Eindexamen beeldende vorming vmbo-gl/tl 2021, tijdvak 1: vragen en antwoorden

• voorbeelden van juiste kenmerken: − Hij heeft zijn ogen gesloten. − Hij lijkt te luisteren naar muziek. / Hij heeft een koptelefoon op. − Hij is in zichzelf gekeerd. / Hij gaat op in zijn eigen wereld. − Hij zit schuin voor de fotograaf. / Hij zit naar het vuur gericht. − Hij zit ineengedoken. per juist kenmerk (1) (2)

• voorbeelden van juiste aspecten van de voorstelling: Op beide foto's − staat dezelfde jongen (met dezelfde gezichtskenmerken als neus, ogen, haarkleur e.d.). − kijkt de jongen in de camera. − draagt de jongen een ketting. − heeft de jongen eenzelfde (neutrale) gezichtsuitdrukking. − is de houding van de jongen driekwart (à trois quart). − is er een lege achtergrond. per juist aspect (1) (3)

• voorbeelden van juiste antwoorden: aspect toelichting, voor beide foto's geldt dat ordening/compositie − deze centraal is. − er sprake is van eenzelfde plaatsing van de jongen in het vlak. licht − het vooral op één kant van het gezicht valt / aan één kant van het gezicht de meeste schaduw valt. − er sprake is van een (sterk) licht- donkercontrast. kleur − er sprake is van overwegend (onverzadigd) vergrijsd kleurgebruik / gelijke tinten. ruimte − er gebruikgemaakt wordt van close-up. − er sprake is van eenzelfde afsnijding. per juist aspect in combinatie met een juiste toelichting (1) (2)

• voorbeelden van juiste mogelijke redenen: − om vast te leggen dat zijn zoon ouder wordt − om vast te leggen dat zijn zoon verandert door de jaren heen − om meerdere gebeurtenissen / herinneringen / momenten vast te leggen − om het verstrijken van de tijd zichtbaar te maken per juiste reden (1) (2)

• voorbeelden van een juist verschil: afbeelding 1 afbeelding 2 en 3 Breukel maakt een toevallige Breukel geeft het portret zorgvuldig opname / spontane opname / vorm / laat Casper poseren. moment-opname. Breukel maakt gebruik van Breukel maakt gebruik van daglicht. studiolicht. Breukel zoomt uit / maakt gebruik Breukel zoomt in / maakt gebruik van een totaalshot. van close-up. (1)

• voorbeelden van juiste redenen: Het maken van foto’s − gaat makkelijk / snel. − legt momenten vast / legt de werkelijkheid vast. − maakt herinneringen (tastbaar). − maakt delen met anderen makkelijk. − is een manier om je leven te tonen. per juiste reden (1) (3)

Antwoord: B

• voorbeelden van juiste antwoorden: − als middel om vrijwel alles vast te leggen − als middel om ons leven online te plaatsen − als middel om ons leven met iedereen te delen − Fotografie is een wegwerpproduct geworden. − Het unieke karakter van een foto is verdwenen. per juist antwoord (1) (2)

• voorbeelden van een juist antwoord: − Dat er (in deze tijd) een overdaad aan foto’s is ontstaan. − Dat foto’s (in deze tijd) aan waarde hebben ingeboet. (1)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: Veel voorwerpen op het schilderij (bijvoorbeeld de schedel, de kaars) verwijzen naar de dood / de vergankelijkheid van het leven. (1)

Antwoord: C

• voorbeelden van juiste antwoorden: aspect toelichting, de schedel valt op licht − doordat het (licht) erop valt. − door het licht-donkercontrast (bijvoorbeeld schedeldak en oogkassen). vorm doordat hij groter is dan de meeste andere voorwerpen. ordening − doordat hij vrijwel centraal geplaatst is. − doordat hij hoog geplaatst is. − doordat er meerdere richtingen naar de schedel lijken te leiden. kleur doordat hij licht (van kleur) is. per juist aspect in combinatie met een juiste toelichting (1) (2)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: Het lijkt alsof alles er realistisch uitziet, maar als je goed kijkt zie je dat het nagemaakt is. (1)

• voorbeelden van juiste redenen: omdat − de voorwerpen van deze Vanitas symbolisch zijn − Vanitas niet past tussen de hedendaagse atelier-voorwerpen (want Vanitas verwijst naar zeventiende-eeuwse vanitas-stillevens) − Vanitas als onderwerp niet past bij de andere (alledaagse) voorwerpen − het een eigen titel heeft per juiste reden (1) (2)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: De voorwerpen verwijzen naar de nog levende collega-kunstenaars en niet naar de vergankelijkheid waar vanitas-stillevens naar verwijzen. (1)

• voorbeelden van juiste aspecten van de voorstelling: − de rookwalm (van een gedoofde lucifer) die omhoog kringelt − het bord dat (van tafel) lijkt te glijden / het doosje lucifers dat (van tafel) lijkt te vallen / de lucifers die bijna (uit het doosje) lijken te vallen − het plastic dat lijkt op te waaien per juist aspect in combinatie met een juiste uitleg (1) (2)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: door de diagonale compositie (waardoor aan de ene kant het plastic opwaait en aan de andere kant de vis en de lucifers van tafel lijken te glijden) (1)

• voorbeelden van juiste mogelijkheden: Met digitaal bewerken van foto's kun je − (kleine) dingen toevoegen / vervormen. − onvolkomenheden wegwerken. − licht-donkercontrasten vergroten / verminderen. − kleuren aanpassen / toevoegen. − onderdelen verscherpen / vervagen. − het formaat wijzigen. − onderdelen verplaatsen / veranderen. − de uitsnede / compositie bepalen. per juiste mogelijkheid (1) (3)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: Met de app wordt het mogelijk dat je beweging kunt zien / waarnemen, wat het nog realistischer maakt dan een foto. (1)

• voorbeelden van juiste kenmerken: − door het gebruik van hedendaagse voorwerpen zoals plastic / lucifers / spiegeltje − door (haar hedendaagse concept) de toevoeging van beweging (de app-functie) om een extra dimensie aan haar werk te geven − door (de hedendaagse vormgeving) die niet schilderkunstig maar fotografisch is per juist kenmerk (1) (2)

• voorbeelden van juiste kenmerken: − het levensgrote formaat − de ladder / deur aan de achterkant (waardoor je echt naar binnen kan) − het platform aan de achterkant (waarop je echt kunt staan) − omdat je de man lijkt te zien (aan de voor- én aan de achterkant) per juist kenmerk (1) (3)

• voorbeelden van juiste aspecten: − De man neemt verschillende werkhoudingen aan. − De man draagt een overall. − De man heeft een poetsdoek in de hand / lijkt te poetsen. − De man heeft een schilderkwast / rollertje in de hand / lijkt te schilderen. − Er staat een emmer / pot verf naast de man. per juist aspect (1) (3)

Antwoord: B

Voorbeeld uit het correctievoorschrift:

voorbeelden van juiste antwoorden:

• kleur: (1) Hij gebruikt net als Mondriaan
  • de (primaire) kleuren geel, rood en blauw (in de gele poetsdoek, de rode emmer en de blauwe overall).
  • zwart en wit en grijs in de klok.
• lijn: (1) Net als Mondriaan
  • past hij eenzelfde soort zwarte lijnen / lijnen van eenzelfde dikte toe.
  • gebruikt hij kortere en langere lijnen.

• voorbeelden van juiste mogelijke redenen: − Baas maakt van een alledaagse klok een verhaal / belevenis en men wil weten hoe het afloopt of verder gaat. − Je wilt begrijpen wat er gebeurt / wat je ziet. − Het is vreemd dat er een man in de klok lijkt te zitten. − Het is een leuk tijdverdrijf tijdens het wachten op een vlucht (omdat er steeds iets gebeurt). per juiste reden (1) (2)

Opmerking Het scorepunt alleen toekennen wanneer de volgorde juist en volledig is.

• kunstenaar: bedenkt het (concept) / plant de boom en plaatst de mal (1)
• tijd: in de tijd ontstaat de stoel / in de tijd groeit het kunstwerk (1)

• voorbeelden van juiste redenen: − Het is een (conceptueel) kunstwerk. − Het proces van het kunstwerk is minstens zo boeiend als het uiteindelijke resultaat. − Het proces kan al gepresenteerd worden in het museum. − Het is een investering in een toekomstig kunstwerk. − Het museum toont aan vooruitstrevend te zijn / met zijn tijd mee te gaan. − Baas is een bekend Nederlands kunstenaar (van wie het museum graag werk aankoopt). per juiste reden (1) (3)

Voorbeeld uit het correctievoorschrift:

voorbeelden van juiste antwoorden:

• Real Time, het is grappig (1p)
  • om te kijken naar een man die elke minuut de tijd opnieuw schildert (en hoeveel werk dat is).
  • dat de man zijn werk maakt van het aangeven van de tijd.
  • dat de man nooit klaar lijkt te zijn met het weergeven van de tijd.
  • dat het een film is, terwijl de indruk wordt gewekt dat het een echte man is.
• Tree Trunk Chair, het is grappig (1p)
  • dat de kunstenaar nooit zelf zal ervaren hoe de door hem ontworpen stoel zit.
  • dat in feite de mal en de boom de stoel maken, en niet de kunstenaar.
  • dat de stoel al gevormd wordt voordat de boom wordt omgezaagd.
  • dat er kans bestaat dat de boom doodgaat of iets dergelijks, en dat het museum dan niks heeft.

Opmerking Het scorepunt alleen toekennen wanneer een juiste uitleg wordt gegeven bij het gekozen werk.

• voorbeelden van een juist aspect van de voorstelling: − het niet-opgegeten menu − een niet-opgehaalde bestelling (op de toonbank) (1)

• voorbeelden van juiste aspecten: − het stijgende water − het vervuilde water − de grote hoeveelheid verpakkingsmaterialen / veel plastic per juist aspect (1) (2)

• voorbeelden van juiste redenen: Superflex − wilde niet met McDonald’s samenwerken om de video te maken. − verwachtte van McDonald’s geen medewerking / zou van McDonald’s geen toestemming krijgen om er te filmen. − kon hiermee eigen script / scenario uitvoeren / had zo de vrije hand in de uitvoering. − wilde geen schade aanrichten aan een bestaand McDonald’s-filiaal. per juiste reden (1) (3)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: omdat de impact / kracht / druk van het water onvoorspelbaar is of was. (1)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: Alleen wanneer veel mensen helpen, worden de figuurtjes snel geplaatst en zijn de eerste figuurtjes niet al gesmolten wanneer het laatste figuurtje geplaatst is. (1)

• voorbeelden van juiste voordelen: − Het zorgt ervoor dat er eenheid ontstaat tussen de figuren / dat alle figuren hetzelfde zijn. − Het werkt efficiënt. / Het maakt het maken relatief gemakkelijk. − Het werkt snel. − Het draagt bij aan een universeel karakter van de figuurtjes. per juist voordeel (1) (2)

• 1 juist 2 onjuist 3 onjuist indien drie antwoorden juist (2) indien twee antwoorden juist (1) indien een of geen antwoord juist (0) (2)

• Het antwoord dient de volgende strekking te hebben: In beide kunstwerken worden de gevolgen zichtbaar gemaakt van het smelten van ijs / de klimaatverandering. (1)