Eindexamen Nederlands vmbo-kb 2022, tijdvak 1: vragen en antwoorden

Dashcams Rijdende rechter veiligheidsfuncties: waarschijnlijk omdat veel nieuwe auto’s deze opties Je ziet ze steeds meer: dashcams standaard al hebben. De Mio, Garmin ofwel zo’n bewijsmateriaal en Xiaomi hebben ze nog wel: bij de verzamelend cameraatje voor je laatste twee merken werkt dat wel auto. De afgelopen jaren zijn ze aardig goed. Mio waarschuwt echter stukken beter geworden. Maar welke veel te vaak: soms zelfs voor is de beste? botsingen als er niemand voor je rijdt… Zeker handig: Mio en Garmin waarschuwen je in een aantal landen

– waaronder Nederland

• voor vaste flitspalen en roodlichtcamera’s.

Speciale app Steeds meer extra functies verlopen via je smartphone, met een speciale app. Via de app ben je verbonden met je dashcam. Zo kun je Vijf jaar geleden deden we onze instellingen veranderen, beelden eerste dashcamtest. Toen wisten overzetten naar je telefoon of zelfs weinig mensen nog wat dat was, zo’n op afstand live meekijken. Klinkt ‘desjkem’. Een videocameraatje op handig, maar in de praktijk leverde de voorruit, is dat om mooie routes zo’n app door traag verbinden met de op te nemen? Ja, dat kan. Maar ze cam

• of soms zelfs helemaal niet
• zijn vooral bedoeld om eerder irritatie dan gebruiksgemak bewijsmateriaal te verzamelen. Hoe op. De Blackvue en DDPai hebben verliep een ongeluk? Wie zat er goed geen schermpje en veel functies kun of fout? En wat was het kenteken van je daarom alleen instellen via zo’n de wegpiraat die wegscheurde na het app. Ook moet je voor sommige incident? functies een wifi-hotspot in je auto hebben. Zo kun je met de cam van Slimme snufjes Blackvue filmpjes onderweg Bij de eerste test had bijna elke uploaden naar een ‘cloud’. dashcam ‘slimme snufjes’. Zoals Belangrijke beelden kun je dan bijna waarschuwingen voor het verlaten altijd veiligstellen, zelfs bij een brand van de rijbaan of te dicht rijden op of ‘auto te water’. een voorganger. Nu bieden nog slechts drie cams dat soort

pluspunten minpunten Kenwood + zeer goed, scherp beeld - parkeermodus geen € 210,= + zowel donker als overdag bewegingsdetectie + inclusief polarisatiefilter - bediening scherm in het donker + inclusief 64 GB geheugenkaart - formaat AZDome + beeldkwaliteit overdag - beeldkwaliteit in het donker € 129,= + voeding mogelijk via USB - lens alleen verticaal verstelbaar + touchscreen bediening + parkeermodus Blackvue + beeldkwaliteit overdag - geen schermpje € 430,= + prima parkeermodus - bediening via app + inclusief geheugenkaartlezer - meerprijs voor extra geheugen en geheugenkaart Mio + gebruiksvriendelijk - beeldkwaliteit in het donker € 180,= + goede parkeermodus - veiligheidswaarschuwingen + mooie software voor Mac/pc werken slecht + inclusief 16 GB geheugenkaart - schakelt direct uit

- geen USB-plug (ouderwetse sigarettenplug) Xiaomi + beeldkwaliteit overdag - parkeermodus € 55,= + prima accuduur - geen Nederlandstalig menu + scherp geprijsd - geen touchscreen + USB-aansluiting - GPS € 20,= extra (totaalprijs € 75,=) Viofo + beeldkwaliteit overdag - beeldkwaliteit avond € 150,= + achtercamera tegen kleine - geen accuduur/schakelt direct meerprijs uit + parkeermodus - geen touchscreen + USB-aansluiting - GPS alleen optioneel Garmin + waarschuwing voor flitsers - beeldkwaliteit (zowel in het € 250,= + goed werkende donker als overdag) veiligheidsopties - parkeermodus alleen + parkeermodus bewegingsdetectie Nextbase + groot beeldscherm - beeldkwaliteit in het donker € 230,= + accuduur - geen bewegingsdetectie + prachtige software voor Mac/pc parkeermodus + SOS-functie - alleen voeding via sigarettenplug, geen USB SWY + snelheidswaarschuwing - losse GPS-ontvanger € 135,= + USB-ingang op sigarettenplug - beeldkwaliteit in het donker + batterijduur - weinig extra opties + beeld overdag - geen software voor Mac/pc DDPai + beeldkwaliteit overdag - parkeermodus € 99,= + prijs - beeldkwaliteit avond + losse fotoknop - geen accuduur/schakelt direct + voeding kan via USB uit

- geen schermpje

Beeldkwaliteit Veruit het belangrijkste aspect van SCHERMPJE OF APP? dashcams blijft de beeldkwaliteit. Wij Wat is handiger, een dashcam met hebben tien nieuwe modellen een schermpje of verbinding via uitgebreid getest. Elke dashcam app? Hoe installeer je ze het beste, maakt filmpjes met een zeer hoge hoe werkt de parkeermodus en waar resolutie (voor de kenners: van let je op bij aankoop? Voor adviezen Super HD tot 4K). Om die voor aanschaf én optimaal gebruik beeldkwaliteit te bepalen reden we in van dashcams, zie totaal zo’n 30 uur overdag én in het anwb.nl/testdashcams. donker met de cams. Die beelden lieten we onafhankelijk van elkaar Ook bewakingscamera beoordelen door twee beeldexperts. Handig: veel dashcams kun je ook Waren ze vijf jaar geleden soms zo gebruiken als bewakingscamera. blokkerig als Lego, nu maken alle Voor die ‘parkeermodus’ heb je een camera’s zeker overdag redelijk tot speciale kabel nodig, bekend als zeer goed beeld. Door betere ‘continue voeding’ of ‘hardwire’. Zo’n sensors zijn de beelden scherper, kabel kost gemiddeld enkele tientjes meer gedetailleerd en gaan ze beter en die sluit je aan op de accu of om met contrasten. Ook kun je zekeringskast van je auto. Een steeds vaker een nummerbord metertje in de kabel voorkomt dat de vaststellen

• soms cruciaal camera je accu leegtrekt. Sommige bewijsmateriaal. Toch zijn de cams beginnen in die ‘parkeermodus’ verschillen groot. De beeldkwaliteit te filmen als ze beweging registreren van de SWY, DDPai en Garmin blijft (Garmin en DDPai). Andere als ze achter op de concurrentie, ook krachten zoals een aanrijding of overdag. Beelden in het donker ingeslagen ruit ‘voelen’ (Kenwood, toonden nog meer verschil. Bijna Xiaomi, Nextbase) en sommige elke cam viel tegen: als je een kunnen het allebei (Blackvue, SWY, kenteken van een tegenligger kunt Viofo, Mio en AZDome). Wel met ontcijferen of zelfs van een wisselend succes. De SWY filmt pas stilstaande auto die je passeert, dan als iets centimeters voor de lens mag je van geluk spreken. beweegt. De Blackvue, Viofo en Mio deden dat beter. Zeker met Motor uit, beeld? voldoende licht leg je ongewenste Vreemd: veel cams stoppen na het bezoekers of ‘parkeerfoutjes’ zo uitzetten van de motor direct met haarfijn vast. filmen. Terwijl juist in de nasleep van een incident veel kan gebeuren. Conclusie Want die sluwe doorrijder of Dashcams worden steeds beter. bumperklever met een te kort lontje Vooral overdag geschoten beelden wil je óók vastleggen. Slechts enkele zijn scherp, mooi en gedetailleerd. cams (SWY, AZDome, Garmin en Op dat punt krijgt elke cam minimaal Nextbase) kunnen korte tijd blijven een krappe voldoende. Ook hoef je filmen na het afzetten van de motor. zeker niet de duurste te kopen. De zeer scherp geprijsde Xiaomi (€ 55,=) is gebruiksvriendelijk en maakt

overdag zeer aardige beelden. bewegingsdetectie. Testwinnaar is de Kenwood Zoek je een cam die ook geschikt is (€ 210,=); deze biedt zowel overdag als bewakingscamera, dan ben je als in het donker de beste beter uit met de Blackvue, Viofo, beeldkwaliteit. Minpuntje is de AZDome of Mio. parkeermodus zonder

beeld- beeld- parkeer- accu- gebruiks- extra 1) eind-

kwaliteit kwaliteit modus duur gemak opties oordeel overdag donker

Kenwood 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌓 🌑 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌓

AZDome 🌑🌑🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌑 🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌓

Blackvue 🌑🌑🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌑🌓 🌑 🌑🌑🌓 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌓

Mio 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌑🌓 🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑

Xiaomi 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑 🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑 🌑🌑🌑

Viofo 🌑🌑🌑🌑 🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌑 🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑 🌑🌑🌑

Garmin 🌑🌑🌓 🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑

Nextbase 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑 🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌑🌓

SWY 🌑🌑🌑 🌑🌑🌓 🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑🌑 🌑🌑 🌑🌑🌓

DDPai 🌑🌑🌑🌓 🌑🌑🌓 🌑🌑 🌑 🌑🌑🌓 🌑🌓 🌑🌑🌓

🌑 slecht 🌑 🌑 matig 🌑 🌑 🌑 redelijk 🌑 🌑 🌑 🌑 goed 🌑 🌑 🌑 🌑 🌑 zeer goed

noot 1 In het eindoordeel telt de beeldkwaliteit (overdag en in het donker) het zwaarst (70%)

Voor uitgebreide specificaties van elk model, zoals beeldresolutie, formaat, lenshoek, extra functies en bijgeleverde accessoires zie anwb.nl/testdashcams (plus: meer over de testopzet en reacties van fabrikanten).

naar een artikel van Joris van Drooge met medewerking van Tjeerd Visser, ANWB Kampioen, maart 2020

Ruzie met buren wordt nog normaal (1) Een schuur die al maanden wel eens ruzie te hebben gehad met verbouwd wordt, een boom die het de buren. zonlicht in de tuin wegneemt: het (5) “Niet alleen het percentage, maar aantal burenruzies in Nederland ook de aard van de ruzies is anders

5 neemt toe. Zijn we minder 40 in steden dan in dunbevolkte verdraagzaam geworden? gebieden”, zegt de directeur London (2) Stichting Achmea Rechtsbijstand van Beterburen. “In steden als (SAR), een van de grootste juridische Amsterdam of Rotterdam komen dienstverleners van Nederland, burenruzies vooral door

10 ontving het afgelopen jaar 7 procent 45 geluidsoverlast. In provincies als meer hulpaanvragen bij burenruzies Zeeland en Friesland gaat het eerder dan in het jaar daarvoor. Al eerder om problemen op het erf of een bleek dat het aantal burenruzies verstoorde relatie binnen het dorp.” toeneemt en dat er vaker een beroep (6) De juristen van SAR die het

15 wordt gedaan op buurtbemiddelaars 50 aantal hulpaanvragen bij burenruzies om dit soort conflicten op te lossen. zagen groeien, wijten de toename Hoe is deze toename te verklaren? echter aan twee andere zaken. “Bij (3) Bente London, directeur bij onze cliënten zien wij dat steeds bemiddelingsorganisatie Beterburen, minder mensen bereid zijn om tot

20 stelt dat het een gevolg is van de 55 een compromis te komen”, zegt Petra groeiende bevolkingsdichtheid. “Hoe van der Voort van SAR. “Hierdoor meer je elkaar hoort en ziet, hoe groeit het aantal burenzaken dat voor meer overlast je van elkaar ervaart.” de rechter verschijnt. Het lijkt wel of London noemt als voorbeeld we minder verdraagzaam zijn

25 huurders in Amsterdam die boven, 60 geworden.” onder én naast zich buren hebben. (7) Een tweede reden is volgens SAR dat er weer veel beweging is in de huizenmarkt. “Sinds de crisis van enkele jaren gelden, hebben meer

65 mensen nieuwe buren gekregen”, zegt Van der Voort. “Hierdoor komen de oude afspraken met de buren te vervallen. Dit leidt soms tot frustratie: (4) Het onderzoek ‘Burenruzies’ van de nieuwe buurman verzorgt de Rechtsbijstandverzekering Informatie 70 gezamenlijke heg bijvoorbeeld niet.” Centrum (RIC) bevestigt dit beeld. In (8) “Een burenruzie ontstaat in de

30 de Randstad gaf 26 procent van de meeste gevallen door een ondervraagde mensen aan ooit ruzie misverstand”, zegt Hannah Nohlen, te hebben gehad met de buren, hoogleraar sociale psychologie aan tegenover een kleine 10 procent in 75 de Universiteit van Amsterdam Zeeland. Van de 1800 onder- (UvA). “Mensen hebben

35 vraagden zegt ongeveer een vijfde verschillende opvattingen over welk

gedrag wel of niet voor overlast afspraken te maken. “Dus niet: geen zorgt.” Ze noemt het voorbeeld van 95 harde muziek draaien. Maar wel: na

80 een buurman die geluidsoverlast tien uur ’s avonds geen muziek veroorzaakt. “Als we denken dat de draaien boven 100 decibel.” buurman expres harde muziek draait, (10) Volgens Bente London van worden we boos en zijn we Beterburen is er nog een andere vervolgens eerder geneigd kwaad te 100 oplossing: het inschakelen van

85 reageren. Emoties staan dan niet buurtbemiddelaars. Maar voordat meer in verhouding tot het mensen naar dit middel grijpen, probleem”, legt ze uit. “Als we moeten ze elkaar beter leren kennen. denken dat de buurman niet weet “Misschien heeft je buurvrouw wel hoe gehorig het huis is, zullen we 105 nachtdienst, en vindt ze het daarom

90 hem vriendelijker benaderen.” vervelend als je ’s ochtends gaat (9) Als suggestie om burenruzies te stofzuigen”, zegt ze als voorbeeld. voorkomen, adviseert Hannah “Je kunt er pas achter komen als je Nohlen om zo concreet mogelijke gaat praten en elkaar tegemoetkomt.”

naar een artikel van Sacha Bouma, Trouw, 12 januari 2019

Ga verder op de volgende pagina.

BlueMatch

Bluematch Clean Cooking Service. Koken is dodelijk. Jaarlijks sterven 4,3 miljoen vrouwen en kinderen aan de gevolgen van koken op open vuur. BlueMatch heeft een kooktoestel ontwikkeld waarmee ze wel onder goede omstandigheden en rookvrij kunnen koken. Deze EcoStoves worden door vrouwen in kleine fabriekjes in sloppenwijken geproduceerd. Om nog meer fabriekjes op te zetten is geld nodig. Steun BlueMatch op bluematchfoundation.nl.

naar een advertentie van BlueMatch B.V.

Afdingen kun je leren (1) Zomaar korting vragen op een Hoeveel korting je kunt bedingen, nieuwe televisie, keuken of een 40 hangt ook af van het product of de nieuw bankstel? Veel mensen vinden dienst. Is die gewild, dan is de kans het een beetje gênant. Wat moet zo’n op korting klein. Denk aan producten

5 verkoper wel niet denken? Dat je een van Apple of de diensten van krent of

• erger
• een armoedzaaier aannemers, die momenteel over werk bent? 45 niet te klagen hebben. Daar helpt het om meerdere offertes aan te vragen. (2) Tip 1: Ook op producten in de uitverkoop “Tegen mensen die zich schamen of valt af te dingen. “Dan zeg je: ‘Goh,

10 bang zijn voor de reactie van een over een week is de sale 50 procent ander, zeg ik altijd: reken eens uit 50 en nu 30 procent, zullen we elkaar in hoeveel uur je moet werken voor het het midden ontmoeten?’ Je bent dan geld dat je bespaart door om korting allebei beter af; de verkoper krijgt te vragen”, zegt meer dan dat hij volgende week zou

15 onderhandelingsexpert George van ontvangen en zelf heb je niet het idee Houtem. “Is het dan nog steeds 55 dat je een week langer had moeten belangrijk wat die verkoper van je wachten.” denkt?” Van Houtem ziet onderhandelen als een gratis gok,

20 die je altijd moet wagen. “Want als je om korting vraagt en de ander ‘nee’ zegt, dan is er niets verloren.”

(3) Tip 2: De vraagprijs is niet de minimumprijs.

25 Er is altijd ruimte voor onderhandeling. “Het is een prijs die de fabrikant of winkelier ook maar (4) Tip 3: verzonnen heeft. Doe dus altijd een “Begin de onderhandelingen nooit tegenvoorstel”, adviseert Van met een gesloten vraag zoals: ‘Kun

30 Houtem. Daarbij is het zaak niet te 60 je me korting geven?’ De verkoper overdrijven. Je dient de winkelier niet zal waarschijnlijk met ‘nee’ uit te knijpen. Van Houtem: “Als antwoorden”, zegt Van Houtem. vuistregel geldt dat je maximaal “Begin daarom met een open vraag:

20 procent onder de vraagprijs mag ‘Hoeveel korting kun je me geven?’’’

35 bieden. Dat krijg je meestal niet, 65 Het is ook mogelijk om zelf een maar dan begint het spel en eindig je bedrag te noemen “Dan liggen er vaak met een korting tussen de 5 en opeens twee prijzen op tafel.

10 procent.” Daarmee leg je de druk bij de verkoper, want die moet plots een

70 afweging maken.” Verkopers zijn

eerder geneigd om water bij de wijn 110 Volgens Van Houtem is dat allemaal te doen als je belooft een product onzin. “Je moet juist het direct aan te schaffen en mee te tegenovergestelde doen. Toon nemen. “De zekerheid van nu is waardering voor het product of de

75 aantrekkelijk voor verkopers.” Een dienst en complimenteer de andere optie is de verkoper een 115 verkoper. Zeg: ‘Ik vind het een mooi aantal keuzes voor te leggen. “Stel je product en ik zou het graag willen hebt een bankstel op het oog, maar hebben, maar het is me wat te duur. je hebt ook nog een lamp nodig, dan Wat kun je doen?’ Met eerlijkheid

80 kun je zeggen: ‘Krijg ik 100 euro kom je een stuk verder.” korting of krijg ik die lamp erbij?’ De kans is dan groter dat je iets krijgt. 120 (6) Tip 5: Mensen zijn geneigd om voor de Bij wie maak je het meest kans op mindere van twee kwaden te kiezen. een fikse korting? Moet je een

85 Als korting er echt niet inzit, kun je gewone verkoper aanspreken of kun altijd vragen om gratis accessoires of je het best op de eigenaar van de extra service.” 125 zaak afstappen? Volgens Van Houtem is het meestal beter zaken (5) Tip 4: doen met die laatste. “Iemand die op Dreigen met weglopen wil bij uurbasis werkt, heeft geen direct

90 straatverkopers op vakantie nog wel voordeel van de verkoop. Een eens leiden tot een betere prijs. In 130 eigenaar wel. Daarvoor geldt: omzet Nederland is dat allesbehalve is omzet. Die denkt misschien wel: geaccepteerd en bovendien over een maand is het uitverkoop, onverstandig. “Dan wordt het dus weg met dat ding.”

95 persoonlijk en kom je lijnrecht tegenover elkaar te staan. Niemand Het is niet alleen belangrijk wie je wil gezichtsverlies lijden.” Veel beter 135 aanspreekt, maar ook wanneer je dat is het om vriendelijk te blijven. doet. Bij voorkeur bezoek je de "Daarmee vergroot je de gunfactor. winkel op een rustig tijdstip, als er

100 En kom je er samen niet uit, neem weinig klanten zijn. Verder is de kans dan op een nette manier afscheid op korting bij kleine zaken het met ‘Jammer, ik had het gehoopt’ of 140 grootst. Zelfstandige winkeliers lopen ‘Het viel te proberen’. Je kunt dan niet graag omzet mis en zijn daarom later nog terugkomen en mogelijk is eerder bereid om wat van de prijs af

105 de verkoper dan bijgedraaid.” te doen. “Bij grote concerns is dat moeilijker vanwege de bedrijfsregels. In boekjes met onderhandelingstips 145 Wel valt er vaak af te dingen op staat vaak dat kopers spaarzaam showroommodellen.” moeten zijn met informatie en zo min mogelijk interesse moeten tonen.

naar een artikel van Kaj van Arkel, Algemeen Dagblad, 13 mei 2020

Shoppen zonder schuldgevoel (1) De 15-jarige middelbare scholier (3) Daan Wagter werkt bij Nukuhiva. Kiki Metaal zit aangeslagen op de Dat is een duurzame kledingwinkel bank in de woonkamer in Alphen aan die werd opgericht door den Rijn. Ze heeft net op televisie 35 beroepsreiziger en tv-maker Floortje

5 naar ‘Genaaid’ gekeken, een Dessing. Hij wil best met Kiki programma waarin vijf Nederlandse meedenken en geeft een aantal tips modeontwerpers naar Myanmar, een om zo fair mogelijk te shoppen. arm land in Zuidoost-Azië, reizen om (4) “Het is moeilijk van het label af te te zien hoe het eraan toegaat in de 40 lezen of een kledingstuk duurzaam

10 mode-industrie. “Ik wist ergens wel gemaakt is”, legt Daan Wagter uit. dat die fashion-industrie niet oké is, Als er ‘made in Italy' staat, is het shirt maar nu zag ik pas écht hoe heftig misschien alleen daar in elkaar het daar is.” Dit was voor Kiki een gezet. Het kan dus zo zijn dat maar wake-up call, want hiervoor kocht ze 45 een deel van het productieproces

15 haar kleren bij de grote ketens. Ze daar heeft plaatsgevonden. Het zegt krijgt kleedgeld, net als veel andere niets over waar en op welke manier jongens en meiden. Per maand krijgt de stoffen zijn geproduceerd. Kiki 65 euro kleedgeld. Ze wil graag (5) Volgens Wagter bestaat er niet weten hoe ze met een beperkt 50 zoiets als ‘goede' en 'slechte' landen.

20 budget een duurzame kledingkast “In Italië zijn niet alle kan inrichten. productieprocessen milieutechnisch geweldig. In Bangladesh, ook een arm land in Azië, gaat dat

55 tegenwoordig juist wat beter, dankzij een overeenkomst die getekend is na de instorting van een grote kledingfabriek. Soms ligt het dus anders dan je in eerste instantie zou

60 denken.” (6) Het is beter om te kijken naar

(2) Een antwoord vinden op Kiki's vraag is lastig. Het productieproces van een kledingstuk bevat zoveel

25 schakels

• van de teelt van een katoenplant via de arbeidsomstandigheden in de fabriek keurmerken, of van welk materiaal tot het transport naar de winkel
• dat het item is gemaakt. Een goed het moeilijk is om een kledingstuk als keurmerk is GOTS: Global Organic

30 100 procent duurzaam te 65 Textile Standard. Of je kunt kijken bestempelen. naar de Nederlandse Fairwear

Foundation. Op hun site kun je per hoe je je duurzaam kunt kleden. Of kledingcategorie zien welke merken volg ‘Soul Stores’, een online en winkels in Nederland aan hun magazine dat regelmatig tours langs

70 regels voldoen. duurzame kledingwinkels (7) En dan zijn er nog de materialen. 100 organiseert. Synthetische stoffen zoals polyester (9) Kiki's 65 euro per maand klinkt en nylon worden gemaakt van als een klein kledingbudget, maar aardolie en hebben een grote impact Daan Wagter ziet het positief in. “Op

75 op het milieu. Ook zijde staat hoog jaarbasis is het toch veel geld. Voor op deze lijst, net als wol. Voor wol is 105 780 euro kun je best wat mooie veel land en water nodig en ook duurzame shirts, truien, worden er veel bestrijdingsmiddelen spijkerbroeken en schoenen kopen. bij de productie gebruikt. Leer is op En vraag je bij elke aankoop kritisch

80 zich een duurzaam materiaal, omdat af: heb ik dit écht nodig? Vaak je er lang mee doet. Helaas ben je 110 schaffen we iets aan wat we eigenlijk heel wat chemicaliën verder voordat al hebben.” Ook is Wagter een dierenhuid tot schoen of tas is voorstander van het kundig verwerkt. onderhouden van goede

85 (8) Online shoppen kan ook een kledingstukken. “Bij ons in de winkel uitkomst zijn. Maar … waar moet je 115 geven we bijvoorbeeld altijd een dan zijn? Bij sommige webshops kun wasadvies mee, zodat je investering je filteren op duurzame merken. Ook lang mooi blijft. Zo doe je net wat tipt Wagter wat Instagram-accounts langer met je verantwoorde kleding.”

90 om te volgen: ‘Let's talk slow’ (10) En, is Kiki wijzer geworden? “Ik bijvoorbeeld, van Stephanie van den 120 ga zeker op zoek naar kleding van Sigtenhorst, die sinds twee jaar 'fair tencel en modal, die nieuwe stoffen fashion'-tips deelt. Of ‘When Sara van houtpulp. Leuk! En de Instagram- Smiles’, waar Sara Dubbelman met accounts ga ik ook volgen.”

95 haar foto's van outfits inspiratie geeft

naar een artikel van Jette Pellemans, De Gelderlander, 9 februari 2019

De teksten die voor dit examen gebruikt zijn, zijn bewerkt om ze geschikt te maken voor het examen. Dit is gebeurd met respect voor de opvattingen van de auteur(s). Wie kennis wil nemen van de oorspronkelijke tekst(en), raadplege de vermelde bronnen. Het College voor Toetsen en Examens is verantwoordelijk voor vorm en inhoud van dit examen.

►►► ν

Situatiebeschrijving Een tijd geleden heb je het artikel ‘Shoppen zonder schuldgevoel’ gelezen. Naar aanleiding van dat artikel ben je zelf in je kledingkast gaan kijken. Je schrok van de hoeveelheid kleding die je vond. Je hebt veel verschillende kleding voor allerlei gelegenheden. Zo wist je bijvoorbeeld niet eens meer dat je zoveel sportkleding had. Door de informatie uit het artikel weet je dat er veel mis is binnen de kledingindustrie op het gebied van milieu en mensenrechten. Ook weet je dat sommige sportmerken hier aandacht voor vragen. Dat was voor jou de reden om kritisch te kijken naar dit soort zaken bij het aanschaffen van nieuwe kleding.

In het begin vond je het bij het shoppen best lastig om aan de gevolgen voor het milieu te denken. Je wilt natuurlijk wel af en toe nieuwe kleding dragen. Toch weet je nu meer over het samenstellen van een duurzame garderobe. Zo ruil je nu kleding, koop je pas iets als je het echt nodig hebt en let je op het etiket. Je bent van plan om deze informatie met anderen te delen. Daarom start je een blog om je toekomstige volgers te helpen bij het verkrijgen van een duurzame garderobe.

In het eerste artikel voor je blog stel je jezelf voor en maak je duidelijk wat voor jou de reden was om bij de aanschaf van kleding te letten op zaken als duurzaamheid en milieu. Geef ook aan waarom je duurzaam shoppen zo belangrijk vindt en wat het doel is van je blog. Daarna vertel je over jouw ervaringen als het om duurzaam winkelen gaat.

Je vertelt vervolgens iets over de kenmerken van duurzame kleding en je geeft twee tips waar je op kunt letten als je kleding koopt. Ook maak je jouw toekomstverwachtingen op het gebied van duurzaam winkelen duidelijk. Ten slotte nodig je jouw volgers uit om tips met elkaar te delen. Je sluit je blog af met een oproep om jou vooral te blijven volgen.