Examenvragen kostprijs en break-even bedrijfseconomie havo
52 vragen over kostprijs en break-even uit 12 centrale examens van 2021 tot en met 2026.
Kostprijs en break-even komt in 12 van de 14 examens bedrijfseconomie havo voor, met 52 vragen (16% van alle examenvragen). Het meest in 2021, tijdvak 1 (7 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.
Alle examenvragen over kostprijs en break-even
Per examen de vragen over kostprijs en break-even, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.
Oefen de vragen over dit onderwerp online
2026, tijdvak 1: Opgave 5
Opgavetekst
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 3 en 4.
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Elles wil haar passie voor koken delen met kinderen. Daarom heeft zij op 1 juli 2020 Kids and Cooking opgericht. Ze heeft een ondernemingsplan gemaakt en het bedrijf bij de Kamer van Koophandel ingeschreven met als rechtsvorm de eenmanszaak.
Informatiebron 3
Je kinderfeestje bij Kids and Cooking
Vier je kinderfeestje bij Kids and Cooking!
Er kunnen minimaal 6 en maximaal 8 kinderen deelnemen. Kinderfeestjes kunnen worden gevierd op
- woensdag van 15.00 tot 17.00 uur
- zaterdag van 12.00 tot 14.00 uur
- zaterdag van 15.00 tot 17.00 uur
Een kinderfeestje duurt twee uur.
Alle kinderen krijgen een schort dat ze mee naar huis mogen nemen. De gemaakte gerechten worden opgegeten bij Kids and Cooking.
Er kan gekozen worden uit de volgende menu's1), waarbij uitsluitend duurzame en verse ingrediënten worden gebruikt:
- 1 Kidsmenu: zelf frites maken met een minibroodje powerburger, een toffe shake en tomaten-komkommerbootje.
- 2 Italiaanse party: spies caprese, pizzadeeg kneden en beleggen met je favoriete ingrediënten, met een ijsje toe.
- 3 Bakfeest: appel-notentaartje maken, een muis van eierkoek en een cupcake versieren.
- 4 High tea: allerlei lekkernijen maken zoals scones, sandwiches en worstenbroodjes.
noot 1 Op een kinderfeestje maken alle kinderen hetzelfde menu.
Verkoopprijs per kinderfeestje
- bij een kinderfeestje met 6 kinderen: € 138 per feestje
- bij een kinderfeestje met 7 kinderen: € 147 per feestje
- bij een kinderfeestje met 8 kinderen: € 156 per feestje
Informatiebron 4
Verwachte opbrengsten en kosten Kids and Cooking 2026
Verwachte opbrengsten voor het jaar 2026
Voor het jaar 2026 verwacht Elles een afzet van totaal 120 kinderfeestjes:
- 40 x 6 kinderen
- 40 x 7 kinderen
- 40 x 8 kinderen
Verwachte kosten voor het jaar 2026
Variabele kosten
| inkoopwaarde van de ingrediënten | € 6,90 per kind (Dit geldt voor elk menu.) |
| schorten | € 2,10 per kind |
Constante kosten
| afschrijvingskosten keukenblokken | ......... |
| afschrijvingskosten inventaris | ......... |
| interestkosten | ......... |
| verzekeringskosten | ......... |
| overige constante kosten | € 40 per maand |
Afschrijvingskosten
Op de keukenblokken en op de inventaris wordt afgeschreven. Hierover is bekend:
Keukenblokken
| aanschafdatum | 1 juli 2020 |
| aanschafwaarde | € 6.000 |
| balanswaarde op 1 januari 2026 | € 4.350 |
| afschrijving | lineair |
Over delen van een jaar wordt naar evenredigheid afgeschreven.
Inventaris
| aanschafdatum | 1 juli 2020 |
| aanschafwaarde | € 1.200 |
| restwaarde | € 300 na 15 jaar |
| afschrijving | lineair in 15 jaar |
Over delen van een jaar wordt naar evenredigheid afgeschreven.
Interestkosten
| lening | € 4.000 |
| afsluitdatum | 1 juli 2020 |
| looptijd lening | 10 jaar |
| interestpercentage | 5% per jaar |
| aflossing | Halfjaarlijks op 30 juni en 31 december wordt een gelijk deel afgelost, voor het eerst op 31 december 2020. |
| betaling interest | De interest wordt op dezelfde datum als de aflossing betaald. |
Verzekeringskosten
Omdat er tijdens het koken ongelukken kunnen gebeuren, heeft Elles een aansprakelijkheidsverzekering. De verzekeringspremie wordt jaarlijks geïndexeerd, waarbij 2020 het basisjaar is. In 2020 was de hoogte van de verzekeringspremie voor het hele jaar € 310.
Bij Kids and Cooking kunnen kinderen hun kinderfeestje vieren in een keuken. Onder leiding van Elles maken de kinderen met recepten een aantal gerechten die zij daarna met zijn allen opeten (zie informatiebron 3). De kinderfeestjes vinden plaats in de privéwoning van Elles.
Resultaat per gewerkt uur
Elles heeft de verkoopprijzen van de feestjes al enkele jaren niet verhoogd. Ze overweegt de verkoopprijzen per 1 januari 2026 te verhogen omdat ze duurdere ingrediënten gebruikt.
Wanneer het verwachte resultaat in 2026, bij gelijkblijvende verkoopprijzen, lager is dan € 22,50 per gewerkt uur, zal Elles de verkoopprijzen verhogen. Ze berekent de gestegen kosten van de ingrediënten dan door in de verkoopprijzen (zie informatiebron 4).
Per kinderfeestje is Elles, naast de duur van het kinderfeestje, een uur kwijt aan voorbereiding. Daarnaast besteedt ze elke week van het jaar gemiddeld anderhalf uur aan administratieve werkzaamheden.
Vraag 22 2 punten
Bereken het verwachte aantal gewerkte uren van Elles in 2026 (zie informatiebronnen 3 en 4).
Bekijk het antwoord
120 x (2 + 1) + 52 x 1,5 = 438 uur
Opmerking
Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Vraag 23 1 punt
Bereken de dekkingsbijdrage per kinderfeestje van 6 kinderen (zie informatiebronnen 3 en 4).
Bekijk het antwoord
138 – 6 x (6,90 + 2,10) = € 84
Vraag 24 6 punten
Bereken de verwachte totale constante kosten over 2026 (zie informatiebron 4).
Vul de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
Staafdiagram 'Indexcijfer verzekeringspremie' met de indexcijfers 2020 tot en met 2026: 100, 102, 104, 107, 110, 114 en 120. Bekijk in Bijlage, pagina 8
Bekijk het antwoord
| kostensoort | berekening | getal x €1 |
|---|---|---|
| afschrijvingskosten keukenblokken | $\frac{6.000 - 4.350}{5,5} =$ | 300 |
| afschrijvingskosten inventaris | $\frac{1.200 - 300}{15} =$ | 60 |
| interestkosten 5%-lening | aflossing per halfjaar = $\frac{4.000}{2 \times 10} = 200$; schuld eerste helft 2026 = 4.000 – 11 x 200 = 1.800; schuld tweede helft 2026 = 4.000 – 12 x 200 = 1.600; 1.800 x 0,05 x $\frac{6}{12}$ + 1.600 x 0,05 x $\frac{6}{12}$ = | 85 |
| verzekeringskosten | 310 x $\frac{120}{100}$ = | 372 |
| overige constante kosten | 40 x 12 = | 480 |
| totale constante kosten | 1.297 |
Opmerking
Bij de derde deelscore voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
Bij kinderfeestjes met meer dan 6 kinderen is de dekkingsbijdrage per kinderfeestje gelijk aan het bedrag dat bij vraag 23 berekend is.
Vraag 25 2 punten
Toon met een berekening van het resultaat per uur aan of Elles haar verkoopprijzen voor het jaar 2026 gaat verhogen (zie informatiebron 4).
Bekijk het antwoord
\frac{84 \times 120 - 1.297}{438} = € 20,05
Dit is lager dan € 22,50, dus Elles gaat de verkoopprijzen verhogen.
of
totale opbrengsten: 40 x (138 + 147 + 156) = 17.640
totale kosten per feestje
- inkoopwaarde: 40 x (6 + 7 + 8) x 6,90 = -/-5.796
- schorten: 40 x (6 + 7 + 8) x 2,10 = -/-1.764
- constante kosten: -/-1.297
resultaat 8.783
\frac{8.783}{438} = € 20,05
Dit is lager dan € 22,50, dus Elles gaat de verkoopprijzen verhogen.
2026, tijdvak 2: Opgave 4
Opgavetekst
In deze opgave blijven belastingen buiten beschouwing.
Leraar bedrijfseconomie Nadal besluit om samenvattingen uit te geven in een boekje: Always BeCo voor het eindexamen Havo (kortweg: ABC). Nadal heeft onderstaande grafiek gemaakt van de totale kosten, afgezet tegen het aantal verkochte boekjes. De totale kosten bestaan uit variabele en constante kosten.

Vraag 15 1 punt
Bereken de variabele kosten per boekje.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juiste berekening is: 33.000 - 3 .000 = € 6 5 .000
Vraag 18 2 punten
Bereken het resultaat dat Nadal bij dit aantal boeken zal behalen.
Bekijk het antwoord
2.090 x (10 – 6) – 3.000 = € 5.360
Opmerking
Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
2026, tijdvak 2: Opgave 5
Opgavetekst
Bij deze opgaven horen informatiebronnen 5 tot en met 7.
Bij deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
De introductiecommissie van de hbo opleiding Ondernemerschap en Retail Management (ORM) organiseert de introductieweek van studiejaar 2025-2026. De directie van de ORM-opleiding stelt hiervoor jaarlijks een bijdrage beschikbaar aan de introductiecommissie.
In het voorjaar van 2025 komt de introductiecommissie voor het eerst samen om de exploitatiebegroting op te stellen en vast te stellen hoeveel mentoren er onder studenten geworven moeten worden.
De introductiecommissie wil op tijd beginnen met het werven van mentoren. Daarvoor is een vacature opgesteld. De verantwoordelijkheid van de mentor voor het bedenken en laten uitvoeren van leuke kennismakingsactiviteiten en het wegwijs maken van nieuwe studenten is een onderdeel van … (a)… (zie informatiebron 5).
Informatiebron 5
Wervingscampagne mentoren introductieweek 2025
Onderstaande vacature is gedeeld met de klassen en op de socialmediakanalen van de hogeschool.
Mentoren gezocht voor introductieweek 2025!
Ben jij een tweedejaarsstudent ORM en zou jij graag nieuwe studenten van de opleiding willen begeleiden tijdens de introductieweek 2025? Dan zijn we op zoek naar jou als mentor!
Wat ga je doen?
Je bent verantwoordelijk voor het bedenken en laten uitvoeren van leuke kennismakingsactiviteiten en het wegwijs maken van nieuwe studenten.
Wat zit er voor jou in?
Je verdient 25 studie-uren die je kunt inzetten voor het onderdeel professionele ontwikkeling. Daarnaast ontvang je een cadeaubon van € 50.
Ben je enthousiast? Schrijf je dan nu in via de volgende link: www.inschrijvenmentorORM2025.nl
Voor het opstellen van de exploitatiebegroting dient de resultatenrekening van de introductieweek van het vorige studiejaar als uitgangspunt (zie informatiebron 6).
Informatiebron 6
Introductieweek
realisatie studiejaar 2024-2025 en begroting 2025-2026 (getallen x €1)
| resultatenrekening 2024-2025 | exploitatiebegroting 2025-2026 | |
|---|---|---|
| opbrengsten | ||
| bijdrage directie | 15.000 | |
| eigen bijdrage studenten | 4.050 | |
| totale opbrengsten | 19.050 | |
| kosten | ||
| cadeaubonnen mentoren | 480 | |
| lunch maandag en dinsdag | 1.920 | |
| T-shirts | 1.248 | |
| fotograaf | 400 | |
| cadeau sprekers | 40 | 50 |
| boothuur | 4.200 | 4.536 |
| huur feestlocatie | 13.400 | 14.472 |
| totale kosten | 21.633 | |
| resultaat | -2.538 |
In het studiejaar 2024-2025 zijn 180 studenten gestart met de opleiding ORM. De eigen bijdrage was in het studiejaar 2024-2025 € 25 per student.
Voor het studiejaar 2025-2026 wordt verwacht dat er 210 studenten zullen starten met de opleiding ORM en de eigen bijdrage is € 35 per student.
Voor het bepalen van het aantal benodigde mentoren ten opzichte van het aantal studenten is uitgegaan van 1:15.
De volgende kosten stijgen volgens de introductiecommissie met 8% in schooljaar 2025-2026:
- de kosten van de fotograaf
- de boothuur
- de huur van de feestlocatie
Het aantal studenten dat deelneemt aan de introductie stijgt met meer dan 8%.
Vraag 21 1 punt
Leg uit of deze kosten variabele of constante kosten zijn
Bekijk het antwoord
Constante kosten, omdat deze niet afhankelijk zijn van het aantal studenten / als de kosten variabel zijn, zouden de kosten toenemen met de groei van het aantal studenten.
De exploitatiebegroting 2025-2026 wordt door de introductiecommissie verder ingevuld, waarna deze begroting wordt voorgelegd aan de directie. Bij de exploitatiebegroting wordt uitgegaan van:
- hetzelfde percentage niet-betalende studenten voor het studiejaar 2025-2026 als in het studiejaar 2024-2025;
- het verwachte aantal studenten voor het studiejaar 2025-2026 (zie informatiebron 6).
Vraag 22 6 punten
Bereken welke bijdrage er van de directie nodig is om de exploitatiebegroting sluitend te krijgen (zie informatiebronnen 5 tot en met 7).
Vul de uitwerkbijlage bij deze vraag volledig in.

Bekijk het antwoord

| berekeningen (getallen x € 1) | |
|---|---|
| verwachte opbrengsten eigen bijdrage | (180 x 25) – 4.050 = 450 450 x 100% = 10% 4.500 (1– 0,10) x 210 x 35 = 6.615 |
| cadeaubonnen mentoren | 210 = 14 15 14 x 50 = 700 |
| lunch maandag en dinsdag | (2,75 + 1 + 0,75 + 1) x (210 + 14) x 2 = 2.464 |
| fotograaf | 400 x 1,08 = 432 |
| bijdrage directie | 700 + 2.464 +1.568 + 432 + 50 + 4.536 + 14.472 – 6.615 = 17.607 |
- 6.615 (2)
- 700 (1)
- 2.464 (1)
- 432 (1)
- 17.607 (1)
Opmerking
Bij de eerste deelscore voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
De directie heeft de exploitatiebegroting ontvangen en geeft in juni 2025 aan een lagere bijdrage te geven dan de bijdrage waar de introductiecommissie om vraagt. De introductiecommissie bedenkt twee oplossingen om de exploitatiebegroting sluitend te krijgen:
- studenten vóór de start van de introductieweek de eigen bijdrage laten betalen.
- de boottocht vervangen door een roeiclinic, verzorgd door de roeivereniging.
Een van de voordelen van het vooraf laten betalen is dat er geen nietbetalende studenten zullen zijn.
Vraag 23 2 punten
Noem twee andere bedrijfseconomische voordelen voor de introductiecommissie van het vooraf laten betalen van de eigen bijdrage.
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:
− De commissie/hogeschool beschikt direct over geld om de betalingen te kunnen doen.
− De commissie kan nauwkeuriger inkopen nu er meer zekerheid is over de studentenaantallen.
(−)/(−) minder administratieve kosten meer interestopbrengsten
per juist antwoord (1)
Een van de introductiecommissieleden is lid van de plaatselijke roeivereniging en zal het bestuur van de vereniging vragen of de vereniging een roeiclinic wil organiseren tegen een vergoeding van gemaakte kosten.
Vraag 24 2 punten
Noem twee bedrijfseconomische redenen waarom de roeivereniging genoegen neemt met alleen een vergoeding van gemaakte kosten voor het verzorgen van een roeiclinic tijdens de introductieweek.
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:
− Een vereniging heeft niet als doel om winst te maken / een vereniging is geen commerciële organisatie.
− de (mogelijke) werving van nieuwe leden − het vergroten van de naamsbekendheid − Het is goed voor het imago van de roeivereniging.
per juist antwoord (1)
2025, tijdvak 1: Opgave 2
Opgavetekst
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3.
In deze opgave worden de belastingen buiten beschouwing gelaten.
Joachim en Deniz zijn beiden in loondienst als marketingmedewerker bij een verzekeraar en zijn ervaren zeilers.
Samen hebben ze het plan om in 2025 het bedrijf SailingSea vof te starten dat zeilvakanties aanbiedt aan de Turkse kust.
Twee voorwaarden om te starten
Joachim en Deniz willen op 1 januari 2025 met hun plan starten als:
- a ze voldoende vermogen kunnen aantrekken om op 1 januari 2025 een zeilboot (Jeanneau, model Sun Odyssey 509) inclusief inventaris te kunnen kopen (zie informatiebron 1) én;
- b het verwachte resultaat over 2025 positief is.
Als het plan aan beide voorwaarden voldoet, nemen ze ontslag bij hun huidige werkgever om daarna als zelfstandig ondernemer verder te gaan. Aan het zelfstandig ondernemerschap zitten naast voordelen ook nadelen.
Informatiebron 1: Investeringen per 1 januari 2025
1. De zeilboot. Jeanneau, model Sun Odyssey 509
| type | Jeanneau |
| model | Sun Odyssey 509 |
| brandstof | diesel |
| lengte | 15,50 meter |
| haven | Marmaris, Turkije |
| aanschafprijs | € 250.000 |
| bijkomende kosten vaarklaar maken (installatiekosten) | 8% van de aanschafprijs |
| aanschafdatum | 1 januari 2025 |
| resterende levensduur bij aanschaf | 20 jaar |
| restwaarde | € 50.000 |
| afschrijving | in jaarlijks gelijke bedragen |
2. Inventaris zeilboot. Op 1 januari 2025 wordt er een inventaris van € 5.000 aangeschaft. Op deze inventaris wordt jaarlijks 5% van de aanschafprijs afgeschreven.
Informatiebron 2: Financiering van de investeringen
Het vermogen van beide vennoten wordt op 1 januari 2025 volledig ingebracht in Sailing Sea vof als eigen vermogen.
1. Inbreng van Joachim. Pensioenuitkering van Joachim: Op 1 januari 2030 zou Joachim een eenmalige aanvullende pensioenuitkering van € 100.000 ontvangen. Joachim kan deze pensioenuitkering al per 1 januari 2025 ontvangen op basis van de contante waarde van deze uitkering. De samengestelde interest waartegen de uitkering contant moet worden gemaakt, bedraagt 3% per jaar.
Geld op de betaalrekening van Joachim: Op 1 januari 2025 heeft Joachim een saldo van € 18.739,12 op zijn betaalrekening.
2. Inbreng van Deniz. Beleggingsportefeuille van Deniz: Op 31 juli 2013 heeft Deniz tegen een emissiekoers van € 10 per aandeel in totaal 3.000 aandelen van FastNed gekocht. Op 31 december 2024 gaat Deniz de aandelen verkopen tegen een beurskoers van € 30 per aandeel.
Geld op de betaalrekening van Deniz: Deniz heeft op 1 januari 2025 € 15.000 op zijn betaalrekening staan.
3. Vreemd vermogen: crowdfunding. Joachim en Deniz willen het ontbrekende bedrag dat nodig is om te investeren ophalen via crowdfunding. Het benodigde bedrag willen ze op 1 januari 2025 opgehaald hebben. De looptijd van deze lening is 5 jaar. Jaarlijks wordt op 31 december lineair afgelost en interest uitbetaald. De jaarlijkse interest is 3,5%.
Informatiebron 3: Verwachtingen voor 2025. Opbrengsten uit verhuur van de zeilboot voor 2025
De zeilboot is per week te reserveren.
De zeilboot wordt aangeboden in de periode van 2 mei 2025 tot en met 31 oktober 2025. De prijzen verschillen per periode.
In het onderstaande overzicht zijn voor de verschillende weeknummers de prijs per week en het verwachte aantal reserveringen aangegeven. Alle reserveringen zijn voor een week.
| periode | prijs per week reservering van de boot | aantal weken dat de boot gereserveerd wordt |
|---|---|---|
| 2 mei tot en met 22 juni | € 3.750 | 6 |
| 23 juni tot en met 14 september | € 4.750 | 10 |
| 15 september tot en met 31 oktober | € 3.750 | 4 |
De vroegboekkorting bedraagt 10%. Die wordt in iedere periode gegeven bij de helft van het aantal reserveringen.
Kosten over 2025. De kosten over 2025 bestaan uit:
- de interestkosten (zie informatiebron 2)
- de afschrijvingskosten van de zeilboot en de inventaris (zie informatiebron 1) én
- de overige kosten van € 10.400 per jaar.
De vroegboekkorting zorgt ook voor een toename van het aantal reserveringen. Het verwachte resultaat van 2025 kan met behulp van de informatiebronnen 1 tot en met 3 worden berekend.
Vraag 10 5 punten
Laat met een berekening van het verwachte resultaat van 2025 zien of ze gaan starten met het plan. Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
lege uitwerkbijlage met de posten opbrengst, kosten, resultaat en de conclusie over voorwaarde a en b Bekijk in Uitwerkbijlage, pagina 1
Bekijk het antwoord
| post | berekening | getal x € 1 |
|---|---|---|
| opbrengst | (6 + 4) x 3.750 + 10 x 4.750 = | 85.000 |
| vroegboekkorting | 0,10 x 0,50 x 85.000 = | -/- 4.250 |
| opbrengst zeilvakanties na vroegboekkorting | 80.750 | |
| interestkosten | 65.000 x 0,035 | 2.275 |
| afschrijvingskosten boot | (250.000 x 1,08 - 50.000) / 20 | 11.000 |
| afschrijvingskosten inventaris | 0,05 x 5.000 | 250 |
| overige kosten | 10.400 | |
| totale kosten | -/- 23.925 | |
| resultaat | 56.825 |
conclusie: Aan voorwaarde a wordt voldaan, want er kan voldoende vermogen worden opgehaald. Aan voorwaarde b wordt voldaan, want het verwachte resultaat over 2025 is positief. Dus, ze gaan starten.
2025, tijdvak 1: Opgave 4
Opgavetekst
Janne is 30 jaar en is van plan een nieuwe smartphone te kopen. Tot nu toe had ze altijd een smartphone van Samsung. Ze oriënteert zich nu op de aanschaf van een Fairphone 4. Ze heeft op internet enkele fragmenten over de Fairphone gevonden.
Fragment 1: “Fairphone heeft enkele jaren geleden een toestel ontwikkeld met oog voor mens en milieu. Deze Fairphone bestaat uit mineralen die op een eerlijke wijze zijn gedolven, is goed recyclebaar en wordt in elkaar gezet door werknemers die voldoende verdienen om in hun levensonderhoud te voorzien. Tot enkele jaren geleden was de Fairphone minder snel dan andere toestellen, had hij een beperkt aantal functies en kleinere opslagcapaciteit. In 2022 verkocht Fairphone 140.000 toestellen en had het bedrijf een marktaandeel van 0,07 procent van de afzet in Europa.”
Fragment 2: “Fairphone wil met reclamecampagnes meerdere doelgroepen bereiken bij de introductie van de Fairphone 4. Uit onderzoek blijkt dat de naamsbekendheid van Fairphone maar 10 procent is. Verder blijkt dat de koper van een Fairphone over het algemeen tussen 50 en 60 jaar oud is, iets vaker vrouw is en in de grote steden woont.”
Fragment 3: “Kenmerkend voor de Fairphone is de modulaire opbouw van de telefoon, waardoor een kapot onderdeel altijd vervangen kan worden. Fairphone wil de prijs-kwaliteitverhouding van de Fairphone 4 verder verbeteren door een aanpassing van de camera's en het scherm. Bovendien zal Fairphone de gebruiksduur van nieuwe toestellen verlengen van drie jaar naar vijf jaar. Om dit te bereiken wordt de software 5 jaar ondersteund. De smartphones van de concurrentie gaan gemiddeld vier jaar mee.”
Janne berekent de prijs-kwaliteitverhouding van de Fairphone 4 en de Samsung Galaxy S22 op de onderstaande manier:
\frac{\text{verkoopprijs}}{\text{kwaliteitscijfer}}
Op de site van de Consumentenbond vindt ze informatie over de verkoopprijzen en de testresultaten van deze telefoons. Het kwaliteitscijfer dat zij aan een telefoon geeft, is gebaseerd op vier testresultaten. Het kwaliteitscijfer van een telefoon berekent ze op de volgende manier: het testresultaat voor duurzaamheid krijgt een weging van 80% en het gemiddelde van de overige drie testresultaten krijgt een weging van 20%.
| Fairphone 4 (256 GB) | Samsung Galaxy S22 (256 GB) | |
|---|---|---|
| verkoopprijs | € 598 | € 689 |
| testresultaten: | ||
| duurzaamheid | 8,5 | 7,3 |
| bellen | 7,2 | 8,7 |
| fotograferen en filmen | 6,2 | 7,8 |
| gebruiksgemak en beeldscherm | 6,1 | 8,7 |
| prijs-kwaliteitverhouding | .......... | 91,62 |
Janne zal de telefoon kopen met de gunstigste prijs-kwaliteitverhouding.
Vraag 19 2 punten
Leg met behulp van een berekening uit welke telefoon Janne gaat kopen.
Bekijk het antwoord
gemiddelde overige drie testresultaten: (7,2 + 6,2 + 6,1) / 3 = 6,5
prijs-kwaliteitverhouding Fairphone 4:
\frac{598}{0{,}80 \times 8{,}5 + 0{,}20 \times 6{,}5} = 73{,}83
Janne koopt de Fairphone 4 (want 73,83 is een gunstigere prijs-kwaliteitverhouding dan 91,62).
2025, tijdvak 1: Opgave 6
Opgavetekst
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
June en Anna zijn eigenaren van De Pluktuin. Bij deze duurzame zelfoogsttuin zorgen June en Anna voor het zaaien, planten en onderhoud van de tuin. De klanten oogsten zelf groente en fruit voor € 15 per pakket.
De volgende gegevens zijn bekend over het tweede kwartaal van 2024.
| gegevens over tweede kwartaal 2024 (getallen x € 1) | ||
|---|---|---|
| omzet | 21.600 | |
| variabele kosten zaden, planten en verpakking | 3.000 | |
| variabele loonkosten | 8.520 | |
| huur landbouwgrond | 750 | |
| afschrijvingskosten | 2.000 | |
| interestkosten | 800 | |
| websiteontwikkeling en social media | 2.130 | |
| overige constante kosten | 6.500 | |
| totale kosten | 23.700 | |
| resultaat | -/- 2.100 |
De loonkosten van De Pluktuin behoren voor een deel tot de variabele kosten en voor een deel tot de overige constante kosten.
Vraag 28 1 punt
Leg uit dat de loonkosten zowel tot de constante als de variabele kosten kunnen behoren.
Bekijk het antwoord
De constante (loon)kosten zijn onafhankelijk van de afzet / productie en de variabele (loon)kosten zijn afhankelijk van de afzet / productie.
June en Anne hadden meer pakketten moeten verkopen om in het tweede kwartaal de break-evenafzet te behalen.
Vraag 29 3 punten
Bereken met behulp van de dekkingsbijdrage per pakket hoeveel pakketten De Pluktuin meer had moeten verkopen om in het tweede kwartaal van 2024 de break-evenafzet te behalen.
Bekijk het antwoord
afzet tweede kwartaal = 21.600 / 15 = 1.440 pakketten
variabele kosten per pakket = (8.520 + 3.000) / 1.440 = 8
dekkingsbijdrage per pakket = 15 - 8 = 7
2.100 / 7 = 300 pakketten (extra)
of
break-evenafzet: (750 + 2.000 + 800 + 2.130 + 6.500) / 7 = 1.740 pakketten. De Pluktuin had 1.740 - 1.440 = 300 pakketten (extra) moeten verkopen.
Opmerking
Bij een berekening via TO = TK wordt de tweede deelscore niet toegekend.
2025, tijdvak 2: Opgave 3
Opgavetekst
Op 1 februari 2025 opent tattooshop Too4You vof haar deuren. Too4You is eigendom van Inge Piers en Bart van Vulpen. Inge heeft getwijfeld tussen een vof en een bv als ondernemingsvorm.
De kosten van Too4You bestaan uit variabele en constante kosten. De constante kosten zijn € 2.500 per maand. De variabele kosten zijn 12,5% van de omzet.
Inge en Bart vragen zich af welk resultaat ze over februari (4 weken) zullen behalen:
- De verwachte omzet is in de eerste 3 weken van februari € 6.000 in totaal.
- De verwachte verkopen in de laatste week van februari zijn € 2.420 inclusief 21% btw. De ene helft van de verwachte verkopen wordt contant ontvangen en de andere helft zal in maart worden ontvangen.
Vraag 15 3 punten
Bereken het verwachte resultaat over februari 2025.
Bekijk het antwoord
Omzet februari:
6.000 + \frac{2.420}{1{,}21} = 8.000
Resultaat februari:
8.000 - 0{,}125 \times 8.000 - 2.500 = 4.500
Het verwachte resultaat over februari 2025 is € 4.500. Opmerking: voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.
2025, tijdvak 2: Opgave 4
Opgavetekst
In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
Nettie Laat is eigenaar van SuperWebsite. Dit bedrijf staat bij de Kamer van Koophandel ingeschreven als eenmanszaak. SuperWebsite heeft klanten die een jaarabonnement hebben voor het onderhoud van hun website. Er kunnen alleen jaarabonnementen worden afgesloten voor een bedrag van € 4.000.
Bij het opstellen van de balans van SuperWebsite per 31 december 2024 moeten nog enkele financiële feiten van die dag worden verwerkt:
- a Een nieuwe klant sluit op 31 december 2024 een jaarabonnement voor het onderhoud van de website af bij SuperWebsite. Op dezelfde dag betaalt de klant het abonnementsgeld voor 2025 vooruit.
- b SuperWebsite betaalt op 31 december 2024 de verzekeringspremie voor schade door brand voor heel 2025 vooruit, omdat het bedrijf dan van de verzekeraar een korting krijgt. De jaarlijkse verzekeringspremie na aftrek van korting bedraagt € 1.700.
Nettie betaalde voorheen de verzekeringspremie maandelijks. Ze vraagt zich af waarom de verzekeraar een korting aanbiedt aan haar bedrijf als ze de verzekeringspremie vooruitbetaalt.
Voor 2025 zijn de verwachte constante kosten € 16.000, exclusief de interestkosten van de banklening. De variabele kosten zijn € 150 per jaarabonnement. Nettie wil weten hoeveel jaarabonnementen het bedrijf moet verkopen om in 2025 een resultaat van € 40.000 te behalen.
Vraag 20 2 punten
Bereken hoeveel jaarabonnementen er verkocht moeten worden om in 2025 een resultaat van minimaal € 40.000 te behalen. Rond af op hele jaarabonnementen.
Bekijk het antwoord
\frac{16.000 + 1.132{,}53 + 40.000}{4.000 - 150} = 14{,}8
Er moeten 15 jaarabonnementen verkocht worden.
Opmerkingen: voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen. Er dient op hele jaarabonnementen te worden afgerond om 2 scorepunten te kunnen behalen.
2024, tijdvak 1: Opgave 3
Opgavetekst
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Elvie en Renzo hebben op 1 januari 2024 Maaltijd-aan-Huis opgericht. Maaltijd-aan-Huis is een bezorgservice die kant-en-klaar-maaltijdboxen aflevert bij klanten. Klanten betalen naast de maaltijdboxen ook een vast bedrag per maaltijdbox voor de bezorgservice.
Maaltijd-aan-Huis heeft ervoor gekozen om de verkoopprijs van de maaltijdboxen lager vast te stellen dan de verkoopprijs van de concurrenten.
verwachte gegevens voor 2024
| opbrengsten | |
| gemiddelde verkoopprijs per maaltijdbox exclusief bezorgservice | € 15,00 |
| bezorgservice | € 3,05 per maaltijdbox |
| kosten | |
| de inkoopwaarde van de ingrediënten per maaltijdbox | 50% van de verkoopprijs exclusief de prijs van de bezorgservice |
| overige variabele kosten | 3% van de verkoopprijs exclusief de prijs van de bezorgservice |
| interestkosten1) | 0,5% per maand over de onderhandse lening |
| overige constante kosten | € 5.000 over het gehele jaar 2024 |
noot 1 De onderhandse lening van € 2.500 is op 1 januari 2024 afgesloten voor de financiering van een bezorgscooter. Het leenbedrag zal in één keer op 31 december 2024 afgelost worden.
De totale constante kosten zijn gelijkmatig over het jaar verdeeld.
Vraag 15 1 punt
Leg uit dat de interestkosten van de onderhandse lening constante kosten zijn.
Bekijk het antwoord
De interestkosten zijn niet afhankelijk van het aantal maaltijdboxen dat wordt verkocht / de afzet.
In januari 2024 worden in totaal 30 maaltijdboxen besteld en afgeleverd.
Vraag 16 1 punt
Bereken de dekkingsbijdrage per bezorgde maaltijdbox.
Bekijk het antwoord
\text{dekkingsbijdrage per maaltijdbox: } 15 + 3{,}05 - (15 \times 0{,}53) = 10{,}10
Elvie en Renzo willen weten hoeveel maaltijdboxen er in januari 2024 verkocht moeten worden om alle kosten te dekken.
Vraag 17 2 punten
Bereken hoeveel maaltijdboxen er in januari 2024 minimaal verkocht moeten worden om alle kosten te dekken. Rond af op hele maaltijdboxen.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juiste berekening is:
- totale constante kosten per maand zijn: $\frac{5.000}{12} + 2.500 \times 0{,}005 = 429{,}17$
- $\frac{429{,}17}{10{,}10} = 42{,}49$ dus 43 maaltijdboxen
Opmerking
Voor een ontbrekende of onjuiste afronding geen scorepunt toekennen.
Vraag 18 1 punt
Bereken het totale gerealiseerde resultaat van Maaltijd-aan-Huis over januari 2024. Geef aan of er sprake is van een positief of negatief resultaat.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juiste berekening is:
30 \times 10{,}10 - 429{,}17 = -\text{€ }126{,}17
nadelig / negatief / -/-
2023, tijdvak 1: Opgave 3
Bron 2
gegevens over 2022 voor Presentz (zonder Klarna)
| Gegeven | Waarde |
|---|---|
| omzet | € 62.500 |
| aantal bestellingen | 2.500 |
| inkoopwaarde van de omzet | 60% van de omzet |
verwachtingen voor 2023 na het invoeren van Klarna per 1 januari 2023
| Gegeven | Waarde |
|---|---|
| verwachte stijging van het gemiddelde bedrag per bestelling | 16%1) |
| verwachte stijging van het aantal bestellingen | 10%1) |
| commissie van het gemiddelde bedrag per bestelling | 3% |
| commissie per bestelling | € 1,00 |
| inkoopwaarde van de omzet | 60% van de omzet |
noot 1 Presentz gaat ervan uit dat de stijging van het aantal bestellingen en de stijging van het gemiddelde bedrag per bestelling in 2023 ten opzichte van 2022 enkel veroorzaakt worden door gebruik te maken van de diensten van Klarna.
Vraag 14 3 punten
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
In de tabel staan de gegevens van Presentz over 2022 zonder Klarna en de verwachte gegevens voor 2023 na het inzetten van Klarna weergegeven (zie de tabel en noot 1 bij de bron).
De commissie wordt berekend per bestelling en op basis van het gemiddelde bedrag per bestelling.
Bereken de verwachte totale commissie die Presentz over 2023 aan Klarna moet betalen.
Bekijk het antwoord
- Berekent de gemiddelde bestelwaarde: in 2022 62.500 : 2.500 = 25; in 2023 25 x 1,16 = 29 (1p)
- Berekent het aantal bestellingen in 2023: 2.500 x 1,10 = 2.750 (1p)
- Berekent de verwachte totale commissie: 2.750 x 1 + 2.750 x (0,03 x 29) = € 5.142,50 (1p)
Vraag 15 3 punten
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Gegevens: zie de tabel en noot 1 bij de bron (Presentz over 2022 en de verwachtingen voor 2023).
Het gebruikmaken van de diensten van Klarna levert Presentz ook nog een financieel voordeel op van € 2.000 wegens het wegvallen van het wanbetalingsrisico. Klarna stelt dat haar betaaldienst zal leiden tot een positieve bijdrage aan het resultaat van webshops die hier gebruik van maken.
Toon met een berekening aan dat het verwachte resultaat van Presentz in 2023 stijgt door gebruik te maken van de betaaldienst van Klarna.
Bekijk het antwoord
- Berekent de extra dekkingsbijdrage: extra omzet 2.750 x 29 - 2.500 x 25 = 17.250; minus inkoopwaarde en overige variabele kosten 60% (10.350); extra dekkingsbijdrage 0,40 x 17.250 = 6.900 (1p)
- Voegt het voordeel wegens het wegvallen van het wanbetalingsrisico toe: 6.900 + 2.000 = 8.900 (1p)
- Verrekent de verwachte totale commissie (8.900 - 5.142,50 = € 3.757,50) en concludeert dat het resultaat in 2023 toeneemt (1p)
Aanvulling op het correctievoorschrift: het deel 'resultaat neemt toe, want' tussen haakjes hoeft niet; het geven van alleen de uitkomst van de berekening (€ 8.900 > € 5.142,50) is dan voldoende. Een tweede rekenweg telt ook goed: (250 x 0,40 x 29) + (2.500 x 0,40 x 4) = 6.900, plus het voordeel van 2.000 = 8.900, groter dan de commissie van 5.142,50.
2023, tijdvak 1: Opgave 5
Vraag 23 2 punten
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Donni verwacht uit de bezorging van maaltijden een extra omzet van € 4.000 per maand. Hij berekent of het bij die omzet goedkoper is om zelf te bezorgen met twee aangeschafte e-bikes of om de bezorging door Thuisbezorgd.nl te laten doen.
Toon met een berekening aan dat bij deze verwachte omzet de kosten per maand van zelf bezorgen lager zijn dan bezorgen via Thuisbezorgd.nl. Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag in. De uitwerkbijlage vermeldt de loonkosten van de bezorgers: € 248,51.
Bekijk het antwoord
- Berekent de kosten van de e-bikes per maand: constante kosten 96 (2 x 45 + 2 x 72 : 24) en kosten per e-bike 126 (2 x (40 + 8 + 15)), samen 222 (1p)
- Berekent de kosten van zelf bezorgen (222 + 248,51 = € 470,51) en van bezorgen door Thuisbezorgd.nl (0,13 x 4.000 = € 520), en concludeert dat zelf bezorgen goedkoper is (470,51 < 520) (1p)
Doorwerkfout: een foutieve berekening van het antwoord op vraag 22 die hier bij de constante kosten van de e-bikes wordt herhaald en correct met 2 wordt vermenigvuldigd, telt als doorwerkfout en niet als identieke fout.
Vraag 24 2 punten
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Tot slot is Donni benieuwd met welk bedrag het resultaat van Mangiamo per maand stijgt door zelf te gaan bezorgen. In zijn berekeningen gaat hij ervan uit dat:
- de verkoopprijs (voor aftrek van de commissie) per bezorgde en afgehaalde maaltijd gemiddeld € 16 is;
- de dekkingsbijdrage per bezorgde maaltijd € 10 is;
- de bestelcommissie aan Thuisbezorgd.nl € 1,92 per maaltijd bedraagt.
De variabele kosten van Mangiamo bestaan uit de kosten van de ingrediënten, verpakkingsmateriaal en uit de bestelcommissie aan Thuisbezorgd.nl.
Bereken de totale kosten van de ingrediënten en het verpakkingsmateriaal per maaltijd.
Bekijk het antwoord
- Berekent de variabele kosten per maaltijd: 16 - 10 = € 6 (1p)
- Trekt de bestelcommissie af: 6 - 1,92 = € 4,08 aan kosten van ingrediënten en verpakkingsmateriaal per maaltijd (1p)
Vraag 25 2 punten
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Donni wil weten met hoeveel het verwachte resultaat per maand in 2021 zal stijgen nu er maaltijden bezorgd gaan worden met twee eigen e-bikes. In zijn berekeningen gaat hij ervan uit dat:
- de verkoopprijs (voor aftrek van de commissie) per bezorgde en afgehaalde maaltijd gemiddeld € 16 is;
- de dekkingsbijdrage per bezorgde maaltijd € 10 is;
- de bestelcommissie aan Thuisbezorgd.nl € 1,92 per maaltijd bedraagt.
Bereken met welk bedrag het resultaat per maand in 2021 naar verwachting verandert. Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
Bekijk het antwoord
- Berekent het aantal extra maaltijden: 4.000 : 16 = 250, en de toename van de dekkingsbijdrage: 250 x 10 = € 2.500 (1p)
- Trekt de kosten van zelf bezorgen af: 2.500 - 470,51 = € 2.029,49 (1p)
De kosten van zelf bezorgen per maand (€ 470,51) komen uit vraag 23.
2023, tijdvak 2: Zara Brekebeen
Opgavetekst
Informatiebron 2 Informatie over arbeidsongeschiktheidsverzekering via SureThing
Wat heeft u geregeld als u arbeidsongeschikt wordt?
Iedereen wordt wel eens ziek. Dat is vervelend. Het is extra vervelend voor u als u ondernemer bent. Hoe regelt u dan toch een financieel vangnet?
De arbeidsongeschiktheidsverzekering van SureThing is er voor ondernemers die zeker willen zijn van een inkomen. Kunt u niet werken vanwege een ongeval of een ziekte? Dan ontvangt u van SureThing een uitkering.
Voordelen van verzekeren bij SureThing:
- Flexibiliteit: u bepaalt zelf de hoogte van uw uitkering en de looptijd. Op die manier heeft u zelf direct invloed op uw premie. Daarnaast kunt u de verzekering op elk moment aanpassen aan uw situatie.
- Hulp bij re-integratie: we helpen u om zo snel mogelijk te herstellen of passend werk te vinden. We werken samen met verschillende arbeidsdeskundigen en bedrijfsdeskundigen. Kunt u uw beroep echt niet meer uitoefenen? Dan kunt u bij SureThing een loopbaantraject doorlopen.
- Preventie: voorkomen is beter dan genezen. SureThing heeft een advieslijn voor ondernemers. Via de advieslijn kunt u vragen stellen aan onze experts. Zij bespreken de risico’s en kansen in uw vakgebied met u.
Hoe hoog is de brutopremie?
De brutopremie die betaald moet worden voor de arbeidsongeschiktheidsverzekering hangt af van de gewenste hoogte en duur van de uitkering.
Voor een uitkering:
- van 2 jaar is de jaarpremie 4% van de gewenste uitkering per jaar.
- van 5 jaar is de jaarpremie 6% van de gewenste uitkering per jaar.
- tot pensioenleeftijd is de jaarpremie 10% van de gewenste uitkering per jaar.
Belastingvoordeel premie
De premie voor de arbeidsongeschiktheidsverzekering mag als aftrekpost in mindering worden gebracht op het inkomen tegen 35%.
Vraag 6 4 punten
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3. Zara Brekebeen is afgestudeerd als fysiotherapeut en heeft vier jaar in loondienst gewerkt. In 2019 kiest Zara voor het zelfstandig ondernemerschap met als rechtsvorm een eenmanszaak. In de eerste maanden van 2019 huurt ze een praktijkruimte, maar op 1 juli 2019 koopt ze een praktijkruimte. Om haar afspraken in te plannen en patiënten te ontvangen, neemt ze een receptiemedewerker in dienst. Zara realiseert zich dat het verstandig is om iets te regelen in geval van arbeidsongeschiktheid. Na onderzoek vindt zij twee mogelijkheden die als inkomensvoorziening kunnen dienen. Ze kan zich verzekeren bij verzekeringsmaatschappij SureThing of zich aansluiten bij het broodfonds Broodnodig. Zara gaat beide mogelijkheden onderzoeken om een keuze te kunnen maken.
Bereken de totale constante kosten van de praktijk van Zara over 2022. Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
Bekijk het antwoord
- Berekent de afschrijvingskosten: (40.000 - 4.000) / 4 = € 9.000 (1p)
- Berekent de loonkosten over 2022: 600 x 1,08 x 1,3 x 12 x 1,03^3 = € 11.046,16 (2p)
- Berekent de overige constante kosten (€ 6.299,84) en de totale constante kosten: 4.500 + 9.000 + 11.046,16 + 6.299,84 = € 30.846,00 (1p)
Het correctievoorschrift bevat twee tikfouten die niet tot een ander antwoord leiden. De loonkosten staan daar als 600 x 1,08 x 1,3 x 12 x 1,033; de juiste factor is 1,03 tot de derde macht (drie jaarlijkse stijgingen van 3%, 2020 tot en met 2022), en die geeft € 11.046,16. In de optelling staat 6.299,94; dat moet 6.299,84 zijn. Het totaal van € 30.846,00 klopt. De interestkosten van € 4.500 (vraag 5) horen bij de constante kosten.
2023, tijdvak 2: De gesmeerde fiets
Opgavetekst
Balans (getallen x € 1) Balans van vof “De gesmeerde fiets” op 28 februari en 31 maart 2022
| Debet | 28 februari 2022 | 31 maart 2022 | Credit | 28 februari 2022 | 31 maart 2022 |
|---|---|---|---|---|---|
| Vaste activa | Eigen vermogen | ||||
| Inventaris | 6.000 | 5.800 | Vermogen Erik | 5.899 | 5.699 |
| Gereedschappen | 12.000 | 12.550 | Vermogen Youness | 5.899 | 5.699 |
| Vlottende activa | Vreemd vermogen | ||||
| Voorraad | 3.000 | 3.300 | 6% banklening | 10.000 | 10.000 |
| Vooruitbetaalde huur | 900 | 0 | Crediteuren | 1.250 | 968 |
| Debiteuren | 400 | 450 | Te betalen interest | 550 | 600 |
| Te vorderen btw | 378 | 798 | Te betalen btw | 1.580 | 2.435 |
| Liquide middelen | 2.500 | 2.503 | |||
| Totaal | 25.178 | 25.401 | Totaal | 25.178 | 25.401 |
Vraag 20 2 punten
Voor de maand april 2022 verwacht De gesmeerde fiets voor € 1.500 exclusief 21% btw aan fietsaccessoires contant te verkopen. De inkoopwaarde van deze accessoires bedraagt € 900.
Voor fietsreparaties, te verrichten in april 2022, wordt naar verwachting in de maand april 2022 een totaalbedrag van € 6.540 inclusief 9% btw bij de klant in rekening gebracht en grotendeels per bank ontvangen. Slechts € 500 inclusief btw van de in april 2022 in rekening gebrachte fietsreparaties wordt in mei 2022 ontvangen.
Bereken de verwachte omzet van fietsaccessoires en fietsreparaties van De gesmeerde fiets over de maand april 2022.
Bekijk het antwoord
- Berekent de omzet van fietsreparaties exclusief btw: 6.540 / 1,09 = € 6.000 (1p)
- Berekent de omzet van fietsaccessoires (€ 1.500) en de totale omzet: € 7.500 (1p)
De omzet is exclusief btw: € 6.540 / 1,09 = € 6.000 voor de fietsreparaties, en € 1.500 voor de fietsaccessoires. Het totaal is € 7.500.
2023, tijdvak 2: Express bv
Opgavetekst
Informatiebron 4
Express bv is een online supermarkt met een flitsbezorgdienst die binnen tien minuten razendsnel boodschappen bezorgt bij klanten tegen een vast bezorgtarief per bestelling. Daarnaast berekent Express een winstmarge op de geleverde boodschappen.
Express bezorgt met elektrische fietsen vanuit verschillende hubs (= minimagazijnen) in de stad. In de hubs liggen ruim 2.000 verschillende producten die na bestelling snel bezorgd kunnen worden. Het assortiment is te vergelijken met dat van supermarkten. Express is actief in de steden Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht.
Klanten kunnen via de app van Express een bestelling plaatsen die binnen 10 minuten bezorgd wordt. Er is geen minimale bestelhoeveelheid, dus zelfs de kleinste bestelling kan geplaatst worden.
De fietsbezorgers van Express zijn geen zzp’ers, maar krijgen als ze in dienst treden een arbeidsovereenkomst voor bepaalde of onbepaalde tijd.
Informatiebron 6 Verwachte totale kosten voor Express over 2023 afhankelijk van de verwachte hoeveelheid bestellingen

| Aantal bestellingen | Totale kosten |
|---|---|
| 30.000 | 1.370.000 |
| 60.000 | 1.820.000 |
| 90.000 | 2.270.000 |
De totale constante kosten worden gelijkmatig verdeeld over de hubs in de steden.
| stad | aantal hubs van Express in 2023 |
|---|---|
| Amsterdam | 5 |
| Den Haag | 4 |
| Rotterdam | 4 |
| Utrecht | 4 |
| Groningen | 3 |
| Totaal | 20 |
noot 1: verwacht aantal hubs voor Groningen in 2023
Vraag 26 3 punten
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 6. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing. Express bv is een online supermarkt met flitsbezorgdienst. Express belooft dat boodschappen binnen tien minuten bij de klant worden bezorgd. Express wil in 2023 uitbreiden naar Groningen. Express gaat uitrekenen of in Groningen de verwachte afzet (aantal bestellingen) minstens 15% hoger ligt dan de verwachte break-evenafzet in Groningen. In informatiebron 6 zijn de verwachte totale kosten van de uitbreiding weergegeven. Met behulp van informatiebron 6 kunnen de totale constante kosten voor Groningen en de gemiddelde variabele kosten per bestelling in 2023 worden berekend.
Toon met een berekening aan dat in 2023 de gemiddelde variabele kosten per bestelling € 15 bedragen en de totale constante kosten voor Groningen € 138.000 bedragen (zie informatiebron 6).
Bekijk het antwoord
- Berekent de variabele kosten per bestelling: $\frac{2.270.000 - 1.820.000}{90.000 - 60.000} = 15$ euro per bestelling (1p)
- Berekent de totale constante kosten: 2.270.000 - 90.000 x 15 = € 920.000 (1p)
- Berekent de totale constante kosten voor Groningen: $920.000 \times \frac{3}{20} = 138.000$ (1p)
Rekent de leerling met andere juiste punten uit de grafiek (bijvoorbeeld 1.370.000 bij 30.000 bestellingen), dan levert dat dezelfde uitkomsten op. Groningen krijgt 3 van de 20 hubs.
Vraag 27 2 punten
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 6. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing. Express bv is een online supermarkt met flitsbezorgdienst. Express wil in 2023 uitbreiden naar Groningen. Om de break-evenafzet te bepalen, wordt de verwachte dekkingsbijdrage per bestelling berekend. Ga uit van een gemiddeld bestelbedrag van € 26 exclusief bezorging in Groningen. Het bezorgtarief per bestelling dat aan de klant in rekening wordt gebracht is € 1,80. De gemiddelde variabele kosten per bestelling in 2023 zijn € 15.
Bereken de verwachte dekkingsbijdrage per bestelling in Groningen (zie informatiebron 5 en 6).
Bekijk het antwoord
- Berekent de opbrengst per bestelling: 26 + 1,80 = € 27,80 (1p)
- Berekent de dekkingsbijdrage per bestelling: 27,80 - 15 = € 12,80 (1p)
Vraag 28 3 punten
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 6. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing. Express bv is een online supermarkt met flitsbezorgdienst. Express wil in 2023 uitbreiden naar een stad met een aantrekkelijke markt. Express zal starten in de stad met het kleinste aantal actieve flitsbezorgbedrijven, waar de verwachte afzet minstens 15% hoger ligt dan de break-evenafzet in die stad over 2023. De totale constante kosten voor Groningen zijn € 138.000 en de dekkingsbijdrage per bestelling is € 12,80. De verwachte afzet van Express in Groningen over 2023 is 20.000 bestellingen (zie informatiebron 5).
Laat met een berekening van de break-evenafzet zien of Express in 2023 zal uitbreiden naar Groningen (zie informatiebron 5 en 6).
Bekijk het antwoord
- Berekent de break-evenafzet: $\frac{138.000}{12,80} = 10.782$ bestellingen (1p)
- Berekent de verwachte afzet als percentage van de break-evenafzet: $\frac{20.000}{10.782} \times 100\% = 185,5\%$ (1p)
- Concludeert dat de verwachte afzet 85,5% boven de break-evenafzet ligt, dus meer dan 15%, en dat Express in 2023 uitbreidt naar Groningen (1p)
Aan het antwoord '10.781 bestellingen' wordt geen scorepunt toegekend; de break-evenafzet is 10.782 bestellingen (138.000 / 12,80 = 10.781,25, naar boven afgerond op hele bestellingen).
2022, tijdvak 1: Opgave 2
Informatiebron 1 Activiteiten restaurant De Waal
Restaurant De Waal biedt gasten de mogelijkheid om te eten in het restaurant of te kiezen voor private dining (dineren in een afgesloten ruimte). Restaurant De Waal is precies 52 weken per jaar actief. Door de coronacrisis werd op 1 april 2020 gestart met bezorgen.
Aantal verkochte menu's in eerste halfjaar 2020
| weekafzet in het eerste kwartaal 2020 | weekafzet in het tweede kwartaal 2020 | |
|---|---|---|
| restaurant | 425 | 0 |
| private dining | 75 | 0 |
| bezorgen | 0 | 200 |
| totaal | 500 | 200 |
Verkoopprijzen, inkoopwaarde, soorten menu's en de verdeling van verkochte menu's in procenten
| verkoopprijs in 2020 | verdeling over restaurant (percentages zijn afgerond) | verdeling over private dining | verdeling over bezorgen | |
|---|---|---|---|---|
| driegangenmenu | € 35 | 0% | 0% | 100% |
| viergangenmenu | € 50 | 10% | 0% | 0% |
| vijfgangenmenu | € 60 | 80% | 20% | 0% |
| zesgangenmenu | € 70 | 10% | 80% | 0% |
De inkoopwaarde van de ingrediënten per menu is 30% van de verkoopprijs.
De restaurantbranche
Procentuele veranderingen van de omzet ten opzichte van een kwartaal eerder
| 2019 kwartaal 1 | 2019 kwartaal 2 | 2019 kwartaal 3 | 2019 kwartaal 4 | 2020 kwartaal 1 | 2020 kwartaal 2 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| omzet | -0,6 | 1,4 | 0,7 | 2,3 | -16,8 | -78,1 |
Coronamaatregelen in 2020
In deze opgave worden de belastingen buiten beschouwing gelaten. In deze opgave wordt de omzet van drank buiten beschouwing gelaten. In 2020 brak het coronavirus uit en greep de overheid in Nederland in om het coronavirus onder controle te krijgen:
| periode | maatregel |
|---|---|
| tweede kwartaal 2020 | Restaurants mochten geen gasten ontvangen. Het bezorgen of afhalen van maaltijden was wel toegestaan. |
| derde kwartaal 2020 | Versoepeling coronamaatregelen: restaurants mochten een beperkt aantal gasten ontvangen, het bezorgen of afhalen van maaltijden bleef toegestaan. |
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3.
Vraag 6 3 punten
Maatregel in het tweede kwartaal 2020: het bezorgen van maaltijden. Vanaf het begin van het tweede kwartaal van 2020 startte restaurant De Waal met het bezorgen van driegangenmenu's. Een deel van het personeel werd ingezet als bezorger waardoor niemand ontslagen hoefde te worden. Om drukte in het restaurant te voorkomen was afhalen niet mogelijk. Toon aan dat de omzet van restaurant De Waal in het tweede kwartaal van 2020 ten opzichte van het eerste kwartaal van 2020 afnam met 77,1%. Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag volledig in.
Bekijk het antwoord
- Totale omzet eerste kwartaal 2020 is 397.800 en totale omzet tweede kwartaal 2020 is 91.000 (2p)
- Procentuele omzetontwikkeling van -77,1% (1p)
Uitwerkbijlage: de omzet per kwartaal per soort (restaurant, private dining, bezorgen) en het totaal, plus de procentuele omzetdaling. Het model: eerste kwartaal restaurant 331.500, private dining 66.300 (75 x 0,2 x 60 + 75 x 0,8 x 70) x 13, bezorgen 0, totaal 397.800. Tweede kwartaal restaurant 0, private dining 0, bezorgen 91.000 (200 x 35 x 13), totaal 91.000. Procentuele omzetdaling: (91.000 - 397.800) / 397.800 x 100% = -77,1%.
Vraag 7 1 punt
Sytz vergelijkt de procentuele omzetdaling van restaurant De Waal met die van de restaurantbranche in dezelfde periode. Welke uitspraak over deze omzetdaling in het tweede kwartaal van 2020 van restaurant De Waal vergeleken met die van de restaurantbranche is juist?
Bekijk het antwoord
Antwoord: C
Informatiebron 2 Financiële gegevens
Loonkosten
De loonkosten van restaurant De Waal bedroegen € 211.000 voor geheel 2020 en zijn geheel constant.
Verpakkingskosten
De verpakkingskosten per bezorgd menu waren € 2,50.
Kosten activiteit bezorgen
Om te bezorgen had restaurant De Waal per 1 april 2020 drie elektrische bezorgscooters geleased. Deze scooters zijn geschikt voor het bezorgen van koude en warme maaltijden. De leasekosten hiervoor waren per scooter € 800 per jaar.
Huurkosten
De huurkosten van het pand waren voor het eerste halfjaar 2020 in totaal € 22.500.
Inventaris
Sytz en Alex hadden de inventaris met een aanschafwaarde van € 75.000 zelf betaald. De levensduur van de inventaris is 5 jaar. De inventaris wordt lineair afgeschreven en heeft een restwaarde van 10% van de aanschafwaarde.
Overige constante kosten
De overige constante kosten bedroegen € 44.900 per jaar.
Extra gegeven
De totale constante kosten werden gelijkmatig over het jaar verdeeld.
Vraag 8 2 punten
Het tweede kwartaal van 2020 leverde een negatief resultaat op. Sytz en Alex willen weten hoeveel driegangenmenu's te weinig zijn bezorgd waardoor in het tweede kwartaal van 2020 de break-evenafzet niet werd bereikt. Bereken de totale constante kosten van restaurant De Waal over het tweede kwartaal 2020 (zie informatiebron 2).
Bekijk het antwoord
- Berekent de kwartaalbedragen 52.750 (loonkosten), 600 (leasekosten scooters), 11.250 (huisvesting) en 11.225 (overige constante kosten) (1p)
- Berekent de afschrijvingen per kwartaal (3.375) en komt op totale constante kosten van € 79.200 (1p)
Loonkosten 211.000 / 4 = 52.750; leasekosten scooters 3 x 800 / 4 = 600; huisvesting 22.500 / 2 = 11.250; afschrijvingen 75.000 x 0,9 / 5 = 13.500 / 4 = 3.375; overige constante kosten 44.900 / 4 = 11.225. Totale constante kosten € 79.200. Aanvulling op het correctievoorschrift (bij vraag 8): de opmerking 'Per gemaakte fout wordt 1 scorepunt in mindering gebracht' vervalt, omdat er maximaal 1 scorepunt per deelscore kan worden behaald. Alleen de opmerking 'Als de kandidaat bij de berekeningen vergeet naar een kwartaal om te rekenen, wordt 1 scorepunt in mindering gebracht.' geldt.
Vraag 9 3 punten
Het tweede kwartaal van 2020 leverde een negatief resultaat op. Toon met behulp van de dekkingsbijdrage per menu aan dat restaurant De Waal in het tweede kwartaal 1.000 driegangenmenu's te weinig heeft bezorgd om de break-evenafzet te bereiken (zie informatiebron 1 en 2).
Bekijk het antwoord
- Berekent de dekkingsbijdrage per driegangenmenu: 35 - (0,30 x 35) - 2,50 = 22 (1p)
- Berekent de break-evenafzet: 79.200 / 22 = 3.600 driegangenmenu's (1p)
- Toont aan dat er in het tweede kwartaal 200 x 13 = 2.600 menu's zijn bezorgd, dus 1.000 te weinig (3.600 - 2.600) (1p)
2022, tijdvak 1: Opgave 3
Opgavetekst
Informatiebron 3 Gegevens voor het tweede halfjaar 2020
Verkochte menu's en omzet per kwartaal
| aantal verkochte menu's (in zowel derde als vierde kwartaal) | omzet (in zowel derde als vierde kwartaal) | |
|---|---|---|
| restaurant | 1.950 | € 117.000 |
| private dining | 550 | € 37.400 |
| bezorgen | 2.600 | € ………… |
Inzet van personeel
De constante loonkosten bleven per kwartaal gelijk, omdat het overtollige personeel werd ingezet als bezorger.
Verpakkingskosten
De verpakkingskosten bleven € 2,50 per bezorgd menu.
Online cursus: coronasafe in de horeca
Restaurant de Waal is lid van de branchevereniging en hoorde van de online cursus 'coronasafe in de horeca' voor het bevorderen van de veiligheid in het restaurant. Van alle personeelsleden werd gevraagd aan de cursus deel te nemen. Alle personeelsleden maakten hier gebruik van.
| totale kosten cursus per onderneming: niet-leden van de branchevereniging | totale kosten cursus per onderneming: leden van de branchevereniging | duur | |
|---|---|---|---|
| cursus coronasafe in de horeca | € 750 | € 675 | 6 weken |
Vergoeding online systeem
Restaurant De Waal gebruikte vanaf 1 juli 2020 tegen betaling een online systeem. Dit systeem regelt de online reserveringen, tafelbezetting, bezorgbestellingen en betalingen. De vergoeding voor het gebruik van het online systeem bedraagt € 2.600 per jaar. Daarnaast zijn de kosten hiervoor € 0,25 per verkocht menu. Alle menu's worden verkocht via dit online systeem.
Vraag 10 2 punten
De maatregelen van Sytz en Alex voor het derde en vierde kwartaal van 2020 zijn onder andere het voortzetten van het bezorgen van driegangenmenu's. Bereken de totale loonkosten en verpakkingskosten in de periode van het derde en vierde kwartaal van 2020.
Bekijk het antwoord
- Berekent het aantal bezorgde menu's over het derde en vierde kwartaal: 2.600 x 2 = 5.200 (1p)
- Komt op een totaal van € 118.500 aan loon- en verpakkingskosten (verpakkingskosten 13.000 en loonkosten 105.500) (1p)
Aantal bezorgde menu's in het derde en vierde kwartaal: 2.600 x 2 = 5.200; verpakkingskosten 5.200 x 2,50 = 13.000; constante loonkosten 52.750 x 2 = 105.500; totaal € 118.500.
2022, tijdvak 2: Opgave 2
Informatiebron 1 De balans en liquiditeitsbegroting
Balans per 1 maart 2020 (getallen x € 1)
| debet | bedrag | credit | bedrag |
|---|---|---|---|
| Keuken (noot 1) | 15.750 | Eigen vermogen | 16.726 |
| Inventaris (noot 1) | 13.000 | Banklening | 15.999 |
| Voorraad | 1.000 | Te betalen btw | 3.750 |
| Vooruitbetaalde huur (noot 2) | 1.600 | ||
| Te vorderen btw | 1.125 | ||
| Liquide middelen | 4.000 | ||
| 36.475 | 36.475 |
noot 1 Op de keuken en inventaris wordt in 2020 maandelijks in totaal € 250 afgeschreven.
noot 2 De huur wordt op de eerste dag van elk kwartaal vooruitbetaald. Cor heeft een verlaging van de huur gekregen voor het tweede kwartaal (april tot en met juni) van 2020.
Liquiditeitsbegroting (gedeeltelijk ingevuld) maart tot en met mei 2020 (getallen x € 1)
| maart | april | mei | |
|---|---|---|---|
| ontvangsten: | |||
| verkopen (noot 3) | 11.990 | 6.540 | 6.540 |
| NOW | …….. | ……… | |
| TOGS | …….. | ……… | |
| totaal ontvangsten | 11.990 | ……. | …….. |
| uitgaven (noot 4): | |||
| reclame (noot 5) | 500 | 300 | 300 |
| overig (noot 6) | 200 | 100 | 100 |
| loon (noot 7) | 6.000 | 6.000 | 6.000 |
| interest banklening | 80 | 78 | c……… |
| aflossing banklening | 326 | 328 | d……… |
| inkopen (noot 3) | a……… | 1.962 | 1.962 |
| verrekening btw | b……… | ||
| huur (noot 2) | 3.000 | ||
| totaal uitgaven | ……. | ……. | ……. |
| verandering van liquide middelen (+ of -) | ……. | ……. | ……. |
| beginsaldo liquide middelen | 4.000 | ……. | ……. |
| eindsaldo liquide middelen | ……. | ……. | ……. |
noot 3 De verkopen en inkopen zijn inclusief 9% btw.
noot 4 In de liquiditeitsbegroting komen geen privéopnames voor. Cor gaat ervan uit dat hij deze niet hoeft te doen, omdat zijn partner nog inkomen heeft.
noot 5 Er wordt maandelijks een vast bedrag betaald. Dit bedrag kan worden aangepast, wat Cor met ingang van 1 april ook doet. Het bedrag van de reclame-uitgaven is gelijk aan het bedrag van de reclamekosten.
noot 6 Deze uitgaven zijn onafhankelijk van de omzet. Een deel, zoals abonnementen, kan Cor aanpassen.
noot 7 Het bedrag van loonuitgaven is gelijk aan het bedrag van de loonkosten.
Vraag 6 2 punten
Cor en zijn boekhouder stellen een liquiditeitsbegroting op voor de periode 1 maart tot en met 31 mei 2020. Met de verhuurder van de cafetaria zijn afspraken gemaakt over een verlaging van de huur. De huur wordt op de eerste dag van elk kwartaal vooruitbetaald. Cor heeft een verlaging van de huur gekregen voor het tweede kwartaal (april tot en met juni) van 2020; de huur voor dat kwartaal is 3.000 (zie liquiditeitsbegroting). Bereken de huurverlaging in euro’s per maand die Cor heeft afgesproken (informatiebron 1).
Bekijk het antwoord
- Bepaalt de huur in maart (1.600, de vooruitbetaalde huur volgens de balans) en de huur vanaf 1 april (3.000 per kwartaal, dus 1.000 per maand) (1p)
- Berekent de huurverlaging: 1.600 - 1.000 = € 600 per maand (1p)
Vraag 11 3 punten
Cor wil de constante kosten van maart tot en met mei 2020 berekenen. Constante kosten zijn onder meer de interest op de banklening, de afschrijvingen op de keuken en inventaris (in totaal 250 per maand), de huur, de reclame- en overige uitgaven en de loonkosten. De loonkosten dalen door de volledige NOW-tegemoetkoming. De TOGS-tegemoetkoming krijgt Cor alleen als de omzetdaling en de constante kosten in de periode maart tot en met mei 2020 elk minimaal 4.000 zijn (informatiebron 2). Toon aan met een berekening van de totale constante kosten dat Cor in aanmerking komt voor de TOGS-tegemoetkoming. Houd er rekening mee dat de volledige NOW-tegemoetkoming leidt tot een daling van de (constante) loonkosten.
Bekijk het antwoord
- Berekent de interest in de drie maanden: 80 + 78 + 77 = 235 (1p)
- Berekent de loonkosten na de NOW-tegemoetkoming: 18.000 - 9.990 = 8.010 (1p)
- Telt de overige constante kosten op: afschrijving 3 x 250 = 750, huur 3.600, reclame en overig 1.500, en komt op een totaal van meer dan 4.000, dus Cor komt in aanmerking voor de TOGS (1p)
Aanvulling op het correctievoorschrift (gaat voor): bij vraag 11 is de huur 3.600 (maart, april en mei), niet 3.000. Met de huur van 3.600 komt het totaal op 235 + 8.010 + 750 + 3.600 + 1.500 = 14.095, ruim boven 4.000. De conclusie is in dit geval gelijk.
2022, tijdvak 2: Opgave 4
Bron 9
In het onderstaande overzicht is het gerealiseerde resultaat voor het eerste en tweede kwartaal van 2021 opgenomen.
| getallen x € 1 | kwartaal 1 | kwartaal 2 |
|---|---|---|
| opbrengsten: | ||
| omzet | 14.400 | 24.000 |
| kosten: | ||
| inkoopwaarde verkochte goederen | 6.000 | 8.000 |
| overige variabele bedrijfskosten | 1.200 | 1.600 |
| huurkosten loods | 3.600 | 3.600 |
| afschrijvingskosten | 650 | 650 |
| interestkosten (noot 1) | 450 | 405 |
| overige constante bedrijfskosten | 2.980 | 3.100 |
| totale bedrijfskosten | 14.880 | 17.355 |
| resultaat | -/- 480 | 6.645 |
noot 1 De banklening van € 30.000 is per 1 januari 2021 afgesloten en wordt in 10 kwartalen, aan het eind van elk kwartaal, lineair afgelost. De interest is 6% op jaarbasis.
Verder is nog gegeven:
| getallen x € 1 | kwartaal 1 | kwartaal 2 |
|---|---|---|
| inkoopprijs 1 fles olijfolie | 2,00 | 2,00 |
| overige variabele kosten per fles | 0,40 | 0,40 |
| verkoopprijs 1 fles olijfolie | 4,80 | 6,00 |
Vraag 18 1 punt
De doelstelling van kwartaal 1 van S&P Oil is dat S&P Oil in staat is de break-evenafzet te behalen. Met behulp van de dekkingsbijdrage moet S&P Oil de totale constante kosten zien te dekken. Hierbij worden de interestkosten tot de constante kosten gerekend (zie het overzicht van het resultaat). Verklaar dat interestkosten, ondanks het feit dat deze in kwartaal 2 lager zijn dan in kwartaal 1, wel tot de constante kosten behoren.
Bekijk het antwoord
- Verklaart dat interestkosten onafhankelijk zijn van de behaalde afzet of omzet, en daarom tot de constante kosten behoren (1p)
Vraag 19 3 punten
De doelstelling van kwartaal 1 van S&P Oil is dat S&P Oil met behulp van de dekkingsbijdrage de totale constante kosten moet zien te dekken (zie het overzicht van het resultaat en de gegevens per fles: verkoopprijs 4,80, inkoopprijs 2,00 en overige variabele kosten 0,40 per fles). Bereken met behulp van de break-evenafzet hoeveel flessen de broers in het eerste kwartaal meer hadden moeten verkopen om geen negatief resultaat te behalen.
Bekijk het antwoord
- Berekent de break-evenafzet: (3.600 + 650 + 450 + 2.980) / (4,80 - 2,00 - 0,40) = 3.200 flessen (2p)
- Berekent de afzet in kwartaal 1: 14.400 / 4,80 = 3.000 flessen, dus 200 flessen meer (1p)
De break-evenafzet is (3.600 + 650 + 450 + 2.980) / (4,80 - 2,00 - 0,40) = 3.200 flessen. De afzet in kwartaal 1 is 14.400 / 4,80 = 3.000 flessen, dus 200 flessen meer.
Vraag 20 2 punten
Kwartaal 2 van S&P Oil: de doelstelling is dat S&P Oil voldoende cashflow opleveert. Uit deze cashflow moet voor elke broer 3.500 per kwartaal beschikbaar zijn en moet de aflossing op de banklening kunnen worden betaald. De banklening van 30.000 is per 1 januari 2021 afgesloten en wordt in 10 kwartalen, aan het eind van elk kwartaal, lineair afgelost (zie het overzicht van het resultaat). Toon met een berekening aan of de doelstelling van het tweede kwartaal is behaald.
Bekijk het antwoord
- Berekent de cashflow: resultaat 6.645 + afschrijving 650 = 7.295 (1p)
- Berekent de benodigde cashflow: 2 x 3.500 + 30.000 / 10 = 10.000, en concludeert dat de doelstelling niet is behaald (7.295 is minder dan 10.000) (1p)
2022, tijdvak 3: Opgave 2
Opgavetekst
Informatiebron 2 De marge op rookwaren
In 2020 verwacht Gerrit een omzet van € 148.200 op rookwaren te behalen, wat een daling is van 35% ten opzichte van 2019. Hij gaat hierbij uit van eenzelfde verkoopprijs in 2020 als in 2019, namelijk € 6 exclusief btw per pakje.
De totale marge die Gerrit op de pakjes rookwaren ontvangt, is afhankelijk van het aantal pakjes dat hij verkoopt:
| Aantal pakjes per jaar | Ontvangen marge exclusief btw per pakje in euro's |
|---|---|
| tot en met 25.000 | 0,26 |
| 25.001 - 35.000 | 0,28 |
| 35.001 - 45.000 | 0,30 |
| 45.001 en meer | 0,32 |
Vraag 5 2 punten
Gerrit Roos verkoopt in zijn winkel een breed assortiment aan producten, zoals rookwaren, tijdschriften, wenskaarten, boeken en kantoorartikelen. Gerrit heeft het winkelpand dat hij huurt enkele jaren geleden intern verbouwd en heeft hierbij onder andere de inventaris vervangen. Rookwaren vormen het hoofdbestanddeel van Gerrits assortiment. Hij vermoedt dat de afzet van rookwaren door overheidsmaatregelen gaat dalen, waardoor hij ook minder marge van de fabrikant zal krijgen (zie informatiebron 2). Gerrit heeft daarom twijfels over de continuïteit van zijn winkel. Bereken met welk bedrag Gerrits totale marge exclusief btw op rookwaren over 2020 zal dalen ten opzichte van 2019 als gevolg van de verwachte afzetdaling.
Bekijk het antwoord
- Berekent de totale marge in 2020: 148.200 / 6 = 24.700 pakjes x 0,26 = € 6.422 (1p)
- Berekent de totale marge in 2019 (38.000 pakjes x 0,30 = € 11.400) en de daling: 11.400 − 6.422 = € 4.978 (1p)
Omzet 2019 = 148.200 / 0,65 = 228.000, dat zijn 38.000 pakjes (band 35.001 - 45.000, marge 0,30). Omzet 2020 = 148.200, dat zijn 24.700 pakjes (band tot en met 25.000, marge 0,26).
2021, tijdvak 1: Opgave 2
Informatiebron 1 Kritische succesfactoren en prestatie-indicatoren van het callcenter Super Mobile
tabel 1 wegingsfactor
| Onderdeel | Wegingsfactor |
|---|---|
| a. de wachttijd voor de klant | 3 |
| b. het productief inzetten van medewerkers | 1 |
| c. de snelheid van de beantwoording van e-mail | 5 |
| d. de snelheid van het invoeren van abonnementswijzigingen | 4 |
| totaal wegingsfactoren | 13 |
tabel 2 rapportcijfer (op schaal van 1 - 10)
| Onderdeel | Rapportcijfer |
|---|---|
| 1. het aantal dagen waarna een ontvangen e-mail wordt beantwoord | 8 |
| 2. het aantal minuten in de wachtstand | 7 |
| 3. het aantal ziektedagen van de medewerkers | 2 |
| 4. het gemiddeld aantal dagen waarbinnen een mutatie verwerkt is | 6 |
Vraag 6 3 punten
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. Het callcenter verwerkt vragen, klachten, wijzigingsverzoeken en dergelijke naar aanleiding van binnenkomende telefoontjes, e-mails en chatberichten. Over de proef is het volgende bekend: het callcenter is gevestigd in hetzelfde gebouw als het hoofdkantoor en kan daar gebruikmaken van services zoals HRM en ICT; het callcenter ontvangt van het hoofdkantoor een vergoeding per klantcontact om de kosten te dekken; de proef wordt in januari 2021 geëvalueerd.
De directie van Super Mobile beoordeelt het functioneren van het callcenter in het vierde kwartaal van 2020 op basis van financiële en niet-financiële prestaties. Zij zal overwegen het callcenter te continueren als voldaan wordt aan twee criteria: de niet-financiële prestaties van het callcenter leveren een voldoende (≥ 6,0) rapportcijfer op; het gerealiseerde financiële resultaat van het callcenter over het vierde kwartaal 2020 is positief.
Niet-financiële prestaties (zie informatiebron 1)
Bereken het rapportcijfer van het callcenter voor de niet-financiële prestaties.
Ga hierbij als volgt te werk:
− Beantwoord de vraag of tabel 1 de kritische succesfactoren of de prestatie-indicatoren bevat.
− Koppel de kritische succesfactoren aan de bijbehorende prestatie-indicatoren.
− Bereken vervolgens het gewogen gemiddelde rapportcijfer.
Bekijk het antwoord
- Beantwoordt de vraag: tabel 1 bevat de kritische succesfactoren (1p)
- Koppelt de kritische succesfactoren aan de prestatie-indicatoren: a - 2, b - 3, c - 1, d - 4 (1p)
- Berekent het gewogen gemiddelde rapportcijfer: $(3 x 7 + 1 x 2 + 5 x 8 + 4 x 6) : 13 = 6,7$ (1p)
Informatiebron 2 Opbouw van het begrote resultaat en het gerealiseerde resultaat over het vierde kwartaal van 2020 van het callcenter van Super Mobile
| Post | Begroot | Gerealiseerd |
|---|---|---|
| opbrengsten: vergoeding van hoofdkantoor per klantcontact | € 2,92 | € 2,92 |
| kosten: afschrijving computernetwerk | zie grafiek op bladzijde 4 | zie grafiek op bladzijde 4 |
| kosten: ICT ondersteuning | € 1.000 per maand | € 900 per maand |
| kosten: loonkosten medewerkers callcenter | brutoloon per uur: € 20; vakantiegeld: 8% van het brutoloon; sociale lasten werkgever: 15% van het brutoloon inclusief vakantiegeld; werkweek: 40 uur per fulltimebaan. | brutoloon per uur: € 20; vakantiegeld: 8% van het brutoloon; sociale lasten werkgever: 15% van het brutoloon inclusief vakantiegeld; werkweek: 40 uur per fulltimebaan. |
| kosten: reiskosten medewerkers callcenter | NS businesscard (zie tabel op bladzijde 4) | NS businesscard (zie tabel op bladzijde 4) |
| kosten: HRM ondersteuning | € 50 per fulltime-medewerker per week | € 45 per fulltime-medewerker per week |
| resultaat | € 3.569,60 positief | € ………….. (vraag 7) |
| overige gegevens: aantal klantcontacten | 78.000 | 62.400 |
| overige gegevens: aantal fulltime-medewerkers | 15 | 15 |
noot 1) Het kwartaal bestaat uit 13 weken.
Computernetwerk: de ontwikkeling van de boekwaarde van het computernetwerk tijdens de levensduur van 3 jaar

| Jaar | Boekwaarde |
|---|---|
| 0 | 14 |
| 1 | 10 |
| 2 | 6 |
| 3 | 2 |
Reiskostenvergoeding: NS businesscard
Werknemers van het callcenter wonen in Nederland en reizen met de trein tweede klas en OV (= openbaar vervoer)-fiets.
| Tarief maandabonnement NS businesscard in 2020 | Voorwaarden | Tweede klas | Eerste klas |
|---|---|---|---|
| met Trein Vrij-abonnement | voor een vast bedrag onbeperkt met de trein reizen door het hele land | € 317 | € 535 |
| met OV Vrij-abonnement | voor een vast bedrag onbeperkt met de trein en OV-fiets reizen door het hele land | € 370 | € 589 |
Uitwerkbijlage Uitwerkbijlage vraag 7: gerealiseerd resultaat van het callcenter over het vierde kwartaal van 2020
| Post | Bedrag | Berekening |
|---|---|---|
| gerealiseerde opbrengsten | …………… | …………… |
| gerealiseerde kosten: afschrijving computernetwerk | …………… | …………… |
| gerealiseerde kosten: ICT-ondersteuning | …………… | …………… |
| gerealiseerde kosten: loonkosten medewerkers callcenter | …………… | …………… |
| gerealiseerde kosten: reiskosten medewerkers callcenter | …………… | …………… |
| gerealiseerde kosten: HRM-ondersteuning | …………… | …………… |
| totale gerealiseerde kosten | …………… | …………… |
| gerealiseerd resultaat | …………… | …………… |
| positief / negatief | …………… | …………… |
getallen x € 1. NB Niet elke cel hoeft te worden ingevuld.
Vraag 7 6 punten
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. Het callcenter verwerkt vragen, klachten, wijzigingsverzoeken en dergelijke naar aanleiding van binnenkomende telefoontjes, e-mails en chatberichten. Over de proef is het volgende bekend: het callcenter is gevestigd in hetzelfde gebouw als het hoofdkantoor en kan daar gebruikmaken van services zoals HRM (Human Resource Management) en ICT; het callcenter ontvangt van het hoofdkantoor een vergoeding per klantcontact om de kosten te dekken; de proef wordt in januari 2021 geëvalueerd. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
Financiële prestaties
Bereken het gerealiseerde resultaat van het callcenter over het vierde kwartaal van 2020 (zie informatiebron 2).
Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag volledig in.
Bekijk het antwoord
- Berekent de gerealiseerde opbrengsten: $62.400 x 2,92 = 182.208$ (1p)
- Berekent de afschrijving van het computernetwerk en de ICT-ondersteuning: afschrijving $4.000 : 4 = 1.000$ (een kwartaal is 13 weken, dus een kwart van het jaar) en ICT-ondersteuning $3 x 900 = 2.700$ (2p)
- Berekent de loonkosten, reiskosten en HRM-ondersteuning: loonkosten $15 x 20 x 40 x 13 x 1,08 x 1,15 = 193.752$; reiskosten $15 x 370 x 3 = 16.650$; HRM-ondersteuning $45 x 15 x 13 = 8.775$ (2p)
- Berekent het gerealiseerd resultaat: totale gerealiseerde kosten $222.877$, resultaat $182.208 - 222.877 = -40.669$, dus negatief (1p)
Vraag 9 1 punt
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. Het callcenter ontvangt van het hoofdkantoor een vergoeding per klantcontact om de kosten te dekken. De proef wordt in januari 2021 geëvalueerd.
De OR van Super Mobile heeft als tegenvoorstel optie A voorgesteld: een hogere vergoeding per klantcontact door het hoofdkantoor, waardoor het callcenter kostendekkend wordt. Deze hogere vergoeding wordt door de directie van Super Mobile afgewezen.
Uitwerking optie A
Bereken hoe hoog de vergoeding per gerealiseerd klantcontact zal moeten zijn, zodat het callcenter tenminste kostendekkend is in het eerste kwartaal 2021. Ga hierbij uit van hetzelfde aantal gerealiseerde klantcontacten en dezelfde kosten als in het vierde kwartaal 2020.
Bekijk het antwoord
- Berekent de vergoeding per klantcontact: totale kosten $222.877 : 62.400 = € 3,57$ (1p)
Het antwoord ≥ € 3,5717 of ≥ 3,58 is ook goed.
Gebruik van 1 betaald uur en aantal klantcontacten per betaald uur
| Situatie | Gebruik van 1 betaald uur: productief | Gebruik van 1 betaald uur: niet productief | Aantal klantcontacten per betaald uur |
|---|---|---|---|
| eigen callcenter | 48 minuten | 12 minuten | 8 |
| outsourcing | 60 minuten | …………….. (vraag 11) |
Vraag 10 1 punt
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. De OR heeft als tegenvoorstel optie A voorgesteld; deze hogere vergoeding wordt afgewezen. Daarom resteert alleen optie B: de directie sluit het eigen callcenter en gaat gebruikmaken van een extern callcenter in India (outsourcing) per 1 februari 2021 tegen betaling van een tarief per afgenomen uur dienstverlening.
Uitwerking optie B
Bij outsourcing zijn de computers van het callcenter nog op een andere afdeling te gebruiken. Dat speelt dus geen rol bij de keuze om wel of niet optie B uit te voeren.
Het gebruik van outsourcing heeft een positief financieel effect. Bij outsourcing wordt alleen voor productieve tijd betaald, dat wil zeggen voor de tijd dat er contact is met een klant. Er wordt niet betaald voor de tijd om te wachten op een oproep, voor koffiepauzes of voor scholingstijd, zoals in het eigen callcenter wel het geval is. De duur van een klantcontact is bij het eigen callcenter even lang als bij outsourcing.
Toon aan dat in het eigen callcenter het aantal gerealiseerde klantcontacten per betaald uur 8 is (zie informatiebron 2).
Bekijk het antwoord
- Toont aan: $62.400 : (13 x 40 x 15) = 8$ klantcontacten per betaald uur in het eigen callcenter (1p)
Vraag 11 1 punt
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Super Mobile startte op 1 oktober 2020 een proef met een eigen callcenter. Daarna resteert alleen optie B: de directie sluit het eigen callcenter en gaat gebruikmaken van een extern callcenter in India (outsourcing) per 1 februari 2021 tegen betaling van een tarief per afgenomen uur dienstverlening.
Uitwerking optie B
De duur van een klantcontact is bij het eigen callcenter even lang als bij outsourcing. Bij outsourcing wordt alleen voor productieve tijd betaald, dat wil zeggen voor de tijd dat er contact is met een klant.
Bereken het aantal klantcontacten per betaald uur indien gekozen wordt voor outsourcing.
Bekijk het antwoord
- Berekent het aantal klantcontacten per betaald uur bij outsourcing: $8 x 60 : 48 = 10$ (1p)
Vraag 12 1 punt
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Super Mobile startte op 1 oktober 2020 een proef met een eigen callcenter. Daarna resteert alleen optie B: de directie sluit het eigen callcenter en gaat gebruikmaken van een extern callcenter in India (outsourcing) per 1 februari 2021 tegen betaling van een tarief per afgenomen uur dienstverlening. Bij outsourcing wordt alleen voor productieve tijd betaald. De duur van een klantcontact is bij het eigen callcenter even lang als bij outsourcing.
Ga voor de beantwoording van vraag 12 en 13 uit van het aantal gerealiseerde contacten in het vierde kwartaal 2020.
Bereken het totale aantal benodigde uren indien gekozen wordt voor outsourcing. Het tarief per uur dat het externe callcenter vraagt is € 30.
Bekijk het antwoord
- Berekent het totaal aantal benodigde uren bij outsourcing: in 1 uur outsourcing zijn er 10 klantcontacten, dus één klantcontact vergt $1/10$ uur en $62.400 x 0,10 = 6.240$ uren (1p)
Vraag 13 1 punt
Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Super Mobile startte op 1 oktober 2020 een proef met een eigen callcenter. Daarna resteert alleen optie B: de directie sluit het eigen callcenter en gaat gebruikmaken van een extern callcenter in India (outsourcing) per 1 februari 2021 tegen betaling van een tarief per afgenomen uur dienstverlening. Het tarief per uur dat het externe callcenter vraagt is € 30.
Ga voor de beantwoording van vraag 12 en 13 uit van het aantal gerealiseerde contacten in het vierde kwartaal 2020.
De directie stelt dat de totale kosten per kwartaal van het eigen callcenter hoger zijn dan de totale kosten per kwartaal bij outsourcing bij elke vergoeding door het hoofdkantoor.
Toon dit aan.
Bekijk het antwoord
- Toont aan: de kosten van het eigen callcenter zijn € 222.877 (onafhankelijk van de vergoeding door het hoofdkantoor) en de kosten bij outsourcing zijn $6.240 x 30 = € 187.200$, dus het eigen callcenter is duurder (1p)
2021, tijdvak 3: Opgave 2
Vraag 11 1 punt
Darcy kiest voor een groot assortiment en een levertijd van 2 dagen (zie informatiebron 2, het overzicht van de te verwachten opbrengsten na herpositionering).
Bepaal de omzet die bij deze keuze van Darcy hoort. Vul deze berekende omzet in op de uitwerkbijlage die bij deze vraag en vraag 13 hoort.
Bekijk het antwoord
- Noemt een omzet van € 767.140 (1p)
2021, tijdvak 3: Opgave 3
Opgavetekst
Balans per 1 december 2019 van Vink (getallen x € 1)
| Debet | Bedrag | Credit | Bedrag |
|---|---|---|---|
| Vaste activa | Eigen vermogen | 3.866 | |
| Inventaris | 3.250 | ||
| Lang vreemd vermogen | |||
| Vlottende activa | Banklening | 2.500 | |
| Voorraad | 500 | ||
| Vooruitbetaalde huur | 1.200 | Kort vreemd vermogen | |
| Debiteuren | 137 | Crediteuren | 847 |
| Te vorderen btw | 126 | Te betalen btw | 600 |
| Liquide middelen | 2.600 | ||
| Totaal | 7.813 | Totaal | 7.813 |
Vraag 16 4 punten
Vink stelt maandelijks een balans en een winst- en verliesrekening op. In december 2019 moeten de onderstaande gegevens nog in de boekhouding worden verwerkt:
a de inkoop van kantoorartikelen in december 2019 voor € 992,20 inclusief btw. De betaling is in januari 2020.
b de betaling van de annuïteit van december 2019 met betrekking tot de banklening. De maandelijkse annuïteit is € 53 en is gebaseerd op een interestvergoeding van 0,2% per maand.
c een privéopname van € 2.000 van de bank in december.
d de huurkosten van december. Op 1 november is de huur voor drie maanden vooruitbetaald per bank.
e de aanschaf op 1 december van inventaris voor € 3.267 inclusief btw. De betaling is contant. Op deze inventaris wordt maandelijks in vijf jaar lineair afgeschreven tot een restwaarde van 0.
Bereken de gevolgen voor de totale kosten van Vink over december 2019 als gevolg van de verwerking van bovenstaande gegevens a tot en met e. Vul hiertoe het gedeelte van de uitwerkbijlage dat bij deze vraag hoort in. Wanneer er geen gevolg is, wordt 0 ingevuld.
Bekijk het antwoord
- Bij a en c is er geen gevolg voor de kosten (0) (1p)
- Bij b is het gevolg voor de kosten € 5 (interest 0,2% x 2.500) (1p)
- Bij d is het gevolg voor de kosten € 600 (1p)
- Bij e is het gevolg voor de kosten € 45, en het totaal van de gevolgen voor de kosten is € 650 (1p)
Gevolgen voor de kosten: a 0, b 5 (0,2% x 2.500), c 0, d 600, e 45 (3.267 : 1,21 : 60), totaal 650. Zie ook vraag 15 voor de uitwerkbijlage.
2021, tijdvak 3: Opgave 4
Opgavetekst
(Gedeeltelijk) overzicht van ontvangsten en uitgaven (getallen x € 1) over 2019
| Ontvangsten | Bedrag | Uitgaven | Bedrag |
|---|---|---|---|
| Abonnementen | 217.800 | Inkopen cosmeticaproducten | 133.100 |
| Interest 6%-Banklening | 15.000 | ||
| Aflossing 6%-Banklening | ……… |
(Gedeeltelijke) winst- en verliesrekening (getallen x € 1) over 2019
| Opbrengsten | Bedrag | Kosten | Bedrag |
|---|---|---|---|
| Abonnementen | 180.000 | Inkoopwaarde van de omzet | 108.000 |
| Interestkosten 6%-Banklening | ………. |
Vraag 17 1 punt
In het overzicht van ontvangsten en uitgaven van CosmoSub staat bij 'abonnementen' een bedrag van € 217.800, terwijl dit op de winst- en verliesrekening € 180.000 is.
Geef de verklaring voor het verschil tussen € 217.800 en € 180.000.
Bekijk het antwoord
- Verklaart dat de ontvangsten inclusief btw zijn en de opbrengsten exclusief btw (1p)
Het antwoord 180.000 x 1,21 = 217.800 ook goed rekenen.
2021, tijdvak 3: Opgave 5
Vraag 24 3 punten
Bereken voor de benzineauto inclusief BPM en voor de elektrische auto met laadpaal de variabele kosten per kilometer en de constante kosten per jaar. Gegeven: de aanschafwaarden, afschrijvingspercentages, verbruik, energiekosten en overige kosten uit informatiebron 4. Het BPM-bedrag van de benzineauto is € 5.830 (vraag 23). De afschrijving gaat over de aanschafwaarde inclusief BPM (benzineauto) en over de aanschafwaarde van de auto plus laadpaal (elektrische auto).
Vul hiertoe de uitwerkbijlage die bij deze vraag hoort volledig in. Let op: niet alle cellen hoeven te worden ingevuld.
Bekijk het antwoord
- Berekent de afschrijvingskosten per jaar: benzineauto (37.670 + 5.830) x 0,2 = 8.700, en elektrische auto (50.000 + 5.000) x 0,22 = 12.100 (1p)
- Berekent de variabele kosten per kilometer voor brandstof/energie: benzineauto 1,75 : 25 = 0,07, en elektrische auto 0,15 x 0,20 = 0,03 (1p)
- Berekent de constante kosten per jaar: benzineauto 8.700 + 4.080 = 12.780, en elektrische auto 12.100 + 2.400 = 14.500 (1p)
Als de antwoorden anders zijn afgerond, geen scorepunten in mindering brengen.
Hoe vaak kostprijs en break-even in het examen komt
| Examen | Vragen | Aantal | Aandeel |
|---|---|---|---|
| 2026, tijdvak 1 | 22-25 | 4 | 16% |
| 2026, tijdvak 2 | 15, 18, 21-24 | 6 | 26% |
| 2025, tijdvak 1 | 10, 19, 28-29 | 4 | 15% |
| 2025, tijdvak 2 | 15, 20 | 2 | 7% |
| 2024, tijdvak 1 | 15-18 | 4 | 15% |
| 2023, tijdvak 1 | 14-15, 23-25 | 5 | 25% |
| 2023, tijdvak 2 | 6, 20, 26-28 | 5 | 23% |
| 2022, tijdvak 1 | 6-10 | 5 | 24% |
| 2022, tijdvak 2 | 6, 11, 18-20 | 5 | 21% |
| 2022, tijdvak 3 | 5 | 1 | 5% |
| 2021, tijdvak 1 | 6-7, 9-13 | 7 | 30% |
| 2021, tijdvak 3 | 11, 16-17, 24 | 4 | 15% |
In 12 van de 14 ingedeelde examens bedrijfseconomie havo staat een vraag over kostprijs en break-even, samen 52 vragen (16% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2021, tijdvak 1: 7 vragen. In de examens van 2024 tot en met 2026 ging 13% van de vragen over kostprijs en break-even, daarvoor 18%. Het onderwerp krijgt de laatste jaren minder ruimte.
Oefenen met kostprijs en break-even
Maak de 15 nieuwste examenvragen over kostprijs en break-even online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2026, 2025, 2023, 2022 en 2021). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.
Oefen de vragen over kostprijs en break-even
Andere onderwerpen bedrijfseconomie havo
Kostprijs en break-even op andere niveaus
Nakijken als docent
Kies het examen in de vragenbank
In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen bedrijfseconomie havo onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.
Laat de klas het examen maken
Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.
Geef de resultaten vrij
Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.
ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.
Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op bedrijfseconomie oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak komt kostprijs en break-even voor in het eindexamen bedrijfseconomie havo?
In de 14 ingedeelde examens van 2021 tot en met 2026 gaan 52 vragen over kostprijs en break-even, 16% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 12 van die examens.
In welk examen bedrijfseconomie havo stonden de meeste vragen over kostprijs en break-even?
In het examen van 2021, tijdvak 1, met 7 vragen: 6-7, 9-13.
Hoe oefen ik examenvragen over kostprijs en break-even?
Op deze pagina staan alle vragen over kostprijs en break-even met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.