Eindexamen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1: vragen en antwoorden
Alle vragen met het antwoord uit het correctievoorschrift. Opgaven: Opgave 1, Opgave 2, Opgave 3, Opgave 4, Opgave 5, Opgave 6.
Het centraal examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1 loopt tot vraag 30. Van 25 vragen staat het onderwerp in de vragenbank. De meeste vragen gaan over balans en resultatenrekening (8), financiering (7) en personeel en organisatie (4). De opgaven en het correctievoorschrift staan op examenblad.nl. Met ToetsChecker maakt een klas het examen op papier en doet het AI-model per vraag een nakijkvoorstel met feedback, dat de docent controleert en vrijgeeft.
Onderwerpen in dit examen
| Onderwerp | Vragen | Aantal |
|---|---|---|
| Balans en resultatenrekening | 9-10, 12-13, 17-20 | 8 |
| Financiering | 11, 15, 26-30 | 7 |
| Personeel en organisatie | 1-4 | 4 |
| Kostprijs en break-even | 22-25 | 4 |
| Marketing | 6 | 1 |
| Investeren | 16 | 1 |
Vergeleken met andere jaren
Vergeleken met de andere 13 examens bedrijfseconomie havo sinds 2021: dit examen vroeg meer over balans en resultatenrekening (32% van de vragen, gemiddeld 25%). Minder over investeren (4% van de vragen, gemiddeld 11%) en marketing (4% van de vragen, gemiddeld 10%).
Opgaven en correctievoorschrift
De documenten staan op examenblad.nl, de officiële site van het College voor Toetsen en Examens. ToetsChecker haalt ze daar op als je het examen in de vragenbank kiest.
Oefenen als leerling
Een oud examen maken is de beste voorbereiding, maar zonder nakijken weet je niet waar je punten verliest. Met ToetsChecker maak je het examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1 op papier, net als het echte examen, of online als je docent het digitaal klaarzet. Het AI-model kijkt het na volgens het officiële correctievoorschrift. Zodra je docent het resultaat vrijgeeft, zie je per vraag wat goed was en wat er ontbrak.
Nakijken als docent
Start gratis vanaf deze pagina
Maak een gratis account vanaf deze pagina, dan staat het examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1 meteen voor je klaar als correctiemodel, met alle vragen en het correctievoorschrift. Dat kost geen credits.
Laat de klas het examen maken
Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.
Geef de resultaten vrij
Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.
ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.
Vragen en antwoorden
Hieronder staan de opgaven en vragen van het examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open. Probeer de vraag eerst zelf.
Opgave 1
Een middelbare school zoekt een nieuwe docent om per 1 november 2024 een vacature in te vullen. Het gaat om een tijdelijke functie tot het einde van het schooljaar op 31 juli 2025. De beloning is gebaseerd op salarisschaal LB volgens de cao voor het voortgezet onderwijs.
De school gebruikt bij de werving van de docent het onderstaande functieprofiel.
| Functieprofiel | |
|---|---|
| functie | docent Nederlands |
| taken en verantwoordelijkheden | het geven van inspirerende lessen aan leerlingen van havo 1 tot en met havo 3; het ontwikkelen van lesmateriaal en het mentoraat van een brugklas |
| vaardigheden | ICT-vaardigheden en sociale vaardigheden. |
| arbeidsvoorwaarden | conform cao voortgezet onderwijs, salarisschaal LB. Behalve het brutoloon en vakantiegeld biedt de school ook andere beloningsvormen zoals ...(a).... |
| contractomvang | 0,7fte1) |
| type arbeidsovereenkomst | contract voor ...(b)... |
| vereiste kwalificaties | tweedegraads onderwijsbevoegdheid Nederlands |
noot 1 1 fte: een volledige baan
De school stelt op basis van bovenstaand functieprofiel een vacaturetekst op. De vacature wordt op de eigen website geplaatst, maar ook op verschillende vacaturebanken2), zoals Meesterbaan.nl.
noot 2 vacaturebank: database met verschillende banen
Vraag 1 1 punt
Noem een reden voor het gebruik van een vacaturebank bij de werving naast de eigen website.
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van een juist antwoord zijn:
- Een vacaturebank heeft een groot bereik.
- Werkzoekenden zoeken een vacature vaak in een vacaturebank.
- Een vacaturebank is gericht op de doelgroep.
Voor zowel de school als voor de sollicitant is een functieprofiel van belang.
Vraag 2 2 punten
Leg voor beide partijen uit waarom dit zo is.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
- Voor de school: het is belangrijk dat kandidaten met de juiste bevoegdheden/competenties solliciteren.
- Voor de sollicitant: het is belangrijk dat de sollicitant weet wat de functie-inhoud is en welke taken hij/zij moet verrichten / kan beoordelen of de beloning passend is bij de functie.
In het functieprofiel zijn de onderdelen arbeidsvoorwaarden en type arbeidsovereenkomst nog niet helemaal ingevuld.
Vraag 3 2 punten
Wat moet bij arbeidsvoorwaarden (letter a) en bij type arbeidsovereenkomst (letter b) staan?
Neem deze letters over op je antwoordblad en vul verder in.
Letter a: noem een juist antwoord.
Letter b: kies uit: bepaalde tijd of onbepaalde tijd.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
- a) de mogelijkheid tot professionele ontwikkeling / het volgen van cursussen / loon in natura / competentiebeloningen
- b) bepaalde tijd
Inge Bos heeft gesolliciteerd en is per 1 november 2024 aangenomen. Ze wordt ingedeeld in trede 6 van salarisschaal LB. Haar inkomen voor de rest van het schooljaar 2024-2025 bestaat uit:
- een brutomaandloon;
- 8% vakantiegeld over het brutomaandloon.
Het inkomen wordt berekend op basis van 0,7 fte contractomvang.
In onderstaande salaristabellen wordt telkens het brutomaandloon op basis van 1 fte weergegeven. Per 1 januari 2025 is een nieuwe cao van kracht.
tot en met 31 december 2024 (getal x €1)
| trede | docent LB | docent LC | docent LD |
|---|---|---|---|
| 6 | 3.814 | 4.216 | 4.474 |
| 7 | 3.963 | 4.441 | 4.762 |
| 8 | 4.131 | 4.683 | 5.083 |
vanaf 1 januari 2025 (getal x €1)
| trede | docent LB | docent LC | docent LD |
|---|---|---|---|
| 6 | 4.001 | 4.426 | 4.694 |
| 7 | 4.157 | 4.659 | 4.995 |
| 8 | 4.333 | 4.912 | 5.332 |
Vraag 4 2 punten
Bereken het totale inkomen dat Inge in het schooljaar 2024-2025 bij de school verdient.
Bekijk het antwoord
0,7 x 3.814 x 2 x 1,08 + 0,7 x 4.001 x 7 x 1,08 = € 26.940,06
Opmerking
Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Opgave 2
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 en 2.
De btw in deze opgave bedraagt 9%.
De Syrische vrienden Ehab en Damir hebben in 2021 hun restaurant Samen Eten en Delen (SED) ingeschreven bij de Kamer van Koophandel met de vennootschap onder firma (vof) als rechtsvorm.
Hun restaurant heeft een keuken waar Syrische gerechten worden gemaakt. SED streeft naast commerciële doelen ook ideële doelen na. SED organiseert hiervoor wekelijks middagen waar Syrische immigranten samen met Nederlandse studenten maaltijden bereiden en kennismaken met elkaars cultuur. SED stelt daarbij haar kennis, keuken en ingrediënten voor de maaltijden gratis ter beschikking.
Door de toenemende vraag naar de Syrische gerechten besluit SED haar bedrijfs- en organisatiemodel per 1 januari 2025 te veranderen (zie informatiebron 1):
- De commerciële activiteiten gaan verder onder de rechtsvorm besloten vennootschap: SED bv.
- Voor de niet-commerciële activiteiten, de kook- en kennismakingsmiddagen, wordt een aparte stichting opgericht: Stichting SED.
Informatiebron 1
Samen Eten en Delen (SED) met de vof als rechtsvorm wordt vanaf 1 januari 2025 gesplitst in SED bv en de Stichting SED.
SED bv
SED vof stopt per 1 januari 2025 met het maken van Syrische maaltijden in het eigen restaurant en serveert voortaan niet meer rechtstreeks aan gasten.
SED bv houdt alleen nog het onderzoek en de ontwikkeling van (nieuwe) maaltijden in eigen beheer en laat deze maaltijden voortaan in externe productiekeukens maken. SED koopt deze maaltijden in en verkoopt ze vervolgens aan supermarkten, horecagelegenheden en bedrijfskantines. Hierdoor weet SED uiteindelijk een grotere afzet te behalen.
De reclame voor SED verloopt nu via vakbladen voor de horeca, terwijl SED voorheen reclame maakte via sociale media.
In de statuten van de besloten vennootschap is opgenomen dat als er voldoende liquide middelen beschikbaar zijn, elk kwartaal 25% van het resultaat aan de stichting wordt gedoneerd. Ehab en Damir zijn de enige aandeelhouders in de bv en daarnaast bestuurder van de stichting.
Stichting SED
Voor de niet-commerciële activiteiten, de kook- en kennismakingsmiddagen, is op 1 januari 2025 ook een stichting onder dezelfde naam opgericht. In de statuten van de stichting is onder andere opgenomen:
Artikel 1 Naam
1 De stichting draagt de naam: Stichting Samen Eten en Delen (SED).
Artikel 2 Doel
1 De stichting heeft als doel het bevorderen van de integratie van Syrische immigranten in de Nederlandse samenleving en de kennismaking van Nederlandse studenten met de Syrische cultuur.
2 De stichting tracht haar doel te bereiken door het organiseren van kook- en kennismakingsmiddagen in verschillende steden in Nederland.
Artikel 3 Geldmiddelen
1 De geldmiddelen van de stichting bestaan uit bijdragen van donateurs, geld uit erfenissen, schenkingen, subsidie en andere inkomsten.
Artikel 4 Bestuur
1 Het bestuur van de stichting bestaat uit drie leden. Bestuursleden worden benoemd en geschorst door het bestuur.
2 Bestuursleden krijgen geen beloning voor hun werkzaamheden.
Artikel 5 Raad van toezicht
1 Het bestuur kan besluiten tot het instellen van een raad van toezicht.
Informatiebron 2
Financiële informatie van SED bv (getallen x € 1)
| Exploitatiebegroting SED bv kwartaal 2 2025 | |
|---|---|
| omzet | 180.000 |
| kosten | |
| inkoopwaarde van de verkopen | 111.600 |
| loonkosten | 32.400 |
| afschrijvingskosten | 400 |
| huisvestingskosten | 1.500 |
| marketingkosten | 7.500 |
| interestkosten van de 1,2%-lening | ... c ... |
| overige kosten | ........ |
| totale kosten | 155.572 |
| resultaat | 24.428 |
| Liquiditeitsbegroting SED bv kwartaal 2 2025 | |
|---|---|
| ontvangsten | |
| ontvangsten uit verkopen kwartaal 1 | ......... |
| ontvangsten uit verkopen kwartaal 2 | ... a ... |
| totale ontvangsten | 192.930 |
| uitgaven | |
| inkopen | 136.250 |
| lonen | 30.000 |
| marketing | 9.075 |
| huisvesting | 1.545 |
| uitgaven als gevolg van de 1,2%-lening | ... b ... |
| af te dragen btw | ... d ... |
| overige uitgaven | ........ |
| totale uitgaven | 183.248 |
| saldo ontvangsten – uitgaven | 9.682 |
Overige gegevens
| verkopen exclusief 9% btw in kwartaal 2 van 2025 aan: | bedrag1) | verstrekte kredietermijn2) |
|---|---|---|
| supermarkten | € 120.000 | 2 maanden |
| horeca | € 45.000 | 1 maand |
| bedrijfskantines | € 15.000 | geen |
| totaal | € 180.000 |
noot 1 De verkopen vinden gelijkmatig gespreid binnen het kwartaal plaats.
noot 2 Van de krediettermijnen wordt volledig gebruikgemaakt.
| 1 januari 2025 | 1 april 2025 | |
|---|---|---|
| liquide middelen | € 7.000 | € 6.500 |
| 1,2%-lening | |
|---|---|
| restschuld 1,2%-lening op 1 januari 2025 | € 15.000 |
| interestpercentage per kwartaal | 1,2% |
| annuïteit per kwartaal | € 848 |
De annuïteit wordt op de laatste dag van het kwartaal betaald.
Vraag 5 2 punten
Geef twee redenen voor de omzetting van een vof naar een bv.
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:
- De eigenaren van de bv / aandeelhouders zijn niet privé-aansprakelijk voor de schulden van de onderneming.
- Het kan fiscaal voordeliger uitpakken.
- De bv is (door aandelen) gemakkelijker overdraagbaar.
per juist antwoord 1
Doordat SED bv vanaf 2025 geen maaltijden meer serveert aan gasten, maar rechtstreeks maaltijden levert aan supermarkten, horeca en bedrijfskantines, worden de marketinginstrumenten door SED anders ingezet.
Vraag 6 3 punten
Noem drie marketinginstrumenten die door SED anders ingezet zullen worden. Geef bij deze marketinginstrumenten een toelichting (zie informatiebron 1).
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:
- Product(beleid): aan de van tevoren bereide maaltijden (in productiekeukens) worden andere eisen gesteld voor wat betreft de kwaliteit, verpakking of service.
- Plaats(beleid): SED zal de nieuwe doelgroepen moeten bevoorraden (, want de gasten komen niet meer naar het restaurant).
- Promotie(beleid): SED maakt reclame in vakbladen (in plaats van via sociale media).
- Prijs(beleid): de prijzen van kant-en-klare maaltijden zullen lager zijn (dan de prijzen van in de horeca bereide maaltijden).
Per juist antwoord (met bijbehorende toelichting) 1
De opsplitsing in SED bv en Stichting SED kan voor beide organisaties voordelig zijn. Wanneer SED bv successen boekt, profiteert Stichting SED daar ook van door extra donaties. Andersom profiteert SED bv wanneer Stichting SED succesvol is.
Vraag 7 1 punt
Leg uit dat het succes van Stichting SED een voordeel kan opleveren voor SED bv.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
Wanneer Stichting SED veel belangstelling trekt bij kook- en kennismakingsmiddagen / aandacht in de media krijgt, kan deze naamsbekendheid leiden tot een hogere afzet voor SED bv.
Opmerking
Een juist antwoord bevat informatie over een positieve situatie bij de Stichting SED die een positieve invloed kan hebben op de afzet van SED bv.
Aanvulling: Op pagina 7, bij vraag 7 moet bij de opmerking de zinsnede 'de afzet van' geschrapt worden.
In de statuten is opgenomen dat Stichting SED een raad van toezicht kan instellen (zie informatiebron 1).
Vraag 8 2 punten
Noem twee bevoegdheden van een raad van toezicht.
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van een juist antwoord zijn:
- toezicht houden op het beleid van het bestuur
- advies geven aan het bestuur
- schorsen of ontslaan van de bestuurder(s)
per juist antwoord 1
In de exploitatiebegroting en de liquiditeitsbegroting van SED bv voor het tweede kwartaal van 2025 ontbreken gegevens (zie informatiebron 2). Deze gegevens moeten worden aangevuld.
Vraag 9 3 punten
Bereken het bedrag dat in het tweede kwartaal wordt ontvangen als gevolg van de verkopen in het tweede kwartaal (letter a).
Bekijk het antwoord
\frac{120.000}{3} + \frac{45.000}{3} \times 2 + 15.000 = 85.000
85.000 x 1,09 = € 92.650 (a)
Opmerking
Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Aanvulling: De opmerking 'Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.' wordt vervangen door 'Bij de eerste deelscore voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.'
Vraag 10 1 punt
Bepaal het bedrag van de uitgaven als gevolg van de 1,2%-lening op de liquiditeitsbegroting (letter b).
Bekijk het antwoord
(b): € 848
Vraag 11 2 punten
Bereken de interestkosten als gevolg van de 1,2%-lening op de exploitatiebegroting (letter c). Rond af op hele euro's.
Bekijk het antwoord
15.000 – (848 – 0,012 x 15.000) = 14.332
(c): 0,012 x 14.332 = € 172
Opmerking
Wanneer niet is afgerond op hele euro's 1 scorepunt in mindering brengen.
De btw wordt per kwartaal verrekend met de belastingdienst en op de laatste dag van datzelfde kwartaal afgedragen. De btw die over het tweede kwartaal kan worden teruggevorderd bedraagt € 13.140.
Vraag 12 2 punten
Bereken het bedrag aan btw dat door SED bv op de laatste dag van het tweede kwartaal aan de belastingdienst moet worden afgedragen (letter d).
Bekijk het antwoord
te betalen btw: 0,09 x 180.000 = 16.200
af te dragen btw (d): 16.200 – 13.140 = € 3.060
Donatie SED bv aan Stichting SED onder voorwaarde van voldoende liquide middelen
Op 1 juli 2025 zal een kwart van het verwachte resultaat over het tweede kwartaal van 2025 worden overgemaakt (gedoneerd) aan de stichting, indien na uitbetaling hiervan, SED bv nog minstens € 6.000 aan liquide middelen heeft.
Vraag 13 2 punten
Toon met een berekening aan dat SED bv een kwart van het verwachte resultaat van het tweede kwartaal van 2025 zal overmaken aan de stichting SED.
Bekijk het antwoord
liquide middelen eind tweede kwartaal voor donatie: 6.500 + 9.682 = 16.182
16.182 – 0,25 x 24.428 = € 10.075 (> 6.000)
Opgave 3
Coolblue bv is een (web)winkel die huishoudelijke apparatuur zoals wasmachines verkoopt. De aandelen van Coolblue zijn in handen van de oorspronkelijke oprichter Pieter Zwart (51%) en investeringsmaatschappij HAL (49%). In het najaar van 2021 overwoog Coolblue een beursgang met een emissie van nieuwe aandelen Coolblue.
De aandelenemissie was nodig ter verbetering van de solvabiliteit (EV/VV) en voor de financiering van nieuwe investeringen.
Vraag 14 2 punten
Leg uit welke aanpassing van de rechtsvorm van Coolblue nodig is, wanneer het bedrijf besluit naar de beurs te gaan.
Bekijk het antwoord
De bv moet worden omgezet in een nv.
Alleen een nv kan volgens de wet aandelen uitgeven op de effectenbeurs / Aandelen van een bv zijn niet vrij overdraagbaar en die van een nv wel.
Opmerking
Het tweede scorepunt alleen toekennen als het eerste scorepunt is behaald.
Aanvulling: Op pagina 9, bij vraag 14 moet bij de tweede deelscore de zinsnede 'volgens de wet' geschrapt worden.
Vraag 15 2 punten
Leg uit dat een emissie van nieuwe aandelen leidt tot een verbetering van de solvabiliteit van Coolblue. Betrek in het antwoord zowel de teller als de noemer.
Bekijk het antwoord
Door een emissie van aandelen stijgt het eigen vermogen.
Het vreemd vermogen blijft gelijk(, waardoor de solvabiliteit verbetert).
De beursgang en aandelenemissie van Coolblue werd uitgesteld door de komst van concurrent Amazon in Nederland. Hierdoor hadden potentiële beleggers geen interesse meer in de aandelenemissie van Coolblue.
Vraag 16 2 punten
Leg uit dat de komst van Amazon invloed kan hebben op de toekomstige beurskoers van het aandeel Coolblue, waardoor potentiële beleggers geen interesse hebben in de aandelenemissie van Coolblue.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
- Door de komst van een concurrent kan de winst van Coolblue dalen.
- Door lagere winst (verwachting) zal de vraag naar aandelen van Coolblue dalen / het aanbod van aandelen Coolblue toenemen, waardoor de koers van het aandeel Coolblue zal dalen / de beurskoers te laag is om de aandelenemissie te laten slagen.
Tot 2021 hebben leveranciers de uitbreiding van Coolblue gefinancierd. Coolblue koopt wasmachines voor de (web)winkels in bij diverse leveranciers. Deze leveranciers worden pas een maand na levering van de goederen betaald.
Vraag 17 2 punten
Noem de drie balansposten die veranderen als Coolblue wasmachines op rekening inkoopt.
Bekijk het antwoord
- voorraad (wasmachines)
- te vorderen btw
- crediteuren
indien drie juist 2
indien twee juist 1
indien een of geen juist 0
Opgave 4
In deze opgave wordt de dividendbelasting buiten beschouwing gelaten.
N@Home nv is een Nederlands bedrijf dat handelt in verzorgingsproducten zoals douchegel, geurkaarsen en parfums.
Balans N@Home nv per 31 december 2025 (getallen x € 1)
| debet | credit | ||
|---|---|---|---|
| Gebouw | 1.500.000 | Aandelenkapitaal | 600.000 |
| Inventaris | 600.000 | Reserves | 250.000 |
| Voorraden | 200.000 | Resultaat 2025 na belasting | 247.500 |
| Debiteuren | 25.000 | Hypothecaire lening | 850.000 |
| Liquide middelen | 197.500 | Crediteuren | 225.000 |
| Overig kort vreemd vermogen | 350.000 | ||
| 2.522.500 | 2.522.500 |
Op 31 december 2025 is het aantal aandelen van N@Home 300.000 stuks.
Het bestuur van N@Home is tevreden over het behaalde resultaat over 2025 en de rentabiliteit van het eigen vermogen in 2025. Het eigen vermogen bedroeg op 1 januari 2025 € 800.000.
Vraag 18 2 punten
Bereken de rentabiliteit van het eigen vermogen (REV) na belasting over 2025.
Bekijk het antwoord
\text{GEV} = \frac{600.000 + 250.000 + 247.500 + 800.000}{2} = 948.750
\frac{247.500}{948.750} \times 100\% = 26,09\%
Op 1 januari 2026 stelt grootaandeelhouder Jansen in de algemene vergadering van aandeelhouders (AvA) voor om het resultaat over 2025 na belasting als volgt te verdelen:
- een dividend van € 0,50 per aandeel beschikbaar stellen en direct uitbetalen.
- het resterende deel van het resultaat reserveren.
Het bestuur bekijkt de gevolgen van dit voorstel voor de liquiditeit.
Vraag 19 3 punten
Bereken de current ratio op 1 januari 2026 na het beschikbaar stellen en uitbetalen van het dividend volgens het voorstel van Jansen.
Bekijk het antwoord
vlottende activa na uitbetaling dividend: 200.000 + 25.000 + 197.500 – 300.000 x 0,50 = 272.500
\text{current ratio} = \frac{272.500}{225.000 + 350.000} = 0,47
Opmerking
Bij de eerste deelscore voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Het bestuur is van mening dat een verslechtering van de liquiditeit van N@Home nadelige gevolgen kan hebben voor de aandeelhouders in de toekomst.
Vraag 20 2 punten
Leg uit dat een verslechterde liquiditeit van N@Home nadelige gevolgen kan hebben voor de aandeelhouders van N@Home in de toekomst.
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:
- Een verslechterde liquiditeit leidt tot het mogelijk niet kunnen voldoen aan de betalingsverplichtingen op korte termijn.
- Het voortbestaan van N@Home kan hierdoor in gevaar komen wat leidt tot (minder vraag naar dit aandeel en dus) een daling van de beurskoers van dit aandeel.
of (voor de tweede deelscore):
- Bij een eventueel faillissement zijn de aandeelhouders de laatste in de rij.
of
- Door een verslechterde liquiditeit blijft er minder geld over voor investeringen.
- Dit kan ten koste gaan van een positief resultaat en minder beschikbaar dividend in de toekomst / Door lagere winstverwachting van N@Home daalt (de vraag naar dit aandeel en dus) de beurskoers van dit aandeel.
Opgave 5
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 3 en 4.
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Elles wil haar passie voor koken delen met kinderen. Daarom heeft zij op 1 juli 2020 Kids and Cooking opgericht. Ze heeft een ondernemingsplan gemaakt en het bedrijf bij de Kamer van Koophandel ingeschreven met als rechtsvorm de eenmanszaak.
Informatiebron 3
Je kinderfeestje bij Kids and Cooking
Vier je kinderfeestje bij Kids and Cooking!
Er kunnen minimaal 6 en maximaal 8 kinderen deelnemen. Kinderfeestjes kunnen worden gevierd op
- woensdag van 15.00 tot 17.00 uur
- zaterdag van 12.00 tot 14.00 uur
- zaterdag van 15.00 tot 17.00 uur
Een kinderfeestje duurt twee uur.
Alle kinderen krijgen een schort dat ze mee naar huis mogen nemen. De gemaakte gerechten worden opgegeten bij Kids and Cooking.
Er kan gekozen worden uit de volgende menu's1), waarbij uitsluitend duurzame en verse ingrediënten worden gebruikt:
- 1 Kidsmenu: zelf frites maken met een minibroodje powerburger, een toffe shake en tomaten-komkommerbootje.
- 2 Italiaanse party: spies caprese, pizzadeeg kneden en beleggen met je favoriete ingrediënten, met een ijsje toe.
- 3 Bakfeest: appel-notentaartje maken, een muis van eierkoek en een cupcake versieren.
- 4 High tea: allerlei lekkernijen maken zoals scones, sandwiches en worstenbroodjes.
noot 1 Op een kinderfeestje maken alle kinderen hetzelfde menu.
Verkoopprijs per kinderfeestje
- bij een kinderfeestje met 6 kinderen: € 138 per feestje
- bij een kinderfeestje met 7 kinderen: € 147 per feestje
- bij een kinderfeestje met 8 kinderen: € 156 per feestje
Informatiebron 4
Verwachte opbrengsten en kosten Kids and Cooking 2026
Verwachte opbrengsten voor het jaar 2026
Voor het jaar 2026 verwacht Elles een afzet van totaal 120 kinderfeestjes:
- 40 x 6 kinderen
- 40 x 7 kinderen
- 40 x 8 kinderen
Verwachte kosten voor het jaar 2026
Variabele kosten
| inkoopwaarde van de ingrediënten | € 6,90 per kind (Dit geldt voor elk menu.) |
| schorten | € 2,10 per kind |
Constante kosten
| afschrijvingskosten keukenblokken | ......... |
| afschrijvingskosten inventaris | ......... |
| interestkosten | ......... |
| verzekeringskosten | ......... |
| overige constante kosten | € 40 per maand |
Afschrijvingskosten
Op de keukenblokken en op de inventaris wordt afgeschreven. Hierover is bekend:
Keukenblokken
| aanschafdatum | 1 juli 2020 |
| aanschafwaarde | € 6.000 |
| balanswaarde op 1 januari 2026 | € 4.350 |
| afschrijving | lineair |
Over delen van een jaar wordt naar evenredigheid afgeschreven.
Inventaris
| aanschafdatum | 1 juli 2020 |
| aanschafwaarde | € 1.200 |
| restwaarde | € 300 na 15 jaar |
| afschrijving | lineair in 15 jaar |
Over delen van een jaar wordt naar evenredigheid afgeschreven.
Interestkosten
| lening | € 4.000 |
| afsluitdatum | 1 juli 2020 |
| looptijd lening | 10 jaar |
| interestpercentage | 5% per jaar |
| aflossing | Halfjaarlijks op 30 juni en 31 december wordt een gelijk deel afgelost, voor het eerst op 31 december 2020. |
| betaling interest | De interest wordt op dezelfde datum als de aflossing betaald. |
Verzekeringskosten
Omdat er tijdens het koken ongelukken kunnen gebeuren, heeft Elles een aansprakelijkheidsverzekering. De verzekeringspremie wordt jaarlijks geïndexeerd, waarbij 2020 het basisjaar is. In 2020 was de hoogte van de verzekeringspremie voor het hele jaar € 310.
Vraag 21 1 punt
Onder welk onderdeel van het ondernemingsplan wordt de passie van Elles voor koken opgenomen?
Bekijk het antwoord
persoonlijk plan
Bij Kids and Cooking kunnen kinderen hun kinderfeestje vieren in een keuken. Onder leiding van Elles maken de kinderen met recepten een aantal gerechten die zij daarna met zijn allen opeten (zie informatiebron 3). De kinderfeestjes vinden plaats in de privéwoning van Elles.
Resultaat per gewerkt uur
Elles heeft de verkoopprijzen van de feestjes al enkele jaren niet verhoogd. Ze overweegt de verkoopprijzen per 1 januari 2026 te verhogen omdat ze duurdere ingrediënten gebruikt.
Wanneer het verwachte resultaat in 2026, bij gelijkblijvende verkoopprijzen, lager is dan € 22,50 per gewerkt uur, zal Elles de verkoopprijzen verhogen. Ze berekent de gestegen kosten van de ingrediënten dan door in de verkoopprijzen (zie informatiebron 4).
Per kinderfeestje is Elles, naast de duur van het kinderfeestje, een uur kwijt aan voorbereiding. Daarnaast besteedt ze elke week van het jaar gemiddeld anderhalf uur aan administratieve werkzaamheden.
Vraag 22 2 punten
Bereken het verwachte aantal gewerkte uren van Elles in 2026 (zie informatiebronnen 3 en 4).
Bekijk het antwoord
120 x (2 + 1) + 52 x 1,5 = 438 uur
Opmerking
Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Vraag 23 1 punt
Bereken de dekkingsbijdrage per kinderfeestje van 6 kinderen (zie informatiebronnen 3 en 4).
Bekijk het antwoord
138 – 6 x (6,90 + 2,10) = € 84
Vraag 24 6 punten
Bereken de verwachte totale constante kosten over 2026 (zie informatiebron 4).
Vul de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
Staafdiagram 'Indexcijfer verzekeringspremie' met de indexcijfers 2020 tot en met 2026: 100, 102, 104, 107, 110, 114 en 120. Bekijk in Bijlage, pagina 8
Bekijk het antwoord
| kostensoort | berekening | getal x €1 |
|---|---|---|
| afschrijvingskosten keukenblokken | $\frac{6.000 - 4.350}{5,5} =$ | 300 |
| afschrijvingskosten inventaris | $\frac{1.200 - 300}{15} =$ | 60 |
| interestkosten 5%-lening | aflossing per halfjaar = $\frac{4.000}{2 \times 10} = 200$; schuld eerste helft 2026 = 4.000 – 11 x 200 = 1.800; schuld tweede helft 2026 = 4.000 – 12 x 200 = 1.600; 1.800 x 0,05 x $\frac{6}{12}$ + 1.600 x 0,05 x $\frac{6}{12}$ = | 85 |
| verzekeringskosten | 310 x $\frac{120}{100}$ = | 372 |
| overige constante kosten | 40 x 12 = | 480 |
| totale constante kosten | 1.297 |
Opmerking
Bij de derde deelscore voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Bij kinderfeestjes met meer dan 6 kinderen is de dekkingsbijdrage per kinderfeestje gelijk aan het bedrag dat bij vraag 23 berekend is.
Vraag 25 2 punten
Toon met een berekening van het resultaat per uur aan of Elles haar verkoopprijzen voor het jaar 2026 gaat verhogen (zie informatiebron 4).
Bekijk het antwoord
\frac{84 \times 120 - 1.297}{438} = € 20,05
Dit is lager dan € 22,50, dus Elles gaat de verkoopprijzen verhogen.
of
totale opbrengsten: 40 x (138 + 147 + 156) = 17.640
totale kosten per feestje
- inkoopwaarde: 40 x (6 + 7 + 8) x 6,90 = -/-5.796
- schorten: 40 x (6 + 7 + 8) x 2,10 = -/-1.764
- constante kosten: -/-1.297
resultaat 8.783
\frac{8.783}{438} = € 20,05
Dit is lager dan € 22,50, dus Elles gaat de verkoopprijzen verhogen.
Opgave 6
Ada en Chris hebben plannen om te trouwen en daarna een huis te kopen. Voor de aankoop van een huis willen ze eigen geld inbrengen: Chris € 50.000 en Ada € 25.000. Omdat Chris meer spaargeld inbrengt wil hij in geval van een scheiding een groter aandeel van de waardestijging van het huis. Ada is hiermee akkoord.
Ada en Chris gaan trouwen in de vorm waarbij dit mogelijk is.
Vraag 26 1 punt
In welke vorm trouwen Ada en Chris?
Bekijk het antwoord
Antwoord: A en C
A
Aanvulling: Op pagina 13, bij vraag 26 moet, naast voor antwoord A, ook voor antwoord C een scorepunt toegekend worden.
Ada en Chris kopen op 1 januari 2025 een woning voor een koopsom van € 450.000. Voor de financiering gebruiken ze, naast het ingebrachte spaargeld, voor het overige deel een hypothecaire lening bij de bank.
Vraag 27 1 punt
Zijn Ada en Chris hypotheekgevers of hypotheeknemers bij deze hypothecaire lening?
Bekijk het antwoord
de hypotheekgevers
Vraag 28 2 punten
Leg uit dat zowel het inbrengen van eigen geld als het in onderpand geven van het huis, het risico voor de bank verkleint.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord voor de inbreng van eigen geld is: Door de inbreng van eigen geld verbetert de schuld-marktwaardeverhouding. Dit verkleint het risico dat bij (executie)verkoop de opbrengst te laag is om de hypothecaire lening af te lossen.
Voorbeeld van een juist antwoord voor het in onderpand geven is: Doordat de bank een onderpand heeft kan de bank bij wanbetaling via een (executie)verkoop / veiling het onderpand, het geleende bedrag (gedeeltelijk) terugkrijgen.
De hypotheekadviseur geeft aan dat Ada en Chris kunnen kiezen uit een hypothecaire lening met aflossing op basis van annuïteiten en een hypothecaire lening met lineaire aflossing.
Hieronder is informatie over beide hypotheekvormen te vinden:
| aflossing op basis van annuïteiten | lineaire aflossing | |
|---|---|---|
| leenbedrag | € 375.000 | € 375.000 |
| ingangsdatum lening | 1 januari 2025 | 1 januari 2025 |
| looptijd | 30 jaar | 30 jaar |
| interest per jaar | 3,75% | 3,75% |
| annuïteit per jaar | € 21.032,86 | |
| betaling aflossing en interest | jaarlijks achteraf op 31 december, voor het eerst op 31 december 2025 | jaarlijks achteraf op 31 december, voor het eerst op 31 december 2025 |
Ada en Chris kiezen voor de hypothecaire lening waarbij zij over de totale looptijd van de lening de laagste interestkosten hebben. De totale interestkosten over 30 jaar van de lineaire hypothecaire lening met lineaire aflossing bedragen € 217.968,75.
Vraag 29 1 punt
Toon met een berekening van de totale interestkosten van de lening met aflossing op basis van annuïteiten aan dat Ada en Chris voor een hypothecaire lening met lineaire aflossing kiezen.
Bekijk het antwoord
30 \times 21.032,86 - 375.000 = 255.985,80
(€ 255.985,80 > € 217.968,75 dus kiezen ze voor een hypothecaire lening met lineaire aflossing).
Ada en Chris kiezen voor een hypothecaire lening met lineaire aflossing. Het belastingvoordeel op de interest van Ada en Chris bedraagt 40%.
Vraag 30 2 punten
Bereken de totale uitgaven in 2025 na belastingvoordeel van deze hypothecaire lening.
Bekijk het antwoord
0,0375 x 375.000 x (1 – 0,40) = 8.437,50
\frac{375.000}{30} + 8.437,50 = € 20.937,50
Bron: College voor Toetsen en Examens, centraal examen havo Bedrijfseconomie 2026, tijdvak 1. Figuren en de exacte opmaak staan in het originele examen.
Andere examens bedrijfseconomie havo
- 2026, tijdvak 2
- 2025, tijdvak 1
- 2025, tijdvak 2
- 2024, tijdvak 1
- 2024, tijdvak 2
- 2023, tijdvak 1
- 2023, tijdvak 2
- 2022, tijdvak 1
- 2022, tijdvak 2
- 2022, tijdvak 3
- 2021, tijdvak 1
- 2021, tijdvak 2
- 2021, tijdvak 3
Veelgestelde vragen
Hoeveel vragen heeft het eindexamen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1?
Het centraal examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1 loopt tot vraag 30. Van 25 vragen staat het onderwerp in de vragenbank. De meeste vragen gaan over balans en resultatenrekening (8), financiering (7) en personeel en organisatie (4).
Wat zijn de antwoorden van het examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1?
Op deze pagina staat bij elke vraag het antwoord uit het officiële correctievoorschrift van het College voor Toetsen en Examens, met de punten per onderdeel. Bij meerkeuzevragen staat de juiste letter erbij.
Waar vind ik het correctievoorschrift van bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1?
Het correctievoorschrift staat op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens (https://www.examenblad.nl/2026/havo/documenten/cse-1/ha-0400-a-26-1-c). Bij dit examen hoort ook een aanvulling op het correctievoorschrift.
Hoe oefen ik met het examen bedrijfseconomie havo 2026, tijdvak 1 en krijg ik feedback?
Vraag je docent om het examen als oefentoets klaar te zetten in ToetsChecker. Je maakt het op papier of online, en het AI-model kijkt het na volgens het correctievoorschrift, met feedback per vraag. Je docent geeft het resultaat daarna vrij.