Examenvragen tijd van wereldoorlogen geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb

59 vragen over tijd van wereldoorlogen uit 3 centrale examens van 2018 tot en met 2022.

Kort antwoord

Tijd van wereldoorlogen komt in 3 van de 3 examens geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb voor, met 59 vragen (47% van alle examenvragen). Het meest in 2022, tijdvak 1 (23 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.

Alle examenvragen over tijd van wereldoorlogen

Per examen de vragen over tijd van wereldoorlogen, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.

Oefen de vragen over dit onderwerp online

2022, tijdvak 1: De Eerste Wereldoorlog (1914-1918)

Opgavetekst

onderdeel 1 Bron 4

Hieronder en op de volgende pagina staan in totaal vier onderdelen die te maken hebben met de Eerste Wereldoorlog:

Uit een krant:

Uit Duitsland komt de mededeling dat de onbeperkte duikbotenoorlog is begonnen. We hoeven niet te twijfelen aan dit bericht, want er vallen grote aantallen slachtoffers door de aanvallen van Duitse duikboten.

onderdeel 2 Bron 4

Bron 4
onderdeel 2

Aanslag op kroonprins Frans Ferdinand van Oostenrijk-Hongarije:

Zwart-wit prent van de aanslag. In een open rijtuig ligt een man languit op de achterbank. Om het rijtuig staan mensen, onder wie een vrouw met een grote, versierde hoed en een militair.

onderdeel 3 Bron 4

Bron 4
onderdeel 3

Soldaten in een loopgraaf:

Zwart-wit foto van soldaten in een loopgraaf: links zandzakken, een soldaat die zit en een houten hek waar geweren tegenaan staan.

onderdeel 4 Bron 4

Enkele landen die lid waren van een bondgenootschap:

bondgenootschap 1bondgenootschap 2
FrankrijkDuitsland
Groot-BrittanniëOostenrijk-Hongarije
Rusland

Vraag 9 2 punten

Gebruik bron 4.
In welk onderdeel van de bron is de aanleiding van de Eerste Wereldoorlog te herkennen? En in welk onderdeel van de bron is een oorzaak van de Eerste Wereldoorlog te herkennen? Let op! Er blijven twee onderdelen over.
Doe het zo:
aanleiding: onderdeel … (vul nummer in).
oorzaak: onderdeel … (vul nummer in).

Bekijk het antwoord
  • Noemt onderdeel 2 als aanleiding (aanslag op Frans Ferdinand) (1p)
  • Noemt onderdeel 4 als oorzaak (bondgenootschappen) (1p)

Vraag 9 in het hele examen

Bron 5 Een soldaat bij de grens:

Een soldaat bij de grens:
Bron 5

Zwart-wit foto van een soldaat in uniform met pet, die naast een grensafscheiding staat. De afscheiding bestaat uit houten palen met meerdere draden. Bij een van de draden is het opschrift stroomdraden aangegeven.

Vraag 10 2 punten

Gebruik bron 5.
In de bron is een grensafscheiding te zien tussen Nederland en België. Hieronder staan drie perioden:
1 1848-1900
2 1900-1914
3 1914-1918
→ Bij welke periode hoort deze grensafscheiding?
→ Noem ook de naam van de grensafscheiding.
Doe het zo:
periode: ... (vul nummer in)
naam grensafscheiding: …

Bekijk het antwoord
  • Noemt periode 3 (1914-1918) (1p)
  • Noemt de naam: Dodendraad / Dodenhek / Draad des doods / de Draad (1p)

Vraag 10 in het hele examen

Vraag 11 1 punt

Tijdens de Eerste Wereldoorlog kreeg Nederland te maken met schaarste aan voedsel.
Wat was een oorzaak van deze voedselschaarste?

  1. A de handelsbelemmeringen
  2. B de invoering van bonkaarten
  3. C het modern imperialisme
Bekijk het antwoord

Antwoord: A

Vraag 11 in het hele examen

Bron 6

Een gebeurtenis tijdens een verkiezing in Nederland:

Op de dag van de verkiezingen komt de rijke ondernemer zijn ongeschoolde tuinman en stalknecht tegen op het stembureau. Hij kijkt vreemd op. Het is even wennen dat de stem van deze mannen net zo zwaar meetelt als zijn eigen stem.

Vraag 12 1 punt

Gebruik bron 6.
Vindt de gebeurtenis uit de bron vóór of na 1917 plaats? Verklaar je keuze met behulp van de bron.
Doe het zo:
De gebeurtenis vindt plaats … (kies uit: vóór / na) 1917, omdat … (verklaar je keuze).

Bekijk het antwoord
  • Noemt 'na' 1917 met een juiste verklaring, bijvoorbeeld: omdat vanaf dat jaar alle mannelijke burgers (boven de 25 jaar) hun stem mogen uitbrengen (dus ook de tuinman/stalknecht/gewone man) / omdat er vanaf dat jaar sprake is van algemeen (mannen)kiesrecht (1p)

Alleen als 'na 1917' een juiste verklaring volgt, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 12 in het hele examen

2022, tijdvak 1: Het Interbellum (1918-1939)

Vraag 13 1 punt

Welke bewering over de Volkenbond is juist?
De Volkenbond

  1. A bepaalde dat er een militair bondgenootschap opgericht werd tegen nazi-Duitsland.
  2. B bepaalde de strafbepalingen voor Duitsland in het Verdrag van Versailles.
  3. C werd na de Beurskrach opgericht om de economische crisis op te lossen.
  4. D werd na de Eerste Wereldoorlog opgericht om de vrede te bewaren.
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 13 in het hele examen

Bron 7 Een briefkaart uit Duitsland (1933):

Een briefkaart uit Duitsland (1933):
Bron 7 Toelichting: Rechtsboven is in de zon het symbool van het nationaal-socialisme te zien. Op het papier onder de voet van de man staat: Verdrag van Versailles. Onder aan de kaart staat: Versailles.

Briefkaart met een zwart-wit prent: een man met kettingen aan de polsen staat met zijn voet op een slang en op papieren. Onder aan de kaart staat in grote letters VERSAILLES. Rechtsboven, in de zon, staat een hakenkruis.

Vraag 14 1 punt

Gebruik bron 7.
Op de briefkaart is een propagandaboodschap te zien met als onderwerp het Verdrag van Versailles.
Wat is de boodschap van de briefkaart?

  1. A Steun de nationaal-socialisten om een einde te maken aan het Verdrag van Versailles.
  2. B Steun de nationaal-socialisten om het Verdrag van Versailles te behouden.
  3. C Verzet je tegen de nationaal-socialisten om een einde te maken aan het Verdrag van Versailles.
  4. D Verzet je tegen de nationaal-socialisten om het Verdrag van Versailles te behouden.
Bekijk het antwoord

Antwoord: A

Vraag 14 in het hele examen

Vraag 15 2 punten

In de periode tussen 1930 en 1940 was er een economische crisis. De Nederlandse regering probeerde te voorkomen dat mensen die als werkloos geregistreerd waren, toch stiekem betaald werk gingen doen. De regering voerde daarom een maatregel in waar werklozen zich aan moesten houden.
→ Welke maatregel voerde de regering in?
→ En wat was het gevolg voor de werklozen als ze zich niet aan deze maatregel hielden?
Doe het zo:
maatregel: …
gevolg: …

Bekijk het antwoord
  • Noemt de maatregel: (invoering van het) stempelen (1p)
  • Noemt het gevolg: ze kregen geen steun meer van de regering / ze werden gedwongen tewerkgesteld (1p)

Vraag 15 in het hele examen

Vraag 16 1 punt

Tijdens de economische crisis werd in 1931 de NSB opgericht.
Wat was volgens de NSB de beste manier om de economische crisis op te lossen?

  1. A een goede samenwerking tussen alle politieke partijen
  2. B één leider die alle belangrijke beslissingen neemt
  3. C een overheid die zich zo min mogelijk bemoeit met de mensen
  4. D een revolutie waardoor de arbeiders de macht overnemen
Bekijk het antwoord

Antwoord: B

Vraag 16 in het hele examen

Vraag 17 1 punt

Na de Eerste Wereldoorlog was er sprake van een slechte economische situatie in Duitsland. Deze situatie heeft mede geleid tot de latere machtsovername van Adolf Hitler. Daarbij speelden de volgende drie ontwikkelingen een rol:
1 Door de wereldwijde economische crisis kreeg Duitsland te maken met een grote werkloosheid.
2 Duitsland kreeg miljarden aan herstelbetalingen opgelegd.
3 In de Verenigde Staten brak de Beurskrach uit op Wall Street.
Wat is de juiste tijdvolgorde van deze ontwikkelingen?

  1. A Eerste Wereldoorlog → 1 → 2 → 3 → machtsovername Hitler
  2. B Eerste Wereldoorlog → 1 → 3 → 2 → machtsovername Hitler
  3. C Eerste Wereldoorlog → 2 → 1 → 3 → machtsovername Hitler
  4. D Eerste Wereldoorlog → 2 → 3 → 1 → machtsovername Hitler
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 17 in het hele examen

Vraag 18 2 punten

In 1933 voerde Hitler een nieuwe wet in. Daarin stonden de volgende maatregelen:
− Kranten worden eigendom van de overheid.
− Medewerkers van kranten moeten van Arische afkomst zijn.
− Kranten mogen geen negatieve artikelen schrijven over nazi-Duitsland.
− Krantenartikelen worden gecontroleerd door het ministerie van Propaganda.
Door de invoering van deze wet werden in Duitsland meerdere democratische grondrechten afgeschaft.
→ Noem twee verschillende democratische grondrechten die toen zijn afgeschaft.

Bekijk het antwoord
  • Noemt twee verschillende van de volgende grondrechten: (het recht op) vrijheid van drukpers / (het recht op) vrijheid van meningsuiting / (het recht op) vrijheid van vereniging en vergadering / (het recht op) gelijke behandeling (2p)

Per juist antwoord 1 scorepunt.

Vraag 18 in het hele examen

Vraag 19 1 punt

Een omschrijving van een begrip:
In de buurt van de stad Dachau werd in 1933 een complex neergezet waar 5000 gevangenen werden vastgehouden. De gevangenen woonden in eenvoudige barakken. Om het terrein stonden wachttorens en hekken van prikkeldraad om te voorkomen dat iemand zou ontsnappen.
→ Welk begrip wordt omschreven?

Bekijk het antwoord
  • Noemt: concentratiekamp / strafkamp (1p)

Vraag 19 in het hele examen

Bron 8

Vanaf 1934 werden jongens die lid waren van de Hitlerjugend verplicht om de volgende eed van trouw af te leggen:

Bij deze hakenkruisvlag, die symbool staat voor onze Führer, zweer ik al mijn energie en kracht te geven aan de redder van ons land, Adolf Hitler. Ik ben bereid en klaar om mijn leven voor hem te geven.

Vraag 20 1 punt

Gebruik bron 8.
Een bewering: deze bron is bruikbaar om aan te tonen dat Duitsland een totalitaire staat was in 1934.
→ Geef een argument waaruit blijkt dat de bewering juist is.

Bekijk het antwoord
  • Geeft een argument waaruit blijkt dat de bewering juist is, bijvoorbeeld: jongens werden gedwongen een eed af te leggen op de Führer/Hitler / er is sprake van één leider / de jongens moeten hun leven geven voor de leider (1p)

Vraag 20 in het hele examen

2022, tijdvak 1: De Tweede Wereldoorlog (1939-1945)

Vraag 21 2 punten

Na de Duitse inval in Nederland vertrok koningin Wilhelmina op 13 mei 1940 naar Groot-Brittannië. Over deze gebeurtenis worden twee beweringen gedaan:
1 De Duitsers konden deze gebeurtenis gebruiken om de Nederlanders te laten geloven dat Duitsland de oorlog zou winnen.
2 Het Nederlandse verzet kon deze gebeurtenis gebruiken om de Nederlanders hoop te geven.
→ Geef per bewering een argument waaruit blijkt dat deze bewering juist is.
Doe het zo:
Bewering 1 is juist, want … (noem argument).
Bewering 2 is juist, want … (noem argument).

Bekijk het antwoord
  • Bewering 1 is juist, want de Duitsers konden deze gebeurtenis gebruiken om de indruk te wekken dat de koningin door haar vertrek had laten zien dat verder doorvechten zinloos was (1p)
  • Bewering 2 is juist, want het Nederlandse verzet kon deze gebeurtenis gebruiken om de Nederlanders eraan te herinneren dat de koningin in veiligheid was / dat de koningin vanuit Groot-Brittannië de strijd kon voortzetten (1p)

Vraag 21 in het hele examen

Bron 9 Foto van een woonwijk in Rotterdam (mei 1940):

Foto van een woonwijk in Rotterdam (mei 1940):
Bron 9

Zwart-wit foto van een verwoeste woonwijk. Er liggen puin en brokstukken op straat en de gebouwen zijn grotendeels verwoest. Enkele mensen lopen tussen het puin, een van hen met een fiets.

Vraag 22 1 punt

Gebruik bron 9.
Iemand beweert dat de Tweede Wereldoorlog een totale oorlog was.
→ Geef met behulp van de bron een argument waaruit blijkt dat deze bewering juist is.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een argument, bijvoorbeeld: op de foto is te zien dat iedereen / dat (alle) gewone burgers geraakt worden door/het slachtoffer zijn van de gevolgen van de oorlog (wat een kenmerk is van een totale oorlog) (1p)

Vraag 22 in het hele examen

Vraag 23 1 punt

De Duitsers hielden in 1941 in Amsterdam hun eerste grote razzia op Joodse mannen. Naar aanleiding van deze gebeurtenis vond een verzetsactie plaats.
→ Wat is de naam van deze verzetsactie?

Bekijk het antwoord
  • Noemt de Februaristaking (of een omschrijving daarvan) (1p)

Vraag 23 in het hele examen

Vraag 24 2 punten

Een invulopdracht:
1 Door … (Operatie Barbarossa / de aanval op Pearl Harbor / D-Day) gingen de Verenigde Staten meedoen met de Tweede Wereldoorlog.
2 De Verenigde Staten sloten zich toen aan bij het bondgenootschap van de … (Geallieerden / Centralen / As-mogendheden).
→ Kies telkens uit de drie mogelijkheden.
Doe het zo:
zin 1: … (kies uit: Operatie Barbarossa / de aanval op Pearl Harbor / D-Day)
zin 2: … (kies uit: Geallieerden / Centralen / As-mogendheden)

Bekijk het antwoord
  • 1. de aanval op Pearl Harbor
  • 2. Geallieerden

Vraag 24 in het hele examen

Bron 10 Een poster in Nederland (1942):

Een poster in Nederland (1942):
Bron 10 Toelichting: Op de poster staat: Ook u kunt welvaart en arbeidsvreugde vinden door werk in Duitsland. Hoge lonen, goede kameraadschap, gunstige arbeidsvoorwaarden.

Poster met een getekende man in werkkleding die aan een machine werkt. Onderaan staat in hoofdletters: OOK U KUNT WELVAART EN ARBEIDSVREUGDE VINDEN DOOR WERK IN DUITSLAND. Daaronder: HOGE LONEN · GOEDE KAMERAADSCHAP · GUNSTIGE ARBEIDSVOORWAARDEN.

Vraag 25 2 punten

Gebruik bron 10.
Een invulopdracht over de poster:
1 De poster is een voorbeeld van … (censuur / propaganda).
2 De poster is gemaakt in opdracht van … (de bezetter / het verzet).
3 Arbeiders die zich naar aanleiding van deze poster aanmeldden voor werk, deden dit … (gedwongen door de Duitsers / uit vrije wil).
→ Kies telkens uit de twee mogelijkheden.
Doe het zo:
zin 1: … (kies uit: censuur / propaganda)
zin 2: … (kies uit: de bezetter / het verzet)
zin 3: … (kies uit: gedwongen door de Duitsers / uit vrije wil)

Bekijk het antwoord
  • Vult alle drie zinnen juist in: zin 1 propaganda; zin 2 de bezetter; zin 3 uit vrije wil (2p)

Indien drie antwoorden juist: 2 scorepunten. Indien twee antwoorden juist: 1 scorepunt. Indien minder dan twee antwoorden juist: 0 scorepunten. Juiste antwoorden: zin 1 propaganda; zin 2 de bezetter; zin 3 uit vrije wil.

Vraag 25 in het hele examen

Bron 11

Een briefje dat in Nederland uit een trein is gegooid (1942):

Ik zit nu in de trein, hij rijdt nog niet. Het is een hel. Als haringen in een ton. Ik heb een open been. Doet vreselijk pijn. Gelukkig heb ik een zitplaats. We zullen elkaar nooit meer zien. Beesten worden beter behandeld.

Vraag 26 1 punt

Gebruik bron 11.
Welk begrip hoort bij de bron?

  1. A deportatie
  2. B mobilisatie
  3. C razzia
  4. D spoorwegstaking
Bekijk het antwoord

Antwoord: A

Vraag 26 in het hele examen

Vraag 27 1 punt

Tijdens de Tweede Wereldoorlog hield een deel van de Nederlandse politieagenten zich bezig met het opsporen van Joodse onderduikers. De Duitse bezetter gaf deze agenten een beloning voor elke opgepakte Jood.
Welk begrip past bij de activiteiten van deze politieagenten?

  1. A aanpassing
  2. B collaboratie
  3. C indoctrinatie
  4. D verzet
Bekijk het antwoord

Antwoord: B

Vraag 27 in het hele examen

Bron 12 Een propagandaposter (1944):

Een propagandaposter (1944):
Bron 12 Toelichting: Op de poster staat: Van je vrienden moet je ‘t hebben! Nijmegen, Enschede, Arnhem.

Zwart-wit poster met grote bommen of raketten die schuin naar beneden wijzen. In een blok rechtsonder staat: Van je vrienden moet je ‘t hebben! en daaronder: NIJMEGEN, ENSCHEDE, ARNHEM.

Vraag 28 1 punt

Gebruik bron 12.
De steden Nijmegen, Enschede en Arnhem waren gebombardeerd door de Geallieerden. Vlak daarna verscheen deze poster.
Welk propagandadoel had deze poster?

  1. A De Geallieerden wilden de Nederlanders laten denken dat zij bondgenoten van Nederland waren.
  2. B De Geallieerden wilden de Nederlanders laten denken dat zij de oorlog aan het winnen waren.
  3. C De Duitsers wilden de Nederlanders laten denken dat de Geallieerden de oorlog aan het verliezen waren.
  4. D De Duitsers wilden de Nederlanders laten denken dat de Geallieerden vijanden van Nederland waren.
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 28 in het hele examen

Vraag 29 2 punten

Twee beweringen over het einde van de Tweede Wereldoorlog:
1 De Tweede Wereldoorlog eindigde in mei 1945.
2 De Tweede Wereldoorlog eindigde in augustus 1945.
→ Geef voor elke bewering een argument.
Doe het zo:
Bewering 1: einde in mei 1945, want … (geef argument).
Bewering 2: einde in augustus 1945, want … (geef argument).

Bekijk het antwoord
  • Bewering 1: einde in mei 1945, want toen gaf nazi-Duitsland zich over / was heel Europa bevrijd (1p)
  • Bewering 2: einde in augustus 1945, want toen werd de laatste As-mogendheid verslagen / want toen gaf Japan zich over (na twee atoombommen) / want toen was de Tweede Wereldoorlog overal ter wereld ten einde (1p)

Vraag 29 in het hele examen

Vraag 30 2 punten

Hieronder staan vijf gebeurtenissen:
1 In de vroege ochtend van 6 juni proberen de Geallieerden de Duitsers met een aanval te verrassen op de stranden van Normandië.
2 Na het ondertekenen van de capitulatie door Nederland begint de periode van de Duitse bezetting.
3 Om 6 uur in de ochtend rollen de eerste Duitse tanks de Nederlandse grens over.
4 Tijdens de Hongerwinter deelt het Internationale Rode Kruis brood uit.
5 Tijdens Operatie Market Garden blazen de Duitsers een spoorbrug op om een opmars van de Geallieerden te voorkomen.
→ Zet de gebeurtenissen in de juiste volgorde, van vroeger naar later.
Doe het zo:
Eerst …, dan …, daarna …, vervolgens … en ten slotte … (vul nummers in).

Bekijk het antwoord
  • 1. Om 6 uur in de ochtend rollen de eerste Duitse tanks de Nederlandse grens over.
  • 2. Na het ondertekenen van de capitulatie door Nederland begint de periode van de Duitse bezetting.
  • 3. In de vroege ochtend van 6 juni proberen de Geallieerden de Duitsers met een aanval te verrassen op de stranden van Normandië.
  • 4. Tijdens Operatie Market Garden blazen de Duitsers een spoorbrug op om een opmars van de Geallieerden te voorkomen.
  • 5. Tijdens de Hongerwinter deelt het Internationale Rode Kruis brood uit.

Als door het weglaten van één foutief geplaatst nummer een verder foutloze reeks ontstaat, wordt 1 scorepunt toegekend (opmerking bij het model).

Vraag 30 in het hele examen

Bron 13 Dit bord was tijdens de Tweede Wereldoorlog bevestigd aan een trein:

Dit bord was tijdens de Tweede Wereldoorlog bevestigd aan een trein:
Bron 13 Toelichting: Op het bord staat: Westerbork – Auschwitz; Auschwitz – Westerbork; Geen wagons afkoppelen; De trein moet gesloten naar Westerbork terug.

Metalen bord met Duitse tekst: WESTERBORK - AUSCHWITZ, AUSCHWITZ - WESTERBORK, KEINE WAGEN ABHANGEN en ZUG MUSS GESCHLOSSEN NACH WESTERBORK ZURÜCK.

Vraag 31 2 punten

Gebruik bron 13.
Uit de bron is een oorzaak af te leiden voor het hoge aantal burgerslachtoffers in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
→ Noem een oorzaak die uit de bron is af te leiden.
→ Noem nog een andere oorzaak die niet uit de bron is af te leiden.
Doe het zo:
Een oorzaak uit de bron is …
Een andere oorzaak is …

Bekijk het antwoord
  • Noemt een oorzaak uit de bron: de vervolging / deportatie / het vermoorden van Joden door de Duitsers / de Holocaust (1p)
  • Noemt een andere oorzaak: het bombarderen van steden / de voedselschaarste (tijdens de Hongerwinter) (1p)

Vraag 31 in het hele examen

2021, tijdvak 1: De Eerste Wereldoorlog (1914-1918)

Bron 3

Onderdeel 1

Een deel uit een lied (1916):

Wij hoorden nu zo onverwacht,
je krijgt vier ons brood per dag.
Dus heb je dan de broodkaarten vergeten,
zit je heel de dag zonder eten.
Geen rijst of zeep zonder kaarten,
het gaat nu raar hier op deze aarde.

Onderdeel 2

Een tip uit een boek (1917):

Efficiënt voedsel bereiden met behulp van een hooikist

Een hooikist is een houten kist waarin een dikke laag hooi tegen de zijwanden wordt aangedrukt.

Kook een pan met aardappelen 5 à 10 minuten op het vuur en plaats de hete pan in de hooikist. Het hooi houdt de warmte vast. De aardappelen worden op deze manier gaar zonder dat er veel brandstof voor nodig is.

Vraag 8 2 punten

Gebruik bron 3.
Hieronder staan vijf begrippen die te maken hebben met Nederland tijdens de Eerste Wereldoorlog.
a distributie
b mobilisatie
c neutraliteit
d pacificatie
e schaarste
Kies eerst één begrip dat past bij beide onderdelen van de bron.
Kies daarna één begrip dat alleen past bij onderdeel 1.
Let op! Je mag een begrip maar één keer gebruiken.
Doe het zo:
Begrip … (vul letter in) past bij onderdeel 1 én onderdeel 2.
Begrip ... (vul letter in) past alleen bij onderdeel 1.

Bekijk het antwoord
  • Begrip e (= schaarste) past bij onderdeel 1 én onderdeel 2. (1p)
  • Begrip a (= distributie) past alleen bij onderdeel 1. (1p)

Vraag 8 in het hele examen

Bron 5 Een poster uit Nederland (1918)

Een poster uit Nederland (1918)
Bron 5

Afbeelding: een zwart-witte poster met de tekst STEUNT HET WETTIG GEZAG VOORDAT HET TE LAAT IS! Op de voorgrond richt een man in een donker pak een pistool. Op de achtergrond zijn twee personen op de grond te zien en een brandend gebouw.

Toelichting

Op de poster staat: Steunt het wettig gezag voordat het te laat is!
De persoon met het pistool in zijn hand heeft een rode sjaal om zijn nek.

Vraag 11 1 punt

Gebruik bron 5.
Naar aanleiding van welke gebeurtenis is de poster gemaakt? En om welke reden is de poster gemaakt?

  1. A de revolutiepoging van Troelstra, om de regering te steunen
  2. B de revolutiepoging van Troelstra, om de SDAP te steunen
  3. C het einde van de Eerste Wereldoorlog, om de Centralen te steunen
  4. D het einde van de Eerste Wereldoorlog, om de Geallieerden te steunen
Bekijk het antwoord

Antwoord: A

Vraag 11 in het hele examen

Bron 6 Een Amerikaanse propaganda-tekening met vechtende soldaten tijdens de Eerste Wereldoorlog

Een Amerikaanse propaganda-tekening met vechtende soldaten tijdens de Eerste Wereldoorlog
Bron 6

Afbeelding: een grote groep Amerikaanse soldaten, met vooraan een Amerikaanse vlag, stormt met geweren en bajonetten een heuvel op. Op de voorgrond liggen gewonde of gesneuvelde soldaten. Op de achtergrond zijn vliegtuigen aan de lucht en een brandend gebouw te zien.

Vraag 12 1 punt

Gebruik bron 6.
Vindt de gebeurtenis op deze tekening plaats in 1916 of in 1918? Geef een argument voor je keuze.
Doe het zo:
De gebeurtenis vindt plaats in … (kies uit: 1916 / 1918), want … (geef een argument).

Bekijk het antwoord
  • Kiest 1918 en geeft een juist argument: de Amerikanen strijden in dat jaar ook mee (terwijl ze in 1916 nog neutraal waren). (1p)

Alleen als na '1918' een juist argument volgt, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 12 in het hele examen

Vraag 13 1 punt

Gebruik nogmaals bron 6.
De Amerikaanse regering heeft de bron als propaganda gebruikt.
Welke boodschap wilde de Amerikaanse regering overbrengen?

Bekijk het antwoord
  • Uit het antwoord moet blijken dat de Verenigde Staten / de Geallieerden de oorlog zullen winnen / dat Duitsland / de Centralen wordt / worden verslagen. (1p)

Vraag 13 in het hele examen

2021, tijdvak 1: Het Interbellum (1918-1939)

Opgavetekst

Bron 7 Een kaart van Europa na de Eerste Wereldoorlog

Een kaart van Europa na de Eerste Wereldoorlog
Bron 7

Kaart van Europa zonder landnamen. Vijf landen zijn met een cijfer aangegeven: 1 tot en met 5.

Vraag 14 2 punten

Gebruik bron 7.
Na de Eerste Wereldoorlog zijn er enkele nieuwe landen ontstaan. Op de kaart staan vijf landen met een nummer.
Welke twee van deze vijf landen zijn direct na de Eerste Wereldoorlog ontstaan? Schrijf alleen de nummers op.

Bekijk het antwoord
  • Noemt nummer 3 (= Tsjechoslowakije). (1p)
  • Noemt nummer 4 (= Polen). (1p)

Vraag 14 in het hele examen

Vraag 16 2 punten

Hieronder staan zes begrippen:
1 dictatuur
2 modern imperialisme
3 monarchie
4 parlementaire democratie
5 rechtsstaat
6 totalitair
Welke twee begrippen horen bij Duitsland in 1929?
Welke twee begrippen horen bij Duitsland in 1935?
Let op! Er blijven twee begrippen over.
Doe het zo:
Duitsland in 1929: … en … (vul nummers in).
Duitsland in 1935: … en … (vul nummers in).

Bekijk het antwoord
  • Noemt bij Duitsland in 1929 de nummers 4 en 5. (1p)
  • Noemt bij Duitsland in 1935 de nummers 1 en 6. (1p)

Alleen als per jaartal beide nummers juist zijn, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 16 in het hele examen

Bron 8 Uit een Duitse wet (1936)

1 De Hitlerjugend is de belangrijkste organisatie voor Duitse kinderen.

2 De hele Duitse jeugd moet opgevoed worden volgens de ideeën van het nationaal-socialisme.

Vraag 17 1 punt

Gebruik bron 8.
Welk begrip hoort bij de bron?

  1. A concentratiekamp
  2. B censuur
  3. C indoctrinatie
  4. D Republiek van Weimar
Bekijk het antwoord

Antwoord: C

Vraag 17 in het hele examen

Vraag 18 1 punt

Een beschrijving van een gebeurtenis in Duitsland in 1938:
Er werden 1400 synagogen in brand gestoken en vernield. Het werd de brandweer verboden om de branden te blussen. Ongeveer 7500 winkels en bedrijven van Joden werden vernield. Ook Joodse huizen, scholen, begraafplaatsen en ziekenhuizen moesten het ontgelden.
Welke gebeurtenis wordt beschreven: Kristallnacht of machtsovername van Hitler?
Welk begrip hoort bij deze gebeurtenis: antisemitisme of propaganda?
Doe het zo:
gebeurtenis: … (kies uit: Kristallnacht / machtsovername van Hitler)
begrip: … (kies uit: antisemitisme / propaganda)

Bekijk het antwoord
  • Noemt als gebeurtenis de Kristallnacht en als begrip antisemitisme. (1p)

Alleen als beide antwoorden juist zijn, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 18 in het hele examen

Vraag 19 1 punt

Hieronder staan vijf begrippen:
1 dictatuur
2 neutraliteit
3 stempelen
4 vernietigingskamp
5 wederopbouw
Welke twee begrippen horen bij Nederland tijdens het Interbellum?
Schrijf alleen de nummers op.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de nummers 2 en 3. (1p)

Alleen als beide nummers juist zijn, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 19 in het hele examen

2021, tijdvak 1: De Tweede Wereldoorlog (1939-1945)

Vraag 20 1 punt

Duitsland viel in 1939 en 1940 meerdere landen in Europa aan. Bij deze aanvallen paste Duitsland een snelle en nieuwe manier van oorlogvoering toe.
Hoe wordt deze snelle manier van oorlogvoering genoemd?

Bekijk het antwoord
  • Noemt de Blitzkrieg (bliksemoorlog). (1p)

Vraag 20 in het hele examen

Vraag 21 1 punt

Op 15 mei 1940 capituleerde Nederland.
Wat was de aanleiding voor deze overgave?

  1. A de vlucht van de Nederlandse regering naar het buitenland
  2. B het bombardement op een grote Nederlandse stad
  3. C het deporteren van Nederlandse Joden naar concentratiekampen
  4. D het tekort aan voedsel in grote delen van Nederland
Bekijk het antwoord

Antwoord: B

Vraag 21 in het hele examen

Vraag 22 1 punt

Tijdens de Februaristaking van 1941 reden er in Amsterdam geen trams. Arbeiders op de scheepswerven legden het werk neer. Het hele openbare leven lag stil.
Waarvan was de Februaristaking een voorbeeld?
De Februaristaking was een voorbeeld van

  1. A aanpassing
  2. B collaboratie
  3. C gelijkschakeling
  4. D verzet
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 22 in het hele examen

Bron 9 Een politieke spotprent over de Tweede Wereldoorlog met als titel Gelijkgeschakeld

Een politieke spotprent over de Tweede Wereldoorlog met als titel Gelijkgeschakeld
Bron 9

Afbeelding: een tekening van een Duitse officier met pet en stijve kraag die bevelen geeft. Op de tafel liggen papieren met namen van kranten, en over die papieren zijn handen met pennen gebogen.

Toelichting

Op de tekening staat een Duitse officier die bevelen geeft. Op de tafel liggen papieren met de namen van bekende kranten uit die tijd.

Vraag 23 2 punten

Gebruik bron 9.
Een invulopdracht over de bron.
1 De tekening laat kritiek zien op de … (persoonsverheerlijking / censuur) van de Duitse bezetter.
2 De tekening laat zien dat een klassiek grondrecht buiten werking werd gesteld, namelijk … (noem een klassiek grondrecht).
Welke kritiek en welk klassiek grondrecht horen bij de tekening?
Doe het zo:
zin 1 = … (kies uit: persoonsverheerlijking / censuur)
zin 2 = … (noem een klassiek grondrecht)

Bekijk het antwoord
  • Zin 1 = censuur. (1p)
  • Zin 2 = een van de volgende: recht op vrijheid van drukpers / recht op vrijheid van meningsuiting. (1p)

Vraag 23 in het hele examen

Bron 10 foto 1 Een vrouw en een man vervalsen persoonsbewijzen

Een vrouw en een man vervalsen persoonsbewijzen
Bron 10 foto 1

Twee foto’s uit de Tweede Wereldoorlog:

Afbeelding: een vrouw (links) en een man (rechts) zitten aan een tafel met papieren en persoonsbewijzen.

Bron 10 foto 2 Nederlandse vrijwilligers in het Duitse leger

Nederlandse vrijwilligers in het Duitse leger
Bron 10 foto 2

Afbeelding: een rij mannen in Duitse militaire uniformen met stalen helmen, naast elkaar opgesteld.

Vraag 24 1 punt

Gebruik bron 10.
Hieronder staan drie begrippen:
a aanpassing
b collaboratie
c verzet
Geef per foto aan welk begrip erbij hoort. Let op! Er blijft één begrip over.
Doe het zo:
foto 1: … (vul letter in)
foto 2: … (vul letter in)

Bekijk het antwoord
  • Foto 1 = c (verzet) en foto 2 = b (collaboratie). (1p)

Alleen als beide antwoorden juist zijn, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 24 in het hele examen

Bron 11 De koningin van Nederland spreekt het Nederlandse volk toe via Radio Oranje, op 25 december 1943

Het is donker op ons kerstfeest. Maar als we verder kijken dan de moeilijkheden van dit moment, dan zien we veel tekenen van de naderende overwinning. Moedige onvermoeibare strijders voor vrijheid en voor recht: nog een laatste worsteling en de vijand zal verslagen zijn!

Vraag 25 1 punt

Gebruik bron 11.
Door welke koningin werd deze tekst uitgesproken? En vanuit welke stad is dit bericht uitgezonden?
Doe het zo:
koningin: … (noem de naam)
stad: … (kies uit: Amsterdam / Den Haag / Londen)

Bekijk het antwoord
  • Noemt koningin Wilhelmina en stad Londen. (1p)

Alleen als beide antwoorden juist zijn, wordt 1 scorepunt toegekend.

Vraag 25 in het hele examen

Bron 12 foto 1 D-Day

D-Day
Bron 12 foto 1

Hieronder en op de volgende pagina staan in totaal drie foto’s van gebeurtenissen uit de Tweede Wereldoorlog:

Afbeelding: soldaten waden vanaf een landingsvaartuig met geopende klep naar het strand. Op de achtergrond hangt rook boven het water.

Bron 12 foto 2 Pearl Harbor

Pearl Harbor
Bron 12 foto 2

Afbeelding: schepen in een haven liggen in brand. Zwarte rookwolken hangen boven het water.

Bron 12 foto 3 Slag bij Stalingrad

Slag bij Stalingrad
Bron 12 foto 3

Afbeelding: soldaten bewegen zich tussen het puin van verwoeste gebouwen.

Vraag 26 2 punten

Gebruik bron 12.
Hieronder staan drie landen die meededen aan de Tweede Wereldoorlog:
− Groot-Brittannië
− Japan
− Sovjet-Unie
Drie jaartallen:
− 1941
− 1943
− 1944
Geef per foto aan welk land en welk jaartal daarbij horen. Let op! Elk land en elk jaartal mag maar één keer worden gebruikt.
Doe het zo:
foto 1: … (vul land in) en … (vul jaartal in)
(enzovoort tot en met foto 3)

Bekijk het antwoord
  • Noemt per foto het juiste land en jaartal: foto 1 Groot-Brittannië en 1944; foto 2 Japan en 1941; foto 3 Sovjet-Unie en 1943. (2p)

Puntentabel uit het correctievoorschrift: indien zes antwoorden juist 2; indien vijf of vier antwoorden juist 1; indien minder dan vier antwoorden juist 0.

Vraag 26 in het hele examen

Bron 13 Slag om Arnhem

Slag om Arnhem
Bron 13

Kaart van de Slag om Arnhem met de plaatsen Renkum, Oosterbeek, Driel, Wolfheze en Arnhem en de Nederrijn. Met een cirkel en een tekst zijn twee landingen op 17 september aangegeven (met een Britse vlag) en een landing op 21 september.

Legenda:
Britse soldaten: pijl met een volle lijn
Poolse soldaten: pijl met een stippellijn
Duitse soldaten: pijl met een streepjeslijn

Vraag 27 1 punt

Gebruik bron 13.
De slag in de bron maakte onderdeel uit van een grotere militaire operatie tijdens de Tweede Wereldoorlog. Deze operatie duurde van 17 tot en met 26 september 1944.
Hoe wordt deze grotere militaire operatie genoemd waar deze slag een onderdeel van was?

Bekijk het antwoord
  • Noemt (operatie) Market Garden. (1p)

Vraag 27 in het hele examen

Bron 14 Het aantal sterfgevallen per 1000 mannen in de steden van West-Nederland, in de periode 1944-1946

Het aantal sterfgevallen per 1000 mannen in de steden van West-Nederland, in de periode 1944-1946
Bron 14 Legenda: mannen stedelijk West-Nederland

Lijngrafiek. Horizontale as: maanden van januari 1944 tot en met december 1946, met de maanden j f m a m j j a s o n d per jaar. Verticale as: sterfgevallen per 1.000 mannen, van 0 tot 4,5. In 1944 ligt de lijn rond 1,0 en daalt in de zomer tot ongeveer 0,8. De grootste piek, van ongeveer 4,1, ligt in de winter van 1944-1945. Daarna daalt de lijn naar rond 1,0 in het voorjaar van 1945. In 1946 ligt de lijn bij benadering tussen 0,6 en 1,0.

Vraag 28 1 punt

Gebruik bron 14.
De grote piek in de grafiek hoort bij een periode tijdens de Tweede Wereldoorlog in het westen van Nederland.
Hoe wordt deze periode genoemd?

Bekijk het antwoord
  • Noemt (de) Hongerwinter. (1p)

Vraag 28 in het hele examen

Vraag 29 2 punten

Hieronder staan drie gebeurtenissen tijdens de Tweede Wereldoorlog:
1 De nazi’s laten Joden vervolgen en oppakken.
2 De Sovjet-Unie verovert Berlijn.
3 De Verenigde Staten gebruiken de atoombom als wapen.
Vier gevolgen:
a het begin van de Holocaust
b het begin van de Tweede Wereldoorlog
c het einde van de Tweede Wereldoorlog in Azië
d het einde van de Tweede Wereldoorlog in Europa
Geef per gebeurtenis aan welk gevolg daarbij hoort. Let op! Er blijft één gevolg over.
Doe het zo:
Bij gebeurtenis 1 hoort gevolg … (vul letter in).
(enzovoort tot en met 3)

Bekijk het antwoord
  • Koppelt per gebeurtenis het juiste gevolg: gebeurtenis 1 hoort bij gevolg a (het begin van de Holocaust); gebeurtenis 2 hoort bij gevolg d (het einde van de Tweede Wereldoorlog in Europa); gebeurtenis 3 hoort bij gevolg c (het einde van de Tweede Wereldoorlog in Azië). (2p)

Puntentabel uit het correctievoorschrift: indien drie antwoorden juist 2; indien twee antwoorden juist 1; indien minder dan twee antwoorden juist 0.

Vraag 29 in het hele examen

2018, tijdvak 1: De Eerste Wereldoorlog (1914-1918)

Opgavetekst

Bron 5

Bron 5
Bron 5 Een politieke prent met als titel Hoera, We gaan Servië aanvallen, want daar komt Gavrilo Princip vandaan!:

Zwart-wit prent. Een soldaat met een snor en een pet rent met een geweer met bajonet naar rechts. Zijn rechterlaars staat op een stad waaruit rookwolken en ontploffingen opstijgen. Links op de voorgrond ligt een rivier, met de tekst ‘Donau’ erop.

Toelichting: Op de rivier in het midden staat: Donau (= een grensrivier).

Vraag 6 2 punten

De soldaat in de prent stelt een land voor. De prent is gemaakt naar aanleiding van een gebeurtenis.
Welk land is dat? Noem ook het jaar waarin de gebeurtenis plaatsvond.
Doe het zo:
De soldaat is … (noem een land).
De gebeurtenis vond plaats in … (noem een jaartal).

Bekijk het antwoord
  • Noemt Oostenrijk-Hongarije als het land dat de soldaat voorstelt. (1p)
  • Noemt 1914 als jaar waarin de gebeurtenis plaatsvond. (1p)

Vraag 6 in het hele examen

Vraag 7 1 punt

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd in Nederland het distributiestelsel ingevoerd.
Waarom was het distributiestelsel nodig? En voor welke groep was dit stelsel bedoeld?

  1. A Het was nodig vanwege de Dodendraad, en het was alleen bedoeld voor Belgische vluchtelingen.
  2. B Het was nodig vanwege de Dodendraad, en het was bedoeld voor alle burgers.
  3. C Het was nodig vanwege de handelsbelemmeringen, en het was alleen bedoeld voor Belgische vluchtelingen.
  4. D Het was nodig vanwege de handelsbelemmeringen, en het was bedoeld voor alle burgers.
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 7 in het hele examen

Bron 6

Bron 6
Bron 6 Een kaart van Europa (1917):

Kaart van Europa zonder namen. Drie gebieden zijn donkergrijs: Duitsland in het midden-noorden, een gebied in het midden-zuiden (Oostenrijk-Hongarije) en Turkije in het zuidoosten. De overige landen zijn lichtgrijs of wit.

Vraag 8 1 punt

De drie donkergekleurde landen maakten deel uit van een bondgenootschap.
Noem de naam van dat bondgenootschap.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de Centralen als naam van het bondgenootschap. (1p)

Vraag 8 in het hele examen

2018, tijdvak 1: Het Interbellum (1918-1939)

Vraag 10 2 punten

Hieronder staan vijf maatregelen:
1 België ontvangt miljoenen aan herstelbetalingen.
2 De Volkenbond wordt opgericht.
3 Duitsland moet een nieuwe munt invoeren om de inflatie te stoppen.
4 Frankrijk krijgt grondgebied van Duitsland.
5 In Duitsland worden rassenwetten ingevoerd.
Welke drie maatregelen zijn een onderdeel van het Verdrag van Versailles? Schrijf alleen de nummers op.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de drie juiste nummers: 1, 2 en 4. (2p)

Puntentabel uit het correctievoorschrift: drie juiste antwoorden (1, 2 en 4) geven 2 punten; twee juiste antwoorden geven 1 punt; minder dan twee juiste antwoorden geven 0 punten.

Vraag 10 in het hele examen

Bron 7

De voorkant van een tijdschrift:

23e jaargang 15 oktober nr.10
M A A N D B L A D
van de
Nederlandse Vereeniging van Staatsburgeressen
(vroeger: Vereeniging voor Vrouwenkiesrecht)

Toelichting
Dit is de eerste keer dat dit tijdschrift verschijnt onder een nieuwe naam.

Vraag 11 2 punten

De verandering van de naam van het tijdschrift vond plaats in hetzelfde jaar dat er een belangrijk politiek besluit genomen werd.
Wat was de reden om de naam van het tijdschrift te veranderen? Noem ook het jaar waarin deze verandering plaatsvond.
Doe het zo:
De reden voor naamsverandering is … (geef reden).
Dat gebeurde in … (noem jaartal).

Bekijk het antwoord
  • Noemt als reden dat de Vereeniging voor Vrouwenkiesrecht haar doel, de invoering van actief vrouwenkiesrecht, had bereikt. (1p)
  • Noemt 1919 als jaar waarin de naamsverandering plaatsvond. (1p)

Vraag 11 in het hele examen

Bron 8

Iemand vertelt over zijn jeugd in Nederland:

Bij ons thuis werd gespaard, zodat we op zondag in ieder geval een broodmaaltijd konden eten. Maar als iemand de bel van de ijscokar hoorde, sprongen mijn ouders van tafel. Dan gingen ze veel herrie maken zodat wij de bel niet konden horen. Als de ijscokar voorbij was, gingen ze weer zitten. Een ijsje kostte toen één cent. Maar die cent konden we niet missen in de crisistijd.

Vraag 12 1 punt

Welk jaartal hoort bij de bron?

  1. A 1918
  2. B 1923
  3. C 1928
  4. D 1933
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 12 in het hele examen

Bron 9

Bron 9
Bron 9 Stembiljet voor een referendum in Oostenrijk (april 1938):

Stembiljet met de kop ‘Volksabstimmung’. De tekst op het stembiljet: ‘Bist Du mit der am 13. März 1938 vollzogenen Wiedervereinigung Österreichs mit dem Deutschen Reich einverstanden und stimmst Du für die Liste unseres Führers Adolf Hitler?’ Onder de tekst staan twee cirkels: een grote met ‘Ja’ en een kleine met ‘Nein’.

Toelichting: Op het stembiljet staat: Volksstemming. Ben je het eens met de hereniging van Oostenrijk met het Duitse Rijk die op 13 maart 1938 heeft plaatsgevonden en stem je op Adolf Hitler? Groot rondje: ja. Klein rondje: nee.

Vraag 13 2 punten

Op 13 maart 1938 viel Hitler Oostenrijk binnen. Oostenrijk werd een deel van Duitsland. Een maand later organiseerde hij een referendum, waarvoor het stembiljet werd gebruikt.
Iemand beweert dat de aansluiting van Oostenrijk bij Duitsland op een democratische manier heeft plaatsgevonden. Iemand anders beweert dat de aansluiting ondemocratisch was.
Geef voor elke bewering een argument waaruit blijkt dat de bewering juist is.
Doe het zo:
De aansluiting gebeurde op een democratische manier, omdat … (geef argument).
De aansluiting was ondemocratisch, omdat … (geef argument).

Bekijk het antwoord
  • Argument dat de aansluiting democratisch was: een referendum of volksstemming is (in principe) democratisch. (1p)
  • Argument dat de aansluiting ondemocratisch was, bijvoorbeeld: Hitler had het land al toegevoegd voordat hij om goedkeuring vroeg; er werd druk uitgeoefend, onder andere door het grote rondje voor ‘ja’ om vóór te stemmen; het was alleen mogelijk op Hitler te stemmen; ongeveer 10% van de kiezers (voornamelijk Joden en ex-leden van linkse partijen) mocht niet stemmen. (1p)

Vraag 13 in het hele examen

Vraag 14 2 punten

Beschrijf in een aantal zinnen wat er gebeurde in 1938 tijdens de Kristallnacht. Gebruik hierbij de begrippen antisemitisme en nationaal-socialisten in een juiste historische samenhang en betekenis.
Doe het zo:
De Kristallnacht is een voorbeeld van … (maak de zin af).

Bekijk het antwoord
  • Noemt dat de Kristallnacht een voorbeeld is van antisemitisme, en dat Joden, Joodse winkels en synagogen werden aangevallen door (vooral) nationaal-socialisten. (2p)

Telt de begrippen antisemitisme en nationaal-socialisten. Twee begrippen juist gebruikt: 2 punten. Eén begrip juist gebruikt: 1 punt. Er mogen alleen scorepunten worden toegekend als de begrippen in een juiste onderlinge samenhang en betekenis worden gebruikt.

Vraag 14 in het hele examen

2018, tijdvak 1: De Tweede Wereldoorlog (1939-1945)

Opgavetekst

Bron 10

Iemand vertelt over een gebeurtenis in Nederland aan het begin van de Tweede Wereldoorlog:

Ik staarde naar de ramen. Ik zag de stralend blauwe lucht. Daar doken ze plotseling op: vliegtuigen! Ze vlogen laag. De hakenkruizen kon je duidelijk zien. Het geluid was verschrikkelijk. Toen werd ons huis geraakt door de bommen. Ik pakte papieren uit de kast toen we vluchtten. Dat was makkelijk, want de kastdeur was er niet meer. De volgende dag was Nederland bezet door de Duitsers.

Vraag 15 1 punt

In welke Nederlandse stad speelt de gebeurtenis uit de bron zich af?

Bekijk het antwoord
  • Noemt Rotterdam als stad. (1p)

Vraag 15 in het hele examen

Vraag 16 1 punt

Als mensen zich tijdens de Tweede Wereldoorlog niet aan het distributiesysteem hielden, waren ze strafbaar. De Duitse bezetter vond de straffen die onafhankelijke Nederlandse rechters aan overtreders gaven vaak te licht. De overtreders werden opnieuw gearresteerd en ze werden door een nationaal-socialistische rechter veroordeeld. Dan kregen ze meestal een zwaardere straf.
Was Nederland op dat moment een rechtsstaat? En welke verklaring is juist?

  1. A Ja, want er was onafhankelijke rechtspraak door twee rechters.
  2. B Ja, want mensen moesten zich houden aan het distributiesysteem.
  3. C Nee, want er was geen onafhankelijke rechtspraak meer.
  4. D Nee, want mensen hielden zich niet aan het distributiesysteem.
Bekijk het antwoord

Antwoord: C

Vraag 16 in het hele examen

Bron 11

Bron 11
Bron 11 Een poster uit de Verenigde Staten (1942):

Poster in zwart-wit. Twee brede banden vol vliegtuigen lopen van boven naar een adelaar met sterren en een wereldbol. Boven de banden vliegt een groot vliegtuig. Onderaan staat de tekst ‘Douglas Defends Democracies’.

Toelichting: Douglas was een Amerikaans militair vliegtuigmerk. Op de poster staat: Douglas verdedigt democratieën.

Vraag 17 1 punt

De poster in de bron gaat over de verdediging van democratieën.
Welke bewering over de poster is juist?

  1. A klopt, want de Verenigde Staten deden mee aan de oorlog zodat de democratie in Europese landen hersteld kon worden.
  2. B klopt, want de Verenigde Staten deden mee aan de oorlog zodat Engeland weer democratisch kon worden.
  3. C klopt niet, want de Verenigde Staten vielen het democratische Japan aan.
  4. D klopt niet, want de Verenigde Staten waren toen neutraal en verdedigden de democratie niet.
Bekijk het antwoord

Antwoord: A

Vraag 17 in het hele examen

Bron 12

Een man vertelt iets over zijn jeugd in Nederland:

In het dorp werden de treinen uit het doorgangskamp ‘Jodentreinen’ genoemd. Als een trein met de veewagons bij de spoorwegovergang kwam, werden er briefjes uitgegooid. De spoorbomen bleven daarna net zo lang dicht tot de Duitse soldaten alle briefjes hadden opgeraapt. Daarna werden die briefjes verbrand.

Vraag 18 2 punten

Uit welk doorgangskamp kwamen de treinen? Noem ook de naam van een kamp waar de treinen naartoe gingen.
Doe het zo:
De treinen kwamen uit … (noem de naam van het doorgangskamp).
De treinen gingen naar … (noem de naam van een ander kamp).

Bekijk het antwoord
  • Noemt Westerbork of Vught als doorgangskamp waaruit de treinen kwamen. (1p)
  • Noemt Auschwitz of de naam van een ander vernietigingskamp als kamp waar de treinen naartoe gingen. (1p)

Vraag 18 in het hele examen

Bron 13

Uit een toespraak voor Nederlanders die vrijwillig gingen vechten tegen de Sovjet-Unie (1943):

De Nederlandse soldaat is net zo goed als de Duitse soldaat. Daarmee is de toekomst van ons volk veilig. Als we geen strijders meer hebben, zullen we een slap volk worden. Daarom: vecht tegen het communistische gevaar!

Vraag 19 1 punt

Welk begrip past bij de bron?

  1. A aanpassing
  2. B collaboratie
  3. C gelijkschakeling
  4. D verzet
Bekijk het antwoord

Antwoord: B

Vraag 19 in het hele examen

Bron 14

Iemand vertelt over een gebeurtenis in Nederland (1944):

Rond twaalf uur stonden overal Duitse soldaten aan de deur. Ze kwamen kijken of er mannen binnen waren. Alle mannen tussen de 17 en 50 jaar werden opgepakt. We werden eerst op de hoek van de straat verzameld. Toen moesten we allemaal naar het oude Feyenoord-stadion lopen. Het hele stadion stond hartstikke vol met mannen. Vanaf daar werden we in treinen naar Duitsland vervoerd.

Vraag 20 1 punt

Welke begrippen passen bij de bron?

  1. A mobilisatie en NSB
  2. B mobilisatie en tewerkstelling
  3. C razzia en NSB
  4. D razzia en tewerkstelling
Bekijk het antwoord

Antwoord: D

Vraag 20 in het hele examen

Bron 15 onderdeel 1

Bron 15 onderdeel 1
Bron 15 onderdeel 1 Een poster (1944):

Poster met de kop ‘SPIJSOLIE UIT HET BOSCH’. In het midden hangt een bloem met een druppel eronder. Onderaan staat ‘Raapt BEUKENOOTJES’. Rechtsonder raapt een vrouw iets van de grond bij een zak.

Toelichting: Op de poster staat: spijsolie (= olie die als voedingsmiddel kan worden gebruikt) uit het bos. Raapt beukenootjes.

Bron 15 onderdeel 2

Bron 15 onderdeel 2
Bron 15 onderdeel 2 Een recept voor soep (1945):

RECEPT
Neem twee kilo tulpenbollen.
Maak ze schoon en kook ze.
Stamp de bollen en giet er vijf liter water bij.
Voeg naar smaak zout toe.

Vraag 21 1 punt

Beide onderdelen van de bron passen bij één periode tijdens de Tweede Wereldoorlog.
Hoe wordt deze periode genoemd?

Bekijk het antwoord
  • Noemt de Hongerwinter als naam van de periode. (1p)

Vraag 21 in het hele examen

Vraag 22 1 punt

Waarom past het bombarderen van steden tijdens de Tweede Wereldoorlog bij het begrip ‘totale oorlog’?

  1. A omdat de bombardementen Duitsland dwongen tot een volledige overgave
  2. B omdat de gebieden die werden gebombardeerd zich alleen in industriegebieden bevonden en niet op het slagveld
  3. C omdat naast militaire doelen ook de burgerbevolking werd getroffen
  4. D omdat er in de oorlog niet alleen op het land en op zee, maar ook in de lucht werd gevochten
Bekijk het antwoord

Antwoord: C

Vraag 22 in het hele examen

2018, tijdvak 1: Door de tijd heen

Vraag 39 2 punten

Hieronder staan vier omschrijvingen van Nederlandse staatshoofden:
1 Dit staatshoofd verbleef samen met de regering in Londen en zond radioboodschappen aan het volk in Nederland.
2 Dit staatshoofd was in één nacht liberaal geworden en gaf opdracht tot verandering van de grondwet.
3 Dit staatshoofd wilde zich niet aan de grondwet houden, omdat de macht van het staatshoofd daarin minder werd. Door die opstelling ontstonden twintig jaar lang verschillende conflicten met ministers.
4 Dit staatshoofd zei in de troonrede dat de regering aandacht had voor opvang van immigranten uit de voormalige kolonie Indonesië.
Vijf staatshoofden:
a Beatrix
b Juliana
c Wilhelmina
d Willem II
e Willem III
Geef per omschrijving aan bij welk staatshoofd die omschrijving hoort. Let op! Er blijft één staatshoofd over.
Doe het zo:
Bij omschrijving 1 hoort … (vul letter in).
(enzovoort tot en met omschrijving 4)

Bekijk het antwoord
  • Noemt de juiste staatshoofden: omschrijving 1 bij c (Wilhelmina), omschrijving 2 bij d (Willem II), omschrijving 3 bij e (Willem III), omschrijving 4 bij b (Juliana). (2p)

Puntentabel: vier juiste antwoorden geven 2 punten; drie of twee juiste antwoorden geven 1 punt; minder dan twee juiste antwoorden geven 0 punten.

Vraag 39 in het hele examen

Hoe vaak tijd van wereldoorlogen in het examen komt

Vragen over tijd van wereldoorlogen per centraal examen geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb. Elke vraag is eenmalig door een AI-model bij een onderwerp ingedeeld; per vraag kan dat afwijken.
ExamenVragenAantalAandeel
2022, tijdvak 19-312352%
2021, tijdvak 18, 11-14, 16-291944%
2018, tijdvak 16-8, 10-22, 391745%

In 3 van de 3 ingedeelde examens geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb staat een vraag over tijd van wereldoorlogen, samen 59 vragen (47% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2022, tijdvak 1: 23 vragen.

Oefenen met tijd van wereldoorlogen

Maak de 15 nieuwste examenvragen over tijd van wereldoorlogen online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2022, 2021 en 2018). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.

Oefen de vragen over tijd van wereldoorlogen

Andere onderwerpen geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb

Tijd van wereldoorlogen op andere niveaus

Nakijken als docent

  1. Kies het examen in de vragenbank

    In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.

  2. Laat de klas het examen maken

    Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.

  3. Geef de resultaten vrij

    Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.

ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.

Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op geschiedenis oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak komt tijd van wereldoorlogen voor in het eindexamen geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb?

In de 3 ingedeelde examens van 2018 tot en met 2022 gaan 59 vragen over tijd van wereldoorlogen, 47% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 3 van die examens.

In welk examen geschiedenis en staatsinrichting vmbo-kb stonden de meeste vragen over tijd van wereldoorlogen?

In het examen van 2022, tijdvak 1, met 23 vragen: 9-31.

Hoe oefen ik examenvragen over tijd van wereldoorlogen?

Op deze pagina staan alle vragen over tijd van wereldoorlogen met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.