Examenvragen water en rivieren aardrijkskunde havo Cariben

8 vragen over water en rivieren uit 4 centrale examens van 2024 tot en met 2025.

Kort antwoord

Water en rivieren komt in 4 van de 6 examens aardrijkskunde havo Cariben voor, met 8 vragen (4% van alle examenvragen). Het meest in 2025, tijdvak 1 (4 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.

Alle examenvragen over water en rivieren

Per examen de vragen over water en rivieren, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.

Oefen de vragen over dit onderwerp online

2025, tijdvak 1: De geografie van de druiventeelt

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de bronnen 2 tot en met 5.

Vraag 10 2 punten

Beredeneer waarom het ook op een hoger schaalniveau van belang is om in de Ningxia-vallei druppelirrigatie toe te passen.

Bekijk het antwoord

Uit de redenering moet blijken dat

  • gebieden in de benedenloop / verder stroomafwaarts (van de Huang He / Hoangho) afhankelijk zijn van het water uit deze rivier, (1)
  • zodat het van belang is om in de Ningxia-vallei zo min mogelijk irrigatiewater aan de rivier / het landschap te onttrekken. (1)

Vraag 10 in het hele examen

2025, tijdvak 1: Ilha de Marajó

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de bronnen 12 tot en met 14.

Mangrovebossen worden vaak gekapt om kuststroken toegankelijker te maken. Het kappen van mangrovebossen heeft echter negatieve gevolgen voor de biodiversiteit.

Vraag 23 2 punten

Geef twee andere negatieve gevolgen van het kappen van mangrovebossen.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van juiste negatieve gevolgen zijn:

  • door het kappen van mangrovebossen neemt de kusterosie toe / wordt minder sediment vastgehouden;
  • door het kappen van mangrovebossen worden de golven van een tsunami / stormvloed niet meer gebroken;
  • door het kappen van mangrovebossen wordt minder koolstofdioxide uit de lucht gehaald.

Per juist negatief gevolg 1 scorepunt.

Vraag 23 in het hele examen

Gebruik bron 12.

De aanleg van cacao- en sojaplantages in het stroomgebied van de Amazone en de Tocantins leidt tot een toename van sedimentafvoer in deze rivieren.

Vraag 24 1 punt

Waaraan kan je in bron 12 zien dat de Amazone en de Tocantins veel sediment afvoeren?

Bekijk het antwoord

Uit het antwoord moet blijken dat de Amazone en de Tocantins bruin van kleur zijn. (1)

Vraag 24 in het hele examen

Gebruik bron 14 en het kaartenkatern.

bron 14

De Pororoca

De vloedstroom vanuit de Atlantische Oceaan reikt tot ver in de Amazone en de Tocantins. Rondom volle maan verandert deze vloedstroom in de Amazone en de Tocantins in een vloedgolf: de Pororoca. Deze vloedgolf is zo krachtig dat tot vier meter hoge golven ontstaan waarop gesurft kan worden. Pororoca betekent letterlijk 'Grote Brul', omdat de golven al ver van tevoren hoorbaar zijn. De Pororoca kan honderden kilometers ver landinwaarts reiken.

Foto van tientallen surfers op een hoge golf van de Pororoca, dicht bij de oever met bebouwing.
Surfers op de Pororoca
Kaart van Brazilië met het reliëf, de rivieren, de steden en de legenda, met de Amazone en de Tocantins in het noorden.
kaartenkatern Brazilië

Grote Bosatlas 56e editie kaartblad 210

De Pororoca is een bijzonder natuurverschijnsel in de Amazone en de Tocantins dat wordt veroorzaakt door de vloedstroom die vanuit de Atlantische Oceaan ver landinwaarts reikt.

Vraag 25 3 punten

Geef drie oorzaken waardoor deze vloedstroom in de Amazone en de Tocantins ver landinwaarts kan reiken.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van juiste oorzaken zijn:

  • de mondingsgebieden van de Amazone en de Tocantins hebben een groot getijverschil;
  • de Amazone en de Tocantins hebben nauwelijks verhang in de benedenloop (waardoor de vloedstroom ver landinwaarts kan komen);
  • de Amazone en de Tocantins hebben in de benedenloop geen stuwdammen / waterkeringen (die de vloedstroom tegenhouden);
  • passaatwinden / sterke winden uit het oosten kunnen de vloedgolven nog verder landinwaarts blazen;
  • de Amazone en de Tocantins hebben in de benedenloop geen scherpe meanders / bochten;
  • de mondingsgebieden van de Amazone en de Tocantins hebben een trechtervorm.

Per juiste oorzaak 1 scorepunt.

Vraag 25 in het hele examen

2025, tijdvak 2: Monument Valley

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de bronnen 8 tot en met 10.

Gebruik de bronnen 9 en 10.

Ten noorden van Monument Valley ligt de rivier de San Juan. In de San Juan verleggen meanders – de bochten in een rivier – zich minder makkelijk en minder vaak dan in de Amazone.

bron 9 Meanders in de San Juan

Meanders van de San Juan, diep ingesneden in gelaagd gesteente, met rode begroeiing op de voorgrond.

bron 10 Meanders in de Amazone

Luchtfoto van meanders in de Amazone, omgeven door dicht regenwoud.

Vraag 16 2 punten

Leg uit waardoor meanders in de San Juan zich minder makkelijk verleggen dan meanders in de Amazone.

Je uitleg moet een oorzaak-gevolgrelatie bevatten.

Bekijk het antwoord

Uit de uitleg moet blijken dat

  • de meanders in de San Juan in (hard) gesteente uitgesleten zijn en de meanders in de Amazone in sediment, (oorzaak) (1)
  • waardoor erosie (van buitenbochten) in de San Juan langzamer gaat dan in de Amazone. (gevolg) (1)

of

Uit de uitleg moet blijken dat

  • het debiet en/of de stroomsnelheid van de San Juan lager is dan het debiet van de Amazone, (oorzaak) (1)
  • waardoor erosie (van buitenbochten) in de San Juan langzamer gaat dan in de Amazone. (gevolg) (1)

Vraag 16 in het hele examen

2024, tijdvak 1: De Pantanal

Opgavetekst

Bron 12 De Pantanal

De Pantanal
Bron 12 Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling, met data van www.greenpeace.org.uk en Grote Bosatlas 56e, 2021

In het grensgebied van Brazilië met Bolivia en Paraguay bevindt zich het grootste moerasgebied ter wereld. Dit moerasgebied heet de Pantanal.

Het waterpeil in het moeras is afhankelijk van het seizoen. Rondom de Pantanal worden plantages aangelegd.

Kaartenkatern Brazilië

Brazilië
Kaartenkatern Grote Bosatlas 56e editie kaartblad 210. Schaal 1: 20.000.000

Kaart uit het kaartenkatern: Brazilië.

Vraag 17 2 punten

Gebruik bron 12 en het kaartenkatern.
De Pantanal is een moerasgebied in het zuidwesten van Brazilië.
Leg uit dat het reliëf in dit deel van Brazilië bepalend is voor het ontstaan van dit moerasgebied.
Je uitleg moet een oorzaak-gevolgrelatie bevatten.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de oorzaak: het deel van Brazilië waar de Pantanal ligt is een door bergen omgeven vlak gebied. (1p)
  • Noemt het gevolg: het water blijft in dat vlakke gebied staan, of stroomt niet makkelijk door. (1p)

De eerste deelscore alleen toekennen als beide elementen (door bergen omgeven én vlak) worden genoemd.

Vraag 17 in het hele examen

2024, tijdvak 2: Sargassum-zeewier

Opgavetekst

Bron 14 Sargassum-zeewier

In sommige delen van de Atlantische Oceaan drijven grote hoeveelheden sargassum-zeewier op het water. De Sargassozee is er zelfs naar vernoemd. Voor de kust van Brazilië groeit de hoeveelheid sargassum-zeewier de laatste jaren sneller dan de jaren ervoor. Ver op zee bieden de wieren onderdak aan vissen, garnalen, krabben, vogels en schildpadden, maar in het Caribisch gebied zorgen de wieren in de kustwateren voor problemen.

De wieren halen zuurstof uit het water en als de wieren op de stranden aanspoelen beginnen de wieren te rotten en stinken.

Bron 14

Bron 14
Bron 14

Bron 14 Sargassum-zeewier in de Atlantische Oceaan

Sargassum-zeewier in de Atlantische Oceaan
Bron 14

Kaartenkatern Aarde Klimaatgebieden / Zeestromen

Aarde Klimaatgebieden / Zeestromen
Kaartenkatern Grote Bosatlas 56e editie kaartblad 230. Schaal 1: 90.000.000

Vraag 25 2 punten

Gebruik bron 14 en het kaartenkatern.
De laatste jaren komt steeds meer sargassum-zeewier terecht op de stranden van de Benedenwindse eilanden.
Geef aan

  • welke zeestroom het sargassum-zeewier van de noordoostkust van Brazilië naar het Caribisch gebied transporteert;
  • waardoor het sargassum-zeewier uiteindelijk op de stranden van de Benedenwindse eilanden terecht komt.
Bekijk het antwoord
  • Noemt de Zuid-Equatoriale Stroom / Caribische Stroom als zeestroom. (1p)
  • Noemt golfslag of getijdewerking als reden waardoor het sargassum-zeewier uiteindelijk op de stranden van de Benedenwindse eilanden terechtkomt. (1p)

Vraag 25 in het hele examen

Vraag 27 3 punten

Grote hoeveelheden sargassum-zeewier kunnen op de Benedenwindse eilanden voor economische problemen zorgen.
Beschrijf in drie stappen dat grote hoeveelheden sargassum-zeewier op de Benedenwindse eilanden voor economische problemen kunnen zorgen.
Betrek in je beschrijving de eenzijdigheid van de economie op de Benedenwindse eilanden.

Bekijk het antwoord
  • Stap 1: noemt dat sargassum-zeewier het koraal kan beschadigen / negatieve gevolgen heeft voor het zeeleven / gaat stinken als het aanspoelt op de stranden. (1p)
  • Stap 2: noemt dat toeristen daardoor wegblijven van de Benedenwindse eilanden / naar andere bestemmingen gaan. (1p)
  • Stap 3: noemt dat de Benedenwindse eilanden voor hun economie juist zo afhankelijk zijn van toeristen die voor het rijke zeeleven / koraal / snorkelen / duiken naar de eilanden komen. (1p)

Vraag 27 in het hele examen

Hoe vaak water en rivieren in het examen komt

Vragen over water en rivieren per centraal examen aardrijkskunde havo Cariben. Elke vraag is eenmalig door een AI-model bij een onderwerp ingedeeld; per vraag kan dat afwijken.
ExamenVragenAantalAandeel
2025, tijdvak 110, 23-25412%
2025, tijdvak 21613%
2024, tijdvak 11714%
2024, tijdvak 225, 2726%

In 4 van de 6 ingedeelde examens aardrijkskunde havo Cariben staat een vraag over water en rivieren, samen 8 vragen (4% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2025, tijdvak 1: 4 vragen.

Oefenen met water en rivieren

Maak de 15 nieuwste examenvragen over water en rivieren online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2025 en 2024). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.

Oefen de vragen over water en rivieren

Andere onderwerpen aardrijkskunde havo Cariben

Water en rivieren op andere niveaus

Nakijken als docent

  1. Kies het examen in de vragenbank

    In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen aardrijkskunde havo Cariben onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.

  2. Laat de klas het examen maken

    Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.

  3. Geef de resultaten vrij

    Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.

ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.

Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op aardrijkskunde oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak komt water en rivieren voor in het eindexamen aardrijkskunde havo Cariben?

In de 6 ingedeelde examens van 2024 tot en met 2026 gaan 8 vragen over water en rivieren, 4% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 4 van die examens.

In welk examen aardrijkskunde havo Cariben stonden de meeste vragen over water en rivieren?

In het examen van 2025, tijdvak 1, met 4 vragen: 10, 23-25.

Hoe oefen ik examenvragen over water en rivieren?

Op deze pagina staan alle vragen over water en rivieren met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.