Examenvragen personeel en organisatie bedrijfseconomie havo

49 vragen over personeel en organisatie uit 14 centrale examens van 2021 tot en met 2026.

Kort antwoord

Personeel en organisatie komt in 14 van de 14 examens bedrijfseconomie havo voor, met 49 vragen (15% van alle examenvragen). Het meest in 2025, tijdvak 2 (8 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.

Alle examenvragen over personeel en organisatie

Per examen de vragen over personeel en organisatie, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.

Oefen de vragen over dit onderwerp online

2026, tijdvak 1: Opgave 1

Opgavetekst

Een middelbare school zoekt een nieuwe docent om per 1 november 2024 een vacature in te vullen. Het gaat om een tijdelijke functie tot het einde van het schooljaar op 31 juli 2025. De beloning is gebaseerd op salarisschaal LB volgens de cao voor het voortgezet onderwijs.

De school gebruikt bij de werving van de docent het onderstaande functieprofiel.

Functieprofiel
functiedocent Nederlands
taken en verantwoordelijkhedenhet geven van inspirerende lessen aan leerlingen van havo 1 tot en met havo 3; het ontwikkelen van lesmateriaal en het mentoraat van een brugklas
vaardighedenICT-vaardigheden en sociale vaardigheden.
arbeidsvoorwaardenconform cao voortgezet onderwijs, salarisschaal LB. Behalve het brutoloon en vakantiegeld biedt de school ook andere beloningsvormen zoals ...(a)....
contractomvang0,7fte1)
type arbeidsovereenkomstcontract voor ...(b)...
vereiste kwalificatiestweedegraads onderwijsbevoegdheid Nederlands

noot 1 1 fte: een volledige baan

De school stelt op basis van bovenstaand functieprofiel een vacaturetekst op. De vacature wordt op de eigen website geplaatst, maar ook op verschillende vacaturebanken2), zoals Meesterbaan.nl.

noot 2 vacaturebank: database met verschillende banen

Vraag 1 1 punt

Noem een reden voor het gebruik van een vacaturebank bij de werving naast de eigen website.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van een juist antwoord zijn:

  • Een vacaturebank heeft een groot bereik.
  • Werkzoekenden zoeken een vacature vaak in een vacaturebank.
  • Een vacaturebank is gericht op de doelgroep.

Vraag 1 in het hele examen

Voor zowel de school als voor de sollicitant is een functieprofiel van belang.

Vraag 2 2 punten

Leg voor beide partijen uit waarom dit zo is.

Bekijk het antwoord

Voorbeeld van een juist antwoord is:

  • Voor de school: het is belangrijk dat kandidaten met de juiste bevoegdheden/competenties solliciteren.
  • Voor de sollicitant: het is belangrijk dat de sollicitant weet wat de functie-inhoud is en welke taken hij/zij moet verrichten / kan beoordelen of de beloning passend is bij de functie.

Vraag 2 in het hele examen

In het functieprofiel zijn de onderdelen arbeidsvoorwaarden en type arbeidsovereenkomst nog niet helemaal ingevuld.

Vraag 3 2 punten

Wat moet bij arbeidsvoorwaarden (letter a) en bij type arbeidsovereenkomst (letter b) staan?

Neem deze letters over op je antwoordblad en vul verder in.

Letter a: noem een juist antwoord.

Letter b: kies uit: bepaalde tijd of onbepaalde tijd.

Bekijk het antwoord

Voorbeeld van een juist antwoord is:

  • a) de mogelijkheid tot professionele ontwikkeling / het volgen van cursussen / loon in natura / competentiebeloningen
  • b) bepaalde tijd

Vraag 3 in het hele examen

Inge Bos heeft gesolliciteerd en is per 1 november 2024 aangenomen. Ze wordt ingedeeld in trede 6 van salarisschaal LB. Haar inkomen voor de rest van het schooljaar 2024-2025 bestaat uit:

  • een brutomaandloon;
  • 8% vakantiegeld over het brutomaandloon.

Het inkomen wordt berekend op basis van 0,7 fte contractomvang.

In onderstaande salaristabellen wordt telkens het brutomaandloon op basis van 1 fte weergegeven. Per 1 januari 2025 is een nieuwe cao van kracht.

tot en met 31 december 2024 (getal x €1)

trededocent LBdocent LCdocent LD
63.8144.2164.474
73.9634.4414.762
84.1314.6835.083

vanaf 1 januari 2025 (getal x €1)

trededocent LBdocent LCdocent LD
64.0014.4264.694
74.1574.6594.995
84.3334.9125.332

Vraag 4 2 punten

Bereken het totale inkomen dat Inge in het schooljaar 2024-2025 bij de school verdient.

Bekijk het antwoord

0,7 x 3.814 x 2 x 1,08 + 0,7 x 4.001 x 7 x 1,08 = € 26.940,06

Opmerking

Voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.

Vraag 4 in het hele examen

2026, tijdvak 2: Opgave 5

Opgavetekst

Bij deze opgaven horen informatiebronnen 5 tot en met 7.

Bij deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

De introductiecommissie van de hbo opleiding Ondernemerschap en Retail Management (ORM) organiseert de introductieweek van studiejaar 2025-2026. De directie van de ORM-opleiding stelt hiervoor jaarlijks een bijdrage beschikbaar aan de introductiecommissie.

In het voorjaar van 2025 komt de introductiecommissie voor het eerst samen om de exploitatiebegroting op te stellen en vast te stellen hoeveel mentoren er onder studenten geworven moeten worden.

De introductiecommissie wil op tijd beginnen met het werven van mentoren. Daarvoor is een vacature opgesteld. De verantwoordelijkheid van de mentor voor het bedenken en laten uitvoeren van leuke kennismakingsactiviteiten en het wegwijs maken van nieuwe studenten is een onderdeel van … (a)… (zie informatiebron 5).

Informatiebron 5

Wervingscampagne mentoren introductieweek 2025

Onderstaande vacature is gedeeld met de klassen en op de socialmediakanalen van de hogeschool.

Mentoren gezocht voor introductieweek 2025!

Ben jij een tweedejaarsstudent ORM en zou jij graag nieuwe studenten van de opleiding willen begeleiden tijdens de introductieweek 2025? Dan zijn we op zoek naar jou als mentor!

Wat ga je doen?

Je bent verantwoordelijk voor het bedenken en laten uitvoeren van leuke kennismakingsactiviteiten en het wegwijs maken van nieuwe studenten.

Wat zit er voor jou in?

Je verdient 25 studie-uren die je kunt inzetten voor het onderdeel professionele ontwikkeling. Daarnaast ontvang je een cadeaubon van € 50.

Ben je enthousiast? Schrijf je dan nu in via de volgende link: www.inschrijvenmentorORM2025.nl

Vraag 20 1 punt

Geef aan wat er bij (a) moet komen te staan. Kies bij (a) uit: het functieprofiel / de functiewaardering.

Bekijk het antwoord

(a) het functieprofiel

Vraag 20 in het hele examen

2025, tijdvak 1: Opgave 1

Opgavetekst

Jordan is sinds 1 januari 2000 als teamleider werkzaam bij Roads, een bedrijf dat helpt bij autopech. Op 1 januari 2002 werd zijn arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd wegens goed functioneren omgezet naar een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.

Vraag 1 1 punt

Noem een voordeel voor Roads van medewerkers met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd ten opzichte van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van een juist antwoord zijn:

  • Roads kan een werknemer met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd langer aan het bedrijf binden,
  • Roads hoeft niet steeds opnieuw op zoek naar een nieuwe medewerker (voor de functie).

Vraag 1 in het hele examen

Roads maakt in 2023 verlies en gaat reorganiseren. De functie van Jordan komt daardoor te vervallen.

Vraag 2 1 punt

Noem de ontslaggrond waarop Jordan nu ontslagen kan worden.

Bekijk het antwoord

bedrijfseconomische redenen / omstandigheden

Vraag 2 in het hele examen

Per 1 januari 2024 wordt de arbeidsovereenkomst van Jordan ontbonden. Door het ontslag krijgt Jordan een transitievergoeding.

Vraag 3 1 punt

Leg uit waarvoor de transitievergoeding bedoeld is.

Bekijk het antwoord

De transitievergoeding is bedoeld voor scholing / begeleiding naar ander werk / inkomensderving.

Vraag 3 in het hele examen

Berekenen van de loonkosten:

Jordan werkte fulltime (40 uur per week) en ontving een brutojaarloon dat bestond uit 3 onderdelen:

  • basisbrutojaarloon: op basis van 40 uur per week, 52 weken en € 27,30 per uur
  • 8% vakantietoeslag over het basisbrutojaarloon
  • de eindejaarsuitkering van € 2.839,20 per jaar

De sociale lasten voor de werkgever bedragen 30% van het brutojaarloon.

Vraag 4 2 punten

Bereken de totale besparing op de loonkosten voor Roads in 2024 na het ontslag van Jordan.

Bekijk het antwoord

Voorbeeld van een juiste berekening is:

(40 x 27,30 x 52 x 1,08 + 2.839,20) x 1,30 = 83.415,70

Opmerking

Per gemaakte fout 1 scorepunt in mindering brengen.

Vraag 4 in het hele examen

2025, tijdvak 1: Opgave 2

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3.

In deze opgave worden de belastingen buiten beschouwing gelaten.

Joachim en Deniz zijn beiden in loondienst als marketingmedewerker bij een verzekeraar en zijn ervaren zeilers.

Samen hebben ze het plan om in 2025 het bedrijf SailingSea vof te starten dat zeilvakanties aanbiedt aan de Turkse kust.

Twee voorwaarden om te starten

Joachim en Deniz willen op 1 januari 2025 met hun plan starten als:

  • a ze voldoende vermogen kunnen aantrekken om op 1 januari 2025 een zeilboot (Jeanneau, model Sun Odyssey 509) inclusief inventaris te kunnen kopen (zie informatiebron 1) én;
  • b het verwachte resultaat over 2025 positief is.

Als het plan aan beide voorwaarden voldoet, nemen ze ontslag bij hun huidige werkgever om daarna als zelfstandig ondernemer verder te gaan. Aan het zelfstandig ondernemerschap zitten naast voordelen ook nadelen.

Informatiebron 1: Investeringen per 1 januari 2025

1. De zeilboot. Jeanneau, model Sun Odyssey 509

typeJeanneau
modelSun Odyssey 509
brandstofdiesel
lengte15,50 meter
havenMarmaris, Turkije
aanschafprijs€ 250.000
bijkomende kosten vaarklaar maken (installatiekosten)8% van de aanschafprijs
aanschafdatum1 januari 2025
resterende levensduur bij aanschaf20 jaar
restwaarde€ 50.000
afschrijvingin jaarlijks gelijke bedragen

2. Inventaris zeilboot. Op 1 januari 2025 wordt er een inventaris van € 5.000 aangeschaft. Op deze inventaris wordt jaarlijks 5% van de aanschafprijs afgeschreven.

Informatiebron 2: Financiering van de investeringen

Het vermogen van beide vennoten wordt op 1 januari 2025 volledig ingebracht in Sailing Sea vof als eigen vermogen.

1. Inbreng van Joachim. Pensioenuitkering van Joachim: Op 1 januari 2030 zou Joachim een eenmalige aanvullende pensioenuitkering van € 100.000 ontvangen. Joachim kan deze pensioenuitkering al per 1 januari 2025 ontvangen op basis van de contante waarde van deze uitkering. De samengestelde interest waartegen de uitkering contant moet worden gemaakt, bedraagt 3% per jaar.

Geld op de betaalrekening van Joachim: Op 1 januari 2025 heeft Joachim een saldo van € 18.739,12 op zijn betaalrekening.

2. Inbreng van Deniz. Beleggingsportefeuille van Deniz: Op 31 juli 2013 heeft Deniz tegen een emissiekoers van € 10 per aandeel in totaal 3.000 aandelen van FastNed gekocht. Op 31 december 2024 gaat Deniz de aandelen verkopen tegen een beurskoers van € 30 per aandeel.

Geld op de betaalrekening van Deniz: Deniz heeft op 1 januari 2025 € 15.000 op zijn betaalrekening staan.

3. Vreemd vermogen: crowdfunding. Joachim en Deniz willen het ontbrekende bedrag dat nodig is om te investeren ophalen via crowdfunding. Het benodigde bedrag willen ze op 1 januari 2025 opgehaald hebben. De looptijd van deze lening is 5 jaar. Jaarlijks wordt op 31 december lineair afgelost en interest uitbetaald. De jaarlijkse interest is 3,5%.

Informatiebron 3: Verwachtingen voor 2025. Opbrengsten uit verhuur van de zeilboot voor 2025

De zeilboot is per week te reserveren.

De zeilboot wordt aangeboden in de periode van 2 mei 2025 tot en met 31 oktober 2025. De prijzen verschillen per periode.

In het onderstaande overzicht zijn voor de verschillende weeknummers de prijs per week en het verwachte aantal reserveringen aangegeven. Alle reserveringen zijn voor een week.

periodeprijs per week reservering van de bootaantal weken dat de boot gereserveerd wordt
2 mei tot en met 22 juni€ 3.7506
23 juni tot en met 14 september€ 4.75010
15 september tot en met 31 oktober€ 3.7504

De vroegboekkorting bedraagt 10%. Die wordt in iedere periode gegeven bij de helft van het aantal reserveringen.

Kosten over 2025. De kosten over 2025 bestaan uit:

  • de interestkosten (zie informatiebron 2)
  • de afschrijvingskosten van de zeilboot en de inventaris (zie informatiebron 1) én
  • de overige kosten van € 10.400 per jaar.

Vraag 5 2 punten

Noem twee nadelen van het zelfstandig ondernemerschap in vergelijking met het werken in loondienst.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:

  • Ondernemers hebben een wisselend inkomen (werknemers in loondienst hebben een vast inkomen).
  • Ondernemers krijgen bij ziekte geen inkomen (werknemers in loondienst worden bij ziekte doorbetaald / zijn verzekerd door verplichte werknemersverzekeringen).
  • Ondernemers moeten zelf pensioen opbouwen (werknemers in loondienst hebben meestal een (verplichte) pensioenregeling).

Vraag 5 in het hele examen

2025, tijdvak 2: Opgave 2

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 3.

Rianah volgt de hbo-opleiding Schuldhulpverlening. Naast haar opleiding verricht zij financieel-administratieve werkzaamheden als vrijwilliger voor de Stichting Voedselbank Voorwaerts. Deze stichting verstrekt wekelijks aan meer dan 800 huishoudens gratis voedselpakketten.

Vraag 5 1 punt

Geef een verklaring waarom Rianah na haar studie waarschijnlijk gemakkelijker een baan kan vinden door het verrichten van vrijwilligerswerk.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van een juist antwoord zijn: Rianah zal na haar studie waarschijnlijk gemakkelijker een baan vinden omdat:

  • ze (tijdens haar studie) werkervaring heeft opgedaan.
  • ze door vrijwilligerswerk verschillende vaardigheden heeft ontwikkeld.
  • ze een netwerk heeft opgebouwd.

Vraag 5 in het hele examen

In informatiebron 1 zijn delen van de statuten van Stichting Voedselbank Voorwaerts en delen van de statuten van de landelijke Vereniging van Voedselbanken Nederland opgenomen.

Informatiebron 1: Stichting Voedselbank Voorwaerts

De Stichting Voedselbank Voorwaerts in de gemeente Twello is net als de andere 171 plaatselijke voedselbanken in Nederland een zelfstandige organisatie. Alle plaatselijke voedselbanken zijn lid van de landelijke Vereniging van Voedselbanken Nederland, die de reglementen opstelt waaraan leden zich dienen te houden.

In de statuten van de Stichting Voedselbank Voorwaerts is onder andere opgenomen:

Doel. De stichting heeft als doel:

  • het bieden van directe voedselhulp aan de armste mensen,
  • het tegengaan van verspilling van goed voedsel,
  • de voedselbankactiviteiten uit te voeren zonder winstoogmerk.

De stichting tracht haar doel te bereiken door:

  • a het uitvoeren van voedselbankactiviteiten in haar werkgebied, bijvoorbeeld door het inzamelen van voedsel (noot 1) bij supermarkten.
  • b zich aan te sluiten bij de Vereniging van Voedselbanken Nederland en zich te houden aan de statuten van Voedselbanken Nederland.

noot 1: Een deel van het ingezamelde voedsel is vers voedsel dat tegen de houdbaarheidsdatum aanzit. Meestal wordt het voedsel gratis verstrekt, maar bij tekorten moet de voedselbank het voedsel zelf inkopen bij supermarkten.

De Vereniging van Voedselbanken Nederland. In de statuten van de Vereniging van Voedselbanken Nederland is onder andere opgenomen:

Doel. De vereniging heeft ten doel: voedselbanken in Nederland te ondersteunen bij hun taak. De vereniging tracht dit doel onder meer te bereiken door:

  • a het geven van voorlichting aan de aangesloten voedselbanken,
  • b het ondersteunen van leden op diverse terreinen,
  • c het werven van fondsen en voedsel als aanvulling op het werk van leden.

Vraag 6 1 punt

Is de Stichting Voedselbank Voorwaarts een commerciële of niet-commerciële organisatie? Licht het antwoord toe.

Bekijk het antwoord

Een niet-commerciële organisatie, want de organisatie streeft niet naar winst / want het is een stichting.

Vraag 6 in het hele examen

Het hoogste besluitvormingsorgaan van een stichting is anders dan dat van een vereniging.

Vraag 7 2 punten

Noem het hoogste besluitvormingsorgaan van een stichting en van een vereniging. Neem de onderstaande letters over op je antwoordblad en noteer het hoogste besluitvormingsorgaan.

  • a stichting:
  • b vereniging:
Bekijk het antwoord
  • a (stichting): het (algemeen) bestuur
  • b (vereniging): algemene ledenvergadering

Vraag 7 in het hele examen

2025, tijdvak 2: Opgave 3

Opgavetekst

Op 1 februari 2025 opent tattooshop Too4You vof haar deuren. Too4You is eigendom van Inge Piers en Bart van Vulpen. Inge heeft getwijfeld tussen een vof en een bv als ondernemingsvorm.

Vraag 13 1 punt

Noem het verschil met betrekking tot juridische aansprakelijkheid voor de eigenaren tussen een bv en een vof.

Bekijk het antwoord

Voorbeeld van een juist antwoord:

Bij een vof is iedere vennoot hoofdelijk / privé aansprakelijk voor alle schulden van de vof en bij de bv (zijn de aandeelhouders dat) niet.

Vraag 13 in het hele examen

2025, tijdvak 2: Opgave 5

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 6.

Tom en Rita Verkerk zijn op 1 mei 1995 getrouwd in gemeenschap van goederen. In 1999 is hun dochter Lisa geboren. Het huwelijk houdt geen stand en de scheiding wordt uitgesproken op 1 januari 2025.

Op 1 januari 2025 verkopen Tom en Rita hun appartement en verdelen zij hun vermogen na de afhandeling van de scheiding (zie informatiebron 4).

Informatiebron 4: Vermogen Tom en Rita

Het vermogen van Tom en Rita bestaat uit het verschil tussen de gezamenlijke bezittingen en hun gezamenlijke schuld.

Gezamenlijke bezittingen:

  • appartement, gekocht op 1 januari 2016 voor € 115.000. De waardestijging van het appartement is 2% per jaar ten opzichte van het voorgaande jaar.
  • waarde overige bezittingen op 1 januari 2025: € 10.000

Gezamenlijke schuld:

Op 1 januari 2016 hebben Tom en Rita een hypothecaire lening afgesloten van € 115.000 met lineaire aflossingen. De looptijd van deze lening is 30 jaar en het interestpercentage is 1,98% per jaar. De interest wordt een keer per jaar achteraf betaald, voor het eerst op 31 december 2016. Op dezelfde datum wordt de aflossing betaald.

Rita gaat na de scheiding op zoek naar een nieuwe woning. Haar scheidingsadvocaat raadt haar aan om naar een sociale huurwoning te zoeken. Dat zijn woningen die beschikbaar zijn voor mensen met een lager inkomen. Rita denkt dat ze daarvoor in aanmerking komt, omdat haar toetsingsinkomen (inkomen uit arbeid en alimentatie) over 2025 lager is dan € 44.035 (zie informatiebron 5).

Informatiebron 5: Toetsingsinkomen Rita

Om in aanmerking te komen voor een sociale huurwoning, moet het toetsingsinkomen lager zijn dan € 44.035. Het toetsingsinkomen is het inkomen per jaar uit werk en alimentatie. Over dit inkomen moet inkomstenbelasting worden betaald.

Inkomen uit werk:

Rita werkt als kapster voor een kapperszaak en wordt betaald volgens de kappers-cao. Haar bruto basisuurloon is € 15. Rita werkt 8 uur per dag. Ze heeft een bruto basisloon van € 2.274 per maand. Dit bruto basisloon is exclusief toeslagen.

Rita heeft naast haar bruto basisloon recht op twee toeslagen:

  • een diplomatoeslag van € 14,92 per maand
  • een zondagstoeslag van 25% over haar bruto basisuurloon wanneer zij op een zondag werkt. Van haar werkdagen in 2025 vallen er 16 op een zondag.

Rita heeft ook recht op vakantiegeld van 8% over het totaal van bruto basisloon en diploma- en zondagstoeslag. Maandelijks ontvangt Rita 1/12e deel van het jaarinkomen uit werk.

Inkomen uit alimentatie:

Bij de scheiding is afgesproken dat Tom alimentatie betaalt aan Rita. De alimentatie is vastgesteld op € 300 bruto per maand. De alimentatie wordt aan het einde van de maand betaald.

Vraag 22 4 punten

Toon aan dat Rita op basis van haar toetsingsinkomen in aanmerking komt voor een sociale huurwoning.

Bekijk het antwoord

Inkomen uit arbeid per jaar:

\left((2.274 + 14{,}92) \times 12 + 16 \times 8 \times 15 \times 0{,}25\right) \times 1{,}08 = 30.182{,}80

Inkomen uit alimentatie per jaar: 300 x 12 = 3.600,00

Totaal toetsingsinkomen: € 33.782,80. Dit is lager dan € 44.035, dus Rita komt in aanmerking voor een sociale huurwoning.

Opmerking: voor elke fout 1 scorepunt in mindering brengen.

Vraag 22 in het hele examen

Op de website van de woningcorporatie wordt een sociale huurwoning aangeboden met een huurprijs van € 800 per maand. De scheidingsadvocaat van Rita raadt haar aan om op de website van de belastingdienst te kijken, omdat Rita recht kan hebben op toeslagen (zie informatiebron 6).

Informatiebron 6: Toeslagen van de overheid

Soorten toeslagenToeslag per maand in 2025Voorwaarden om in aanmerking te komen voor de toeslag
Zorgtoeslag€ 50Het toetsingsinkomen (noot 1) van de aanvrager van de toeslag is lager dan € 38.520 per jaar. Het vermogen van de aanvrager van de toeslag is per 1 januari 2025 lager dan € 126.000.
Huurtoeslag€ 65De huurprijs van de woning waar de aanvrager toeslag voor vraagt, is lager dan € 808 per maand. Het toetsingsinkomen (noot 1) van de aanvrager van de toeslag is lager dan € 44.035 per jaar. Het vermogen van de aanvrager van de toeslag is per 1 januari 2025 lager dan € 33.748.
Kindgebonden budget€ 458De aanvrager moet een minderjarig kind hebben. Het toetsingsinkomen (noot 1) van de aanvrager van de toeslag is lager dan € 70.000 per jaar. Het vermogen van de aanvrager van de toeslag is per 1 januari 2025 lager dan € 127.000.

noot 1: toetsingsinkomen zoals berekend bij vraag 22.

Vraag 23 2 punten

Geef voor elke toeslag uit informatiebron 6 aan of Rita hiervoor in aanmerking komt. Motiveer het antwoord.

Bekijk het antwoord
  • Zorgtoeslag: ja, haar toetsingsinkomen (€ 33.782,80) is lager dan € 38.520, haar vermogen per 2 januari 2025 (€ 33.467,82) is lager dan € 126.000.
  • Huurtoeslag: ja, de huur van € 800 is lager dan € 808, het toetsingsinkomen (€ 33.782,80) is lager dan € 44.035 en het vermogen per 2 januari 2025 (€ 33.467,82) is lager dan € 33.748.
  • Kindgebonden budget: nee, want het kind van Rita is geboren in 1999 en dus meerderjarig / volwassen.

Indien drie antwoorden volledig juist gemotiveerd: 2 scorepunten. Indien twee antwoorden volledig juist gemotiveerd: 1 scorepunt. Indien een of geen antwoord volledig juist gemotiveerd: 0 scorepunten.

Vraag 23 in het hele examen

2025, tijdvak 2: Opgave 6

Opgavetekst
Vergelijking van een merkshirt voor 24,95 en een Zeemanshirt voor 3,49. Bij het Zeemanshirt staan vier maatregelen (a tot en met d) die de lage prijs verklaren.
  • a. Geen fast-fashion: fabrikanten plannen efficiënt, er is weinig voorraad over.
  • b. Klein servicekantoor waar we zo veel mogelijk zelf doen.
  • c. Eenvoudige winkels zonder paskamers.
  • d. Slim vervoerd over water.

Zeeman textielSupers bv is een keten van textielwinkels die in 7 landen actief is met 1.300 fysieke winkels en in ieder land een webshop heeft. Zeeman onderneemt op een maatschappelijk verantwoorde manier.

De mens als onderdeel van het mvo-beleid van Zeeman

Zeeman stelt de mens centraal in het leiderschap, de cultuur en het personeelsbeleid. Het uitgangspunt van Zeeman is om een aantrekkelijke werkgever te zijn die zich inzet voor de medewerkers. Zeeman heeft een online leeromgeving ontwikkeld met online trainingen voor werknemers.

Vraag 28 1 punt

Noem de beloningsvorm waaronder het aanbieden van een online leeromgeving aan het personeel valt.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van een juist antwoord zijn:

  • mogelijkheid tot het volgen van opleidingen
  • professionele ontwikkeling
  • aanbieden van carrièreperspectief

Vraag 28 in het hele examen

Diversiteit is een belangrijk onderdeel van het mvo-beleid van Zeeman. Bij het in dienst nemen van personeel houdt Zeeman rekening met de diversiteit van het personeelsbestand.

Vraag 29 2 punten

Noem twee maatregelen die Zeeman bij de sollicitatieprocedure kan inzetten om diversiteit te bevorderen.

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:

  • door sollicitaties te anonimiseren
  • door actief te werven via media die door ondervertegenwoordigde groepen worden gebruikt
  • door het uitnodigen van kandidaten met een afstand tot de arbeidsmarkt

Per juist antwoord 1 scorepunt.

Vraag 29 in het hele examen

2024, tijdvak 1: Opgave 5

Opgavetekst

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 en 5.

De 22-jarige Evy heeft in het restaurant “De buik vol” de functie van medewerker bediening. Twee keer per jaar wordt er een functioneringsgesprek gehouden tussen leidinggevende Dilan en medewerker Evy.

Onvoldoende functioneren

In een functioneringsgesprek zegt Dilan, dat Evy medeverantwoordelijk is voor een afname van de gasttevredenheid in “De buik vol” en de sterke omzetdaling.

Dilan laat Evy een recente review lezen:

“Dit nooit meer! Het was koud en ongezellig in het restaurant en het eten was flauw van smaak. We kregen niet wat we hadden besteld en moesten lang wachten op het nagerecht. Bij het afrekenen werd chagrijnig gekeken toen we geen fooi gaven. Voor ons de laatste keer!”

Dilan zegt dat Evy gezien haar functieomschrijving verantwoordelijk is voor deze slechte review. Volgens Evy is zij daar gezien haar functieomschrijving niet alleen verantwoordelijk voor.

Informatiebron 4: Functieomschrijving

De medewerker bediening komt voornamelijk voor in het horecabedrijf. Kenmerkend voor de functie is de dienstverlening in het algemeen en het reageren op verwachtingen en wensen van de gast in het bijzonder.

resultaatgebiedentaken
voorbereiding en bedieningdekken / klaarmaken van tafels assisteren bij opbouw van zalen (recepties, feesten) aannemen van tafelreserveringen
bedieningontvangen en placeren van gasten opnemen van bestellingen en geven van informatie aan de gasten doorgeven van bestellingen aan de keuken serveren van gerechten
kassa- en verantwoordingswerkzaamhedencontroleren, afdragen en verantwoorden van ontvangen gelden opmaken van de rekening en afrekenen met gasten

Informatiebron 5: Enkele paragrafen uit de horeca-cao

looptijd: van 1 januari 2022 tot en met 31 december 2023

1.23 Normale arbeidstijdDe normale arbeidstijd is 38 uur per week bij een voltijdbaan.
1.24 DeeltijdAls je minder uren werkt dan de normale arbeidstijd (voltijd) is dat deeltijd. In dat geval geldt deze cao voor zover mogelijk naar evenredigheid van de overeengekomen arbeidsomvang.
4.7 LoonJe verdient een brutoloon dat afhankelijk is van functiegroep en leeftijd.
4.16 VakantiegeldJe hebt recht op 8% vakantiegeld.
5.1 OntwikkelingsbudgetJe werkgever stelt per kalenderjaar een budget vast voor de kosten van de ontwikkeling van werknemers.
7.1 Wachtdag bij ziekteverzuimAls je ziek bent ontvang je jouw loon over alle dagen die je ziek bent, behalve over de eerste dag van je ziekte. Deze wachtdag duurt 8 uur en geldt per ziektegeval.
7.2 Doorbetalen van loon bij ziekteAls je ziek bent, ontvang je de wettelijke loondoorbetaling van 70% van het brutomaandloon gedurende ten hoogste 104 weken. Daarbovenop, onder de voorwaarde dat je optimaal meewerkt aan jouw re-integratie, een aanvulling tot maximaal 95% van het brutomaandloon. Jouw werkgever stelt met goedkeuring van de ondernemingsraad een reglement op waarin deze voorwaarden zijn opgenomen.

bron: horeca-cao (bewerkt)

Bepaling brutoloon in horeca-cao

brutoloon maandloon (€) exclusief vakantiegeld bij een voltijdbaan123456
21 jaar of ouder1.684,801.720,741.799,471.883,771.945,962.169,09
20 jaar1.516,321.548,671.619,521.695,391.751,361.952,18
19 jaar1.347,841.376,591.439,581.507,021.556,771.735,27
18 jaar1.179,361.204,521.259,631.318,641.362,171.518,36

Reglement bij ziekte

ZiekmeldingBij ziekte doe je voor 9.00 uur ’s ochtends zelf een telefonische ziekmelding bij je werkgever.
ThuisblijvenDe bedrijfsarts gaat in de eerste ziekteweek op huisbezoek. Je wacht thuis het bezoek van de bedrijfsarts af.
Genezing niet belemmerenTijdens de ziekte mag je niets doen wat de genezing kan belemmeren.
Herstel en re-integratieZodra je daartoe in staat bent, hervat je het werk.
SanctiesBij overtreding van bovengenoemde voorschriften kan jouw werkgever loondoorbetaling opschorten en/of aanvulling tot 95% weigeren.
VitaliteitJe kunt deelnemen aan het vitaliteitsprogramma, waardoor je sneller herstelt.

Vraag 22 1 punt

Geef met behulp van informatiebron 4 een argument dat Evy kan inbrengen dat zij gezien haar functieomschrijving niet alleen verantwoordelijk is voor de slechte review.

Bekijk het antwoord

Voorbeeld van een juist antwoord is: In de functieomschrijving van Evy staat niet dat zij verantwoordelijk is voor:

  • de temperatuur in het restaurant.
  • de kwaliteit van het eten.

Opmerking

Het antwoord moet te herleiden zijn uit informatiebron 4.

Vraag 22 in het hele examen

Arbeidsomstandigheden van Evy

Evy vertelt Dilan op haar beurt wat haar dwarszit. In de maand februari is ze ziek thuisgebleven en leverde daarvoor een deel van haar loon in. Evy vraagt zich af of het restaurant zich daarbij wel aan de cao-afspraken heeft gehouden.

Evy geeft aan dat haar klachten grotendeels werkgerelateerd zijn. Ze noemt de hoge werkdruk die het gevolg is van verkeerd inplannen van personeel en de te zware fysieke belasting. Volgens Evy houdt het restaurant zich hierbij niet altijd aan de wettelijke regels met betrekking tot de arbeidsomstandigheden.

Vraag 23 1 punt

Noem de wet die gaat over veilig en gezond werken.

Bekijk het antwoord

Arbowet / Arbeidsomstandighedenwet

Vraag 23 in het hele examen

Loondoorbetaling bij ziekte

Evy vraagt zich af waarom haar loon niet voor 95% is doorbetaald in de periode dat ze ziek was. Ze vermoedt dat ze niet heeft voldaan aan bepaalde voorwaarden, waarmee de ondernemingsraad heeft ingestemd. Volgens Dilan is dat omdat Evy herhaaldelijk niet thuis was bij het huisbezoek van de bedrijfsarts (zie informatiebron 5).

De ondernemingsraad heeft meerdere bevoegdheden.

Vraag 24 1 punt

Noem twee andere bevoegdheden van de ondernemingsraad dan het instemmingsrecht.

Bekijk het antwoord
  • adviesrecht
  • initiatiefrecht
  • recht op informatie

Opmerking

Alleen met twee juiste antwoorden kan het scorepunt worden toegekend.

Vraag 24 in het hele examen

De 22-jarige Evy is ingedeeld in functiegroep 3 met het daarbij behorende brutoloon. Evy heeft een deeltijdbaan met een contract voor onbepaalde tijd. Ze werkt 32 uur per week, verdeeld over 4 dagen van 8 uur en ontvangt per maand haar salaris. Februari bestaat uit vier werkweken. In de eerste week van februari heeft Evy gewerkt en vervolgens was ze drie weken aaneengesloten ziek thuis. Haar brutomaandloon bedroeg in februari € 1.108,11 exclusief vakantiegeld.

Vraag 25 4 punten

Toon met een berekening aan of de werkgever zich met een betaling van een maandloon van € 1.108,11 in februari heeft gehouden aan de cao (zie informatiebron 5).

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van juiste berekeningen zijn:

brutoloon in februari (4 weken): $\frac{1.799{,}47}{38} \times 32 = 1.515{,}34$

eerste week in februari: $\frac{1.515{,}34}{4} = 378{,}84$

eerste week van ziekte (1 wachtdag): $0{,}70 \times 378{,}84 \times \frac{3}{4} = 198{,}89$

tweede en derde week van ziekte: $2 \times 0{,}70 \times 378{,}84 = 530{,}38$

totaal: $198{,}89 + 530{,}38 + 378{,}84 = \text{€ }1.108{,}11$. Dus het restaurant heeft zich gehouden aan de cao.

of

brutoloon in februari (4 weken): $\frac{1.799{,}47}{38} \times 32 = 1.515{,}34$

per week in februari: $\frac{1.515{,}34}{4} = 378{,}84$

tijdens 3 weken ziekte (1 onbetaalde wachtdag, dus 11 van 12 dagen): $3 \times 378{,}84 \times 0{,}70 \times \frac{11}{12} = 729{,}27$

Totaal in februari: $729{,}27 + 378{,}84 = \text{€ }1.108{,}11$. Dus het restaurant heeft zich gehouden aan de cao.

Opmerking

Wanneer een kandidaat door een doorwerkfout bij de conclusie op een hoger loon uitkomt, moet diens conclusie zijn dat het restaurant zich aan de cao heeft gehouden. Anders wordt het laatste scorepunt niet toegekend.

Aanvulling: Op pagina 11 bij vraag 25 moet de Opmerking worden vervangen door: ‘Wanneer een kandidaat door een doorwerkfout bij de conclusie op een hoger loon uitkomt, moet diens conclusie zijn dat het restaurant zich niet aan de cao heeft gehouden. Anders wordt het laatste scorepunt niet toegekend.’ Toelichting: In de tekst van de Opmerking is het woord ‘niet’ weggevallen. Dit woord is noodzakelijk voor een juiste correctie van deze vraag.

Vraag 25 in het hele examen

Toekomst Evy

Bij thuiskomst vertelt Evy haar vriend dat het functioneringsgesprek niet prettig is verlopen en dat ze zich zorgen maakt over het verliezen van haar baan.

Evy zegt dat ze na een eventueel ontslag altijd nog als zzp’er werk kan vinden in de horeca. Dat heeft volgens haar zelfs voordelen ten opzichte van werken in loondienst. Haar vriend geeft aan dat ze als zzp’er juist enkele voordelen van werken in loondienst mist. Hij wijst haar op enkele paragrafen uit de cao voor de horeca.

Vraag 26 1 punt

Noem een voordeel voor Evy wanneer zij als zzp’er gaat werken in de horeca in plaats van in loondienst.

Bekijk het antwoord

Voorbeeld van een juist antwoord is:

  • Als zzp’er heeft Evy meer zeggenschap over haar werktijden.
  • Het tarief per gewerkt uur als zzp’er is hoger dan het loon per gewerkt uur (in loondienst).

Vraag 26 in het hele examen

Vraag 27 2 punten

Noem twee voordelen die het werken in loondienst heeft ten opzichte van het werken als zzp’er in de horeca. Licht het antwoord met behulp van twee paragrafen uit de horeca-cao toe (zie informatiebron 5).

Bekijk het antwoord

Voorbeelden van juiste antwoorden zijn:

  • 4.16 vakantiegeld: als zzp’er heeft Evy geen recht op vakantietoeslag.
  • 5.1 ontwikkelingsbudget: voor zzp’ers is er geen ontwikkelingsbudget.
  • 7.2 doorbetalen van loon bij ziekte: als zzp’er heeft Evy geen recht op loondoorbetaling bij ziekte.

Vraag 27 in het hele examen

2024, tijdvak 2: Chez AnTuan

Vraag 6 1 punt

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4. In deze opgave blijven belastingen buiten beschouwing.

Anne is lerares Frans en werkt in loondienst op een middelbare school. Tuan is zzp’er en werkzaam als timmerman in de bouwsector. Anne en Tuan willen hun B&B bedrijfsmatig exploiteren en stoppen met hun werkzaamheden in Nederland. Het plan is om op 1 november 2023 het Franse pand te kopen en hun woning in Nederland te verkopen. Chez AnTuan zal op 1 januari 2024 worden geopend.

Noem een financiële zekerheid die Anne opgeeft door zelf ontslag te nemen.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een van de volgende financiële zekerheden: een uitkering bij arbeidsongeschiktheid; een uitkering bij werkloosheid; het (verder) opbouwen van een pensioen; het loon / het vaste inkomen. (1p)

Vraag 6 in het hele examen

Informatiebron 1 De overwaarde van de woning in Nederland

De overwaarde van de woning in Nederland
Informatiebron 1

Anne en Tuan hebben op 1 oktober 2002 een hypothecaire lening afgesloten voor de aankoop van hun woning in Nederland. Ze hebben daarbij gekozen voor een lening op basis van maandelijkse annuïteiten met een looptijd van 360 maanden en een vast interestpercentage van 0,25% per maand. De annuïteit bedraagt € 1.264,81 en wordt telkens op de laatste dag van de maand betaald.

De waarde van de woning van Anne en Tuan in Nederland stijgt in de maand oktober 2023 nog 1,5%. Op 1 november 2023 verkopen ze hun woning en lossen daarmee de op dat moment resterende schuld van de hypothecaire lening af.

De overwaarde, het verschil tussen woningwaarde en de schuldrest van de hypothecaire lening, wordt toegevoegd aan het budget.

In onderstaande grafiek zijn de woningwaarde en de schuldrest van de hypothecaire lening opgenomen per 1 oktober 2002 en per 1 oktober 2023.

DatumWoningwaardeSchuldrest hypothecaire lening
1 oktober 2002300.000300.000
1 oktober 2023480.000119.582

Vraag 7 1 punt

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4. In deze opgave blijven belastingen buiten beschouwing.

Anne en Tuan hebben een flinke overwaarde op hun woning (zie informatiebron 1). Behalve vermogensopbouw heeft een koopwoning nog meer voordelen ten opzichte van het huren van een woning. Wanneer de uitgaven van kopen en huren met elkaar vergeleken worden, biedt een hypothecaire lening een aantal financiële voordelen ten opzichte van het huren van een woning.

Noem een dergelijk financieel voordeel.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een financieel voordeel van kopen ten opzichte van huren, bijvoorbeeld: bij een annuïteitenlening gelijke (bruto) maandlasten terwijl de huur jaarlijks meestal stijgt; bij een lineaire hypothecaire lening dalende (bruto) maandlasten terwijl de huur jaarlijks meestal stijgt; de interest op een hypothecaire lening is fiscaal aftrekbaar (verlaagt de woonlasten), het huurbedrag niet. (1p)

Vraag 7 in het hele examen

2024, tijdvak 2: Staking openbaar vervoer

Vraag 29 1 punt

Wanneer werknemers ontevreden zijn over hun werkomstandigheden, dan kunnen ze gaan staken om hun eisen kracht bij te zetten. Als werknemers staken, dan wordt er niet gewerkt, maar worden ze ook niet betaald. In Nederland werd er in de zomer van 2022 gestaakt in het openbaar vervoer.

Uit een krant: “De ...a... roept haar leden op tot een staking bij het openbaar vervoer. Deze personeelsvertegenwoordiging wil met de staking aandacht vragen voor de arbeidsomstandigheden van medewerkers in het openbaar vervoer van wie de collectieve arbeidsovereenkomst in maart afloopt. De wensen die op tafel liggen zijn contracten voor onbepaalde tijd in plaats van contracten voor bepaalde tijd en een goede regeling om eerder te stoppen met werken voor mensen die zwaar werk doen.”

Noem de personeelsvertegenwoordiging die moet worden ingevuld bij a.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de vakbond. (1p)

Vraag 29 in het hele examen

Vraag 30 2 punten

In de krant wordt gesproken over de wens van werknemers in het openbaar vervoer: contracten voor onbepaalde tijd in plaats van contracten voor bepaalde tijd.

Geef voor een werknemer twee verschillende voordelen van een contract voor onbepaalde tijd in vergelijking met een contract voor bepaalde tijd.

Bekijk het antwoord
  • Noemt twee verschillende voordelen, bijvoorbeeld: er is geen einddatum in het contract en je hoeft niet telkens opnieuw te solliciteren; je kunt makkelijker een (hypothecaire) lening afsluiten; meer zekerheid op de lange termijn over je inkomen. (2p)

Per juist antwoord 1 scorepunt toekennen.

Vraag 30 in het hele examen

2023, tijdvak 1: Opgave 4

Vraag 16 2 punten

A&B bv is een marketingorganisatie die haar werknemers een uitgebreid arbeidsvoorwaardenpakket biedt.

Aandelen: A&B is in handen van de werknemers met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd. Werknemers kunnen aandeelhouder worden door aandelen van A&B te kopen. Het aankoopbedrag wordt ingehouden op het brutoloon van de werknemer.

Het beloningsbeleid van A&B geeft werknemers de mogelijkheid om vanuit hun brutoloon aandelen van A&B te kopen.

Noem twee voordelen voor A&B wanneer haar werknemers tevens haar aandeelhouders zijn.

Bekijk het antwoord
  • Noemt twee voordelen voor A&B, bijvoorbeeld: werknemers (die ook aandeelhouder zijn) zijn meer gemotiveerd om zich in te zetten voor het bedrijf; het aantrekken en behouden van talent; de betrokkenheid van werknemers vergroten door inspraak te geven in de besluitvorming (2p)

Vraag 16 in het hele examen

Vraag 17 2 punten

A&B bv is een marketingorganisatie die haar werknemers een uitgebreid arbeidsvoorwaardenpakket biedt. Het arbeidsvoorwaardenpakket bestaat onder andere uit de volgende onderdelen:

  • Loon: een brutoloon aangevuld met een vakantietoeslag van 8% en een eindejaarstoeslag van 8%. Beide toeslagen zijn over het brutojaarloon exclusief toeslagen. Jaarlijks wordt het loon herzien op basis van de ontwikkeling en prestaties van de werknemer.
  • Vakantiedagen: alle werknemers met een fulltimedienstverband hebben recht op 28 vakantiedagen per jaar. Het is daarnaast mogelijk om jaarlijks 10 extra vakantiedagen bij te kopen. Het bedrag per bij te kopen vakantiedag wordt ingehouden op het brutoloon van de werknemer en wordt als volgt berekend: (bruto-uurloon exclusief vakantietoeslag en eindejaarstoeslag) x aantal te kopen uren per dag x 1,16.
  • Aandelen: A&B is in handen van de werknemers met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd. Werknemers kunnen aandeelhouder worden door aandelen van A&B te kopen. Het aankoopbedrag wordt ingehouden op het brutoloon van de werknemer.
  • Studiefaciliteiten: werknemers hebben de mogelijkheid zich vakinhoudelijk te ontwikkelen door het volgen van een training of opleiding. De studiefaciliteiten bestaan uit een vergoeding van de werkgever voor de opleiding, de examenkosten en extra verlofmogelijkheid.

Een onderdeel van het bovenstaande arbeidsvoorwaardenpakket is van invloed op het human capital van A&B.

Welk onderdeel van het arbeidsvoorwaardenpakket vergroot de waarde van het human capital van A&B? Licht het antwoord toe.

Bekijk het antwoord
  • Noemt het onderdeel studiefaciliteiten (1p)
  • Licht toe: studiefaciliteiten vergroten de kwaliteit van de werknemers (1p)

Vraag 17 in het hele examen

Vraag 18 2 punten

A&B ziet dat werknemers meer behoefte hebben aan vrije tijd. Om nieuwe werknemers aan te trekken en de arbeidsvoorwaarden voor bestaande werknemers aantrekkelijker te maken, wil de directie van A&B het maximum van 10 extra bij te kopen vakantiedagen verhogen naar 14 extra bij te kopen vakantiedagen met ingang van 1 januari 2022.

De directie doet daarom een voorstel aan de OR over de 14 bij te kopen vakantiedagen.

Op grond van welke bevoegdheden van de OR moet de directie dit voorstel voorleggen aan de OR?

Bekijk het antwoord
  • Noemt het informatierecht van de OR (1p)
  • Noemt het instemmingsrecht van de OR (1p)

Vraag 18 in het hele examen

Salarisschaal marketingmedewerker per 1 januari 2021 (exclusief 8% vakantietoeslag en 8% eindejaarstoeslag)

tredebrutomaandloon
9€ 2.763,58
10€ 2.843,46
11€ 2.923,36
12€ 3.003,26
13€ 3.100,23
14€ 3.197,18
15€ 3.294,14
16€ 3.391,11
17€ 3.488,07
18€ 3.585,01

Vraag 19 4 punten

Het voorstel van de directie wordt aangenomen waardoor werknemers 14 vakantiedagen bij kunnen kopen (was 10 dagen).

Irem is sinds 1 januari 2021 fulltime werkzaam bij A&B als marketingmedewerker. In de tabel hieronder zijn de gegevens te vinden over de salarisschaal bij A&B. Op 1 januari 2021 is Irem gestart in trede 10.

Op grond van de jaarlijkse beoordeling die aan het einde van het jaar plaatsvindt, stijgt een werknemer een of meer treden in de salarisschaal en stijgt het loon op 1 januari van het daaropvolgende jaar. Zie hieronder de mogelijkheden: zeer positieve beoordeling: 3 treden; positieve beoordeling: 2 treden; neutrale beoordeling: 1 trede.

Het bedrag per bij te kopen vakantiedag wordt ingehouden op het brutoloon van de werknemer en wordt als volgt berekend: (bruto-uurloon exclusief vakantietoeslag en eindejaarstoeslag) x aantal te kopen uren per dag x 1,16.

In de cao van 2021 - 2022 is een loonsverhoging afgesproken van 1,5%. Deze is nog niet in de salarisschaal verwerkt. In het beoordelingsgesprek van december 2021 heeft Irem van haar leidinggevende te horen gekregen dat ze positief is beoordeeld. Voor 2022 is Irem van plan om het maximale aantal vakantiedagen bij te kopen. Irem werkt op fulltimebasis 260 dagen inclusief vakantiedagen in een jaar en haar werkdag bestaat uit 8 uur.

Bereken het brutojaarloon van Irem inclusief vakantietoeslag en eindejaarstoeslag over 2022 na inhouding voor bij te kopen vakantiedagen.

Bekijk het antwoord
  • Berekent het maandloon per 1 januari 2022 (trede 12: 3.003,26 x 1,015 = 3.048,31) en het brutojaarloon inclusief toeslagen: 3.048,31 x 12 x 1,16 = 42.432,48 (2p)
  • Berekent het uurloon (42.432,48 : 260 : 8 = 20,40), de inhouding voor 14 vakantiedagen (14 x 8 x 20,40 = 2.284,80) en het brutojaarloon na inhouding: 42.432,48 - 2.284,80 = € 40.147,68 (2p)

Het uurloon van 20,40 is inclusief de toeslagen (jaarloon : 2.080 uur). De inhouding van 14 x 8 x 20,40 = 2.284,80 is daarmee vrijwel gelijk aan 112 uur x uurloon exclusief toeslagen x 1,16 uit de formule van het document, en telt dus ook goed als die rekenweg wordt gevolgd. Volgens de aanvulling op het correctievoorschrift wordt per fout 1 scorepunt in mindering gebracht.

Vraag 19 in het hele examen

2023, tijdvak 1: Opgave 5

Informatiebron 4 Online platformbedrijven

Thuisbezorgd.nl en Deliveroo zijn twee grote online maaltijdplatforms.

Klanten plaatsen een bestelling via de app of website bij het platform, waarbij ze de keuze hebben uit maaltijden van verschillende aangesloten eetgelegenheden. Via het platform komt de bestelling bij het restaurant dat de maaltijd klaarmaakt. Het restaurant kan er voor kiezen de bezorging zelf te regelen of te laten doen door het platform.

De restaurants die zich aansluiten bij een maaltijdplatform betalen voor het gebruik van de diensten van het platform een commissie. In ruil voor de vergoeding aan het platform krijgt het restaurant een groter klantenbereik, bespaart het op de marketinguitgaven en hoeft het geen eigen bestelservice op te zetten.

In onderstaand overzicht zijn kenmerken van Thuisbezorgd.nl en Deliveroo weergegeven.

Thuisbezorgd.nlDeliveroo
sinds 2000 in Nederlandsinds 2015 in Nederland
dekkingsgebiedlandelijke dekking; bezorging door restaurants zelf; In grote steden is ook bezorging door Thuisbezorgd.nl mogelijk.in meer dan 15 grotere steden; bezorging door Deliveroo; sinds kort ook door restaurants zelf
werving van bezorgers (informatie van de website van het platform)Wij bieden een baan met zekerheid en flexibiliteit. Je krijgt een contract voor een aantal uur, maar je bepaalt wekelijks zelf op welke dagen en tijden je wilt werken. Je krijgt een uurloon, een goede verzekering en een arbeidscontract. Geniet van je zelfstandigheid: rij lekker door de stad en laat onze app je begeleiden. Wij zorgen voor de kleding en de bezorgfiets.Bezorgen voor Deliveroo kan waar en wanneer je maar wilt. Pak je fiets of scooter en verdien geld wanneer het jou uitkomt. Ga online in de app wanneer je binnen openingstijden in een Deliveroo-zone bent. Kies gewoon de bestellingen die je wilt accepteren. Je ontvangt een vergoeding voor elke bezorgde bestelling. Je hebt de mogelijkheid om onze goed zichtbare, comfortabele kleding te dragen. Je moet zelf zorgen voor een: fiets of scooter; veiligheidsuitrusting; smartphone.
bestelcommissie€ 1,92 per maaltijd€ 1,92 per maaltijd
bezorgcommissie13% van de bestelde omzet13% van de bestelde omzet

bron: Deliveroo.nl en Thuisbezorgd.nl (aangepast)

Vraag 21 1 punt

In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.

Eigenaar Donni geeft de voorkeur aan een platform met bezorgers in loondienst boven een bedrijf met zzp-ers en kiest daarom voor Thuisbezorgd.nl (zie informatiebron 4).

Noem een kenmerk van een zzp-overeenkomst (zie informatiebron 4).

Bekijk het antwoord
  • Noemt een kenmerk van een zzp-overeenkomst, bijvoorbeeld: de bezorger kiest zelf wanneer hij of zij de bestelling accepteert; de bezorger kiest zelf voor eigen kleding en fiets; de bezorger mag zelf bepalen wanneer hij of zij werkt (1p)

Vraag 21 in het hele examen

2023, tijdvak 2: Express bv

Opgavetekst

Informatiebron 4

Express bv is een online supermarkt met een flitsbezorgdienst die binnen tien minuten razendsnel boodschappen bezorgt bij klanten tegen een vast bezorgtarief per bestelling. Daarnaast berekent Express een winstmarge op de geleverde boodschappen.

Express bezorgt met elektrische fietsen vanuit verschillende hubs (= minimagazijnen) in de stad. In de hubs liggen ruim 2.000 verschillende producten die na bestelling snel bezorgd kunnen worden. Het assortiment is te vergelijken met dat van supermarkten. Express is actief in de steden Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht.

Klanten kunnen via de app van Express een bestelling plaatsen die binnen 10 minuten bezorgd wordt. Er is geen minimale bestelhoeveelheid, dus zelfs de kleinste bestelling kan geplaatst worden.

De fietsbezorgers van Express zijn geen zzp’ers, maar krijgen als ze in dienst treden een arbeidsovereenkomst voor bepaalde of onbepaalde tijd.

Vraag 24 2 punten

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 6. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing. Express bv is een online supermarkt met flitsbezorgdienst. Express belooft dat boodschappen binnen tien minuten bij de klant worden bezorgd. Express speelt hiermee in op een voorheen onvervulde winkelwens van consumenten. In informatiebron 4 is een beschrijving te vinden van Express.

De fietsbezorgers van Express zijn geen zzp’ers, maar krijgen als ze in dienst treden bij Express een arbeidsovereenkomst.

Geef twee niet-financiële redenen waarom Express kiest voor werknemers in loondienst in plaats van zzp’ers.

Bekijk het antwoord
  • Noemt twee van de volgende niet-financiële redenen (elk juist antwoord 1 punt): werknemers kunnen door de arbeidsovereenkomst een binding met de organisatie krijgen en zijn loyaler dan zzp’ers; een arbeidsovereenkomst geeft meer zekerheid voor werknemers, waardoor de werving van bezorgers makkelijker is; werknemers moeten een aantal uren per week beschikbaar zijn, waardoor Express meer zekerheid heeft over voldoende werknemers voor de bezorging (2p)

De leerling moet twee redenen geven. Worden er meer gegeven, dan tellen alleen de eerste twee mee.

Vraag 24 in het hele examen

2022, tijdvak 1: Opgave 2

Vraag 5 1 punt

Sytz en Alex zijn de eigenaren van restaurant De Waal. Restaurant De Waal heeft geen rechtspersoonlijkheid. Noem de rechtsvorm van restaurant De Waal.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de vennootschap onder firma (vof) (1p)

Vraag 5 in het hele examen

2022, tijdvak 1: Opgave 3

Opgavetekst

Informatiebron 3 Gegevens voor het tweede halfjaar 2020

Verkochte menu's en omzet per kwartaal

aantal verkochte menu's (in zowel derde als vierde kwartaal)omzet (in zowel derde als vierde kwartaal)
restaurant1.950€ 117.000
private dining550€ 37.400
bezorgen2.600€ …………

Inzet van personeel
De constante loonkosten bleven per kwartaal gelijk, omdat het overtollige personeel werd ingezet als bezorger.

Verpakkingskosten
De verpakkingskosten bleven € 2,50 per bezorgd menu.

Online cursus: coronasafe in de horeca
Restaurant de Waal is lid van de branchevereniging en hoorde van de online cursus 'coronasafe in de horeca' voor het bevorderen van de veiligheid in het restaurant. Van alle personeelsleden werd gevraagd aan de cursus deel te nemen. Alle personeelsleden maakten hier gebruik van.

totale kosten cursus per onderneming: niet-leden van de brancheverenigingtotale kosten cursus per onderneming: leden van de brancheverenigingduur
cursus coronasafe in de horeca€ 750€ 6756 weken

Vergoeding online systeem
Restaurant De Waal gebruikte vanaf 1 juli 2020 tegen betaling een online systeem. Dit systeem regelt de online reserveringen, tafelbezetting, bezorgbestellingen en betalingen. De vergoeding voor het gebruik van het online systeem bedraagt € 2.600 per jaar. Daarnaast zijn de kosten hiervoor € 0,25 per verkocht menu. Alle menu's worden verkocht via dit online systeem.

Vraag 11 1 punt

De medewerkers van restaurant De Waal volgden de cursus 'coronasafe in de horeca' tijdens de werktijden. De cursuskosten waren voor rekening van de werkgever. Konden werknemers door de werkgever verplicht worden om de cursus te volgen?

  1. A Ja, want de werknemer wordt er beter van.
  2. B Ja, want er is een gezagsverhouding.
  3. C Nee, want het wordt door de branchevereniging voorgesteld.
  4. D Nee, want het hoort niet tot de normale werkzaamheden.
Bekijk het antwoord

Antwoord: B

Vraag 11 in het hele examen

2022, tijdvak 2: Opgave 2

Vraag 5 1 punt

Cor Lok heeft sinds 2012 een cafetaria in een gehuurd pand in een middelgroot dorp. De onderneming van Cor heeft als rechtsvorm de eenmanszaak. Noem een oprichtingsverplichting voor een eenmanszaak.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een oprichtingsverplichting, bijvoorbeeld inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK), registratie bij de Belastingdienst of het aanvragen van vergunningen (1p)

Bij inschrijving bij de Kamer van Koophandel wordt automatisch de registratie bij de Belastingdienst volbracht en vergunningen zijn niet altijd nodig. Desondanks worden deze antwoorden goedgerekend, want ze worden genoemd in de syllabus. Voorbeelden van juiste antwoorden: inschrijving bij de KvK, registratie bij de Belastingdienst, aanvragen van vergunningen.

Vraag 5 in het hele examen

2022, tijdvak 2: Opgave 4

Vraag 17 2 punten

De broers Stefanos en Philosof hebben van hun hobby hun werk gemaakt. Tot 2021 importeerden ze Griekse olijfolie en verkochten die aan vrienden en kennissen in Nederland, maar sinds 1 januari 2021 hebben ze een eigen webwinkel in olijfolie: S&P Oil vof. Op 1 januari 2021 werken de broers nog in loondienst, maar ze hebben de wens om fulltime zelfstandig ondernemer te worden. Aan het beëindigen van hun baan in loondienst en het kiezen voor ondernemerschap zitten nadelen. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. Noem twee financiële nadelen van zelfstandig ondernemerschap vergeleken met werken in loondienst.

Bekijk het antwoord
  • Noemt twee financiële nadelen van zelfstandig ondernemerschap ten opzichte van loondienst, bijvoorbeeld: geen doorbetaling van inkomen bij ziekte; geen pensioenopbouw; een inkomen dat kan wisselen (2p)

Voorbeelden van juiste antwoorden: een ondernemer krijgt geen geld als hij bijvoorbeeld ziek is en mensen in loondienst wel; een ondernemer bouwt geen pensioen op; het inkomen van een ondernemer kan wisselen en mensen in loondienst hebben een stabieler inkomen. Alleen de eerste twee genoemde nadelen tellen.

Vraag 17 in het hele examen

2022, tijdvak 2: Opgave 5

Vraag 21 1 punt

Fastned is een onderneming met laadstations langs de snelweg. In een laadstation kunnen elektrische voertuigen in enkele minuten opgeladen worden. Fastned was in 2019 op zoek naar vermogen van € 135.000.000 voor de financiering van investeringen. Fastned bv is in 2012 opgericht door Bart Lubbers en Michiel Langezaal. Zij brachten Fastned in juni 2019 naar de beurs en boden hierbij een deel van hun eigen aandelen in Fastned aan op de effectenbeurs. Welke aanpassing in de rechtsvorm van Fastned moest er bij deze beursgang worden gedaan?

Bekijk het antwoord
  • Noemt dat de bv is omgezet in een nv (1p)

Vraag 21 in het hele examen

2022, tijdvak 3: Opgave 5

Opgavetekst

Informatiebron 4 Sparen en lenen voor studeren: De Groeirekening van RegioBank

Sparen voor uw (klein)kind

Alle kinderen hebben dromen: kleine en grote toekomstdromen. Wat gaat uw kind doen als het groot is? Met de Groeirekening helpt u de dromen van uw kind waarmaken.

Terwijl uw kind opgroeit, zet u een mooi bedrag opzij. De Groeirekening levert een samengestelde interest van 0,4% per jaar op. De interest wordt aan het eind van elk jaar bijgeschreven.

Looptijd

Op de achttiende verjaardag van uw kind stopt de Groeirekening. Tussentijdse opnames zijn niet mogelijk. Het saldo van de Groeirekening wordt op dat moment op de gewone spaarrekening van uw kind gestort. Over het saldo op deze gewone spaarrekening wordt 0,2% samengestelde interest per jaar vergoed. De interest wordt aan het eind van elk jaar bijgeschreven.

Het studievoorschot van DUO

Bij DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs) kunnen studenten terecht voor een studievoorschot. Het gaat om een lening met een interestpercentage van 0,12% per jaar (samengestelde interest) en een looptijd van maximaal 35 jaar. Na het beëindigen van de studie stopt de mogelijkheid om verder te lenen bij DUO en moet na 2 jaar gestart worden met terugbetalen van de lening, maar het mag ook eerder. In de 2 jaar dat nog niet wordt terugbetaald, blijft de interest verder doorlopen en stijgt het studievoorschot.

Informatiebron 5 Elementen uit het contract van Adnane met Brugman bv

De werknemer treedt op 1 september 2020 in dienst bij werkgever in de functie van verkoper.

Er geldt een proeftijd van een maand, te rekenen vanaf het moment van indiensttreding. Tijdens de proeftijd kan de arbeidsovereenkomst direct worden beëindigd door werkgever of werknemer.

De werknemer werkt fulltime, dat wil zeggen 40 uur per week. De werkzaamheden worden gewoonlijk verricht op kantoor van Brugman bv.

De werknemer is verplicht alle hem door of namens werkgever opgedragen werkzaamheden zo goed mogelijk uit te voeren en daarbij alle verstrekte aanwijzingen en voorschriften in acht te nemen.

Het salaris bedraagt € 2.392 bruto per maand en wordt telkens voor het einde van de loonbetalingsperiode uitbetaald. De vakantietoeslag bedraagt 8% van het brutojaarsalaris.

Op de arbeidsovereenkomst is ook de collectieve arbeidsovereenkomst (cao) Retail Non Food van toepassing. De werknemer ontvangt bij indiensttreding een exemplaar van de cao.

Vraag 24 3 punten

Per 1 september 2021 wil Adnane een woning kopen. Vanwege de lage hypotheekrente van 2,25% per jaar is het volgens hem interessanter om een huis te kopen dan te huren. Hij heeft een woning gezien van € 130.000 en gaat onderzoeken of hij die kan financieren met een hypothecaire lening. De geldverstrekker kijkt voor de maximale hypotheek naar het inkomen en uit welke soort arbeidsrelatie het inkomen komt. Geef op basis van informatiebron 5 drie argumenten waaruit blijkt dat er sprake is van een individuele arbeidsovereenkomst en niet van een zzp-overeenkomst.

Bekijk het antwoord
  • Gezagsverhouding: de werkzaamheden worden opgedragen (de werknemer moet alle opgedragen werkzaamheden uitvoeren en de aanwijzingen opvolgen) (1p)
  • Arbeidsverplichting: de werknemer is verplicht tot het uitvoeren van werkzaamheden (1p)
  • Loon(salaris)verplichting: de werkgever betaalt een vast salaris (1p)

Vraag 24 in het hele examen

2021, tijdvak 1: Opgave 2

Vraag 4 2 punten

Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. Het callcenter verwerkt vragen, klachten, wijzigingsverzoeken en dergelijke naar aanleiding van binnenkomende telefoontjes, e-mails en chatberichten. Over de proef is het volgende bekend: het callcenter is gevestigd in hetzelfde gebouw als het hoofdkantoor en kan daar gebruikmaken van services zoals HRM (Human Resource Management) en ICT; het callcenter ontvangt van het hoofdkantoor een vergoeding per klantcontact om de kosten te dekken; de proef wordt in januari 2021 geëvalueerd. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.

Nieuwe medewerkers: de afdeling HRM had voor de te verrichten werkzaamheden in het callcenter een voorkeur voor het in loondienst nemen van werknemers boven het contracteren van zzp’ers.

Geef twee niet-financiële redenen waarom HRM-afdelingen er de voorkeur aan geven om voor te verrichten werkzaamheden werknemers in loondienst te nemen in plaats van zzp’ers te contracteren.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een eerste juiste niet-financiële reden, bijvoorbeeld: een werknemer heeft een grotere binding met de organisatie en is loyaler aan het werk of de werkgever dan een zzp’er; een werknemer investeert meer in werkrelaties, kennisoverdracht en lange-termijnsucces van de organisatie; zzp’ers moeten hun aandacht vaak verdelen over meerdere opdrachtgevers, waardoor ze vaak minder beschikbaar zijn (1p)
  • Noemt een tweede juiste niet-financiële reden, die anders is dan de eerste, uit dezelfde voorbeelden: grotere binding en loyaliteit, meer investeren in werkrelaties en kennisoverdracht, of de beschikbaarheid van zzp’ers die hun aandacht verdelen (1p)

Vraag 4 in het hele examen

Vraag 5 2 punten

Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. Het callcenter verwerkt vragen, klachten, wijzigingsverzoeken en dergelijke naar aanleiding van binnenkomende telefoontjes, e-mails en chatberichten. Over de proef is het volgende bekend: het callcenter is gevestigd in hetzelfde gebouw als het hoofdkantoor en kan daar gebruikmaken van services zoals HRM (Human Resource Management) en ICT; het callcenter ontvangt van het hoofdkantoor een vergoeding per klantcontact om de kosten te dekken; de proef wordt in januari 2021 geëvalueerd. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.

Nieuwe medewerkers: er werden 15 werknemers aangesteld. Deze kregen een individuele arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd. De duur van de arbeidsovereenkomst is van 1 oktober 2020 tot en met 31 januari 2021.

Noem twee voordelen voor Super Mobile van een individuele arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd in vergelijking met een individuele arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een eerste juist voordeel, bijvoorbeeld: de werkgever kan de arbeidsovereenkomst opzeggen met ingang van de afloopdatum van de arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd zonder vermelding van een goede, gedocumenteerde reden; of de medewerker kan gemotiveerder zijn, omdat hij/zij een verlenging wil (1p)
  • Noemt een tweede juist voordeel, dat anders is dan het eerste, uit dezelfde voorbeelden: opzeggen met ingang van de afloopdatum zonder goede, gedocumenteerde reden, of een gemotiveerdere medewerker die een verlenging wil (1p)

Het antwoord ‘makkelijker te ontslaan tijdens de looptijd’ levert geen scorepunt op.

Vraag 5 in het hele examen

Vraag 8 1 punt

Telefoonprovider Super Mobile betrad per 1 januari 2020 de Nederlandse markt. Om ontevreden klanten beter van dienst te kunnen zijn, startte Super Mobile op 1 oktober 2020 met een proef: een eigen callcenter. De proef wordt in januari 2021 geëvalueerd.

De directie van het hoofdkantoor gaat in januari 2021 in overleg met de ondernemingsraad (OR). De directie maakt aan de OR van Super Mobile bekend dat zij overweegt om het callcenter per 1 februari 2021 te sluiten (optie B). De OR adviseert om het callcenter niet te sluiten, omdat het niet in het belang van de onderneming is. De directie neemt dit advies echter niet over. Desondanks komt de OR met een tegenvoorstel (optie A). De OR heeft in het algemeen vier bevoegdheden of rechten. De OR van Super Mobile maakt al gebruik van haar adviesrecht.

De opties houden in:
− Optie A: de OR stelt een hogere vergoeding per klantcontact door het hoofdkantoor voor, waardoor het callcenter kostendekkend wordt.
− Optie B: de directie sluit het eigen callcenter en gaat gebruikmaken van een extern callcenter in India (outsourcing) per 1 februari 2021 tegen betaling van een tarief per afgenomen uur dienstverlening.

Van welk ander recht maakt de OR van Super Mobile gebruik?

Bekijk het antwoord
  • Noemt het recht van initiatief (1p)

Vraag 8 in het hele examen

2021, tijdvak 1: Opgave 6

Opgavetekst

Liquiditeitsoverzicht en winst- en verliesrekening over december 2020

Liquiditeitsoverzicht van december 2020, getallen x € 1

UitgavenBedragOntvangstenBedrag
marketing555relatiebemiddeling9.680
huur-
overig250
afgedragen btw2.800
privé-onttrekking Rianna2.000
privé-onttrekking Annemiek3.000
…………………………………………
…………………………………………
…………………………………………
…………………………………………

Winst- en verliesrekening over december 2020, getallen x € 1

KostenBedragOpbrengstenBedrag
marketingkosten450relatiebemiddeling7.500
huurkosten460
overige kosten240
afschrijvingskosten200
……………………………………………
……………………………………………
……………………………………………
……………………………………………
……………………………………………
……………………………………………

Vul in de uitwerkbijlage bij vraag 27 de posten in met naam, bedrag en juiste plek. NB Niet elke cel hoeft te worden ingevuld.

Vraag 29 2 punten

Annemiek en Rianna hebben het relatiebemiddelingsbureau Only1 vof. Annemiek vertelt haar zakenpartner Rianna dat ze in de maand februari 2021 met haar levenspartner Nick wil gaan trouwen. Op dit moment hebben Annemiek en Nick een samenlevingscontract. Om de kosten van de notaris te voorkomen, trouwt Annemiek het liefst in wettelijke (beperkte) gemeenschap van goederen, maar Nick is bang dat er dan een kans bestaat dat hij in dat geval ook opdraait voor de schulden van Only1.

Met welke aanpassing van de rechtsvorm van Only1 kunnen de zorgen van Nick worden weggenomen? Motiveer het antwoord.

Bekijk het antwoord
  • Noemt de aanpassing: de vof omzetten in een bv (of in een andere ondernemingsvorm met rechtspersoonlijkheid) (1p)
  • Motiveert: de eigenaren zijn dan niet meer hoofdelijk aansprakelijk voor de schulden van de onderneming (1p)

Vraag 29 in het hele examen

2021, tijdvak 2: Opgave 1

Vraag 1 3 punten

Bij het ontslagrecht wordt onderscheid gemaakt tussen:
I ontslag om bedrijfseconomische redenen
II ontslag wegens niet goed functioneren
III ontslag op staande voet wegens dringende redenen.
Een ondernemer kan een werknemer ontslaan om verschillende redenen, zoals:
a werkvermindering
b bedrijfsverhuizing
c de werknemer komt vaak te laat
d de werkrelatie met collega's is slecht
e de werknemer verschijnt dronken op de werkvloer
f de onderneming ontvangt geen loonkostensubsidie meer.
Geef bij elk type ontslag (I, II of III) aan welke reden/redenen (a tot en met f) daarbij hoort/horen.
Noteer het antwoord als volgt:
I : ……..
II: ……..
III: ……..

Bekijk het antwoord
  • Koppelt de redenen aan het juiste type ontslag: I: a, b, f; II: c, d; III: e (3p)

Puntentabel uit het correctievoorschrift: indien zes antwoorden goed 3; indien vijf of vier antwoorden goed 2; indien minder dan vier antwoorden goed 1. Juiste antwoorden: I: a, b, f; II: c, d; III: e.

Vraag 1 in het hele examen

Vraag 2 2 punten

Het afspiegelingsbeginsel
Bij ontslag om bedrijfseconomische redenen wordt de volgorde van ontslagen bepaald door het door de overheid voorgeschreven afspiegelingsbeginsel. Het afspiegelingsbeginsel houdt in: per functie (bijvoorbeeld bij de functie administratief medewerker of bij de functie onderhoudsmedewerker) wordt het personeel in leeftijdsgroepen (bijvoorbeeld 15 - 25 jaar; 25 - 35 jaar; 35 - 45 jaar; 45 - 55 jaar; 55 jaar en ouder) ingedeeld. Vervolgens wordt per functie en per leeftijdsgroep de werknemer met het kortste dienstverband als eerste voor ontslag voorgedragen door de werkgever.
Noem een voordeel voor de onderneming van ontslag volgens het afspiegelingsbeginsel. Licht het antwoord toe.

Bekijk het antwoord
  • Noemt een voordeel voor de onderneming van ontslag volgens het afspiegelingsbeginsel en licht dat toe. Voorbeelden van juiste antwoorden: de leeftijdsopbouw binnen een functie en binnen de organisatie voor en na de ontslagen blijft zo veel mogelijk gelijk, waardoor na verloop van tijd niet ineens veel ervaring verdwijnt als gevolg van bijvoorbeeld pensionering; de werkgever hoeft niet specifiek te motiveren waarom hij een bepaalde werknemer voordraagt voor opzegging en anderen niet, en dit voorkomt discussies met de ontslagen werknemers; bij de ontslagkeuze spelen persoonlijke voorkeur of functioneren geen rol, de ontslagvolgorde is dwingend voorgeschreven, en dit maakt de acceptatie van het ontslag door de werknemer soms makkelijker. (2p)

Per voordeel met toelichting 2 punten: 1 punt voor het voordeel, 1 punt voor de toelichting. Een voordeel zonder toelichting levert 0 punten op.

Vraag 2 in het hele examen

Vraag 3 1 punt

Ontslagen werknemers hebben recht op een financiële vergoeding bij ontslag: een transitievergoeding van de werkgever. De overheid heeft de transitievergoeding verlaagd: de berekeningswijze van de transitievergoeding is voor werknemers vanaf 1 januari 2020 ongunstiger dan vóór 1 januari 2020.
Welk gevolg kan de verlaging van de transitievergoeding hebben voor het personeelsbeleid van een werkgever in het algemeen na 1 januari 2020 vergeleken met dat van vóór 1 januari 2020?

Bekijk het antwoord
  • Noemt een gevolg van de verlaging van de transitievergoeding voor het personeelsbeleid, bijvoorbeeld: een werkgever zal een werknemer makkelijker ontslaan; of: een werkgever zal (nieuw) personeel eerder een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd aanbieden (1p)

Volgens de aanvulling op het correctievoorschrift zijn juiste antwoorden: een werkgever zal een werknemer makkelijker ontslaan; of een werkgever zal (nieuw) personeel eerder een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd aanbieden. De toelichting 'omdat ...' hoort niet bij het antwoord.

Vraag 3 in het hele examen

2021, tijdvak 3: Opgave 2

Vraag 5 2 punten

BJones bv is een modeketen met vijf fysieke winkels en een distributiecentrum. Bridget stelt een SWOT-analyse van BJones op. In de SWOT-analyse staat onder andere de hoge personeelskosten van BJones: het personeelsbestand is te groot. Een SWOT-analyse bestaat uit vier onderdelen: de analyse van Strengths, Weaknesses, Opportunities en Threats.

In welk onderdeel van de SWOT-analyse van BJones zouden de hoge personeelskosten van BJones meegenomen moeten worden? Motiveer het antwoord.

Bekijk het antwoord
  • Kiest W (Weaknesses) (1p)
  • Motiveert dat personeelskosten (een interne factor) kunnen leiden tot relatief hoge verkoopprijzen waardoor de concurrentiepositie van BJones verslechtert (1p)

Het tweede scorepunt (de motivatie) kan alleen toegekend worden als het eerste scorepunt (het onderdeel) is behaald.

Vraag 5 in het hele examen

Vraag 9 1 punt

Vanwege de hoge personeelskosten en het verhoogde faillissementsrisico wil Bridget begin december 2019 surseance van betaling aanvragen. Ze verwacht bij toekennen van surseance van betaling dat ze het overtollige personeel kan ontslaan. De accountant geeft aan dat surseance van betaling hiervoor geen geschikt middel is.

Leg uit dat het aanvragen van surseance van betaling geen oplossing is om overtollig personeel te kunnen ontslaan.

Bekijk het antwoord
  • Legt uit dat bij surseance van betaling de ontslagverboden gelden, of dat regulier ontslagrecht (inclusief eventuele opzegtermijnen) geldt (1p)

Vraag 9 in het hele examen

Hoe vaak personeel en organisatie in het examen komt

Vragen over personeel en organisatie per centraal examen bedrijfseconomie havo. Elke vraag is eenmalig door een AI-model bij een onderwerp ingedeeld; per vraag kan dat afwijken.
ExamenVragenAantalAandeel
2026, tijdvak 11-4416%
2026, tijdvak 22014%
2025, tijdvak 11-5519%
2025, tijdvak 25-7, 13, 22-23, 28-29828%
2024, tijdvak 122-27622%
2024, tijdvak 26-7, 29-30420%
2023, tijdvak 116-19, 21525%
2023, tijdvak 22415%
2022, tijdvak 15, 11210%
2022, tijdvak 25, 17, 21313%
2022, tijdvak 32415%
2021, tijdvak 14-5, 8, 29417%
2021, tijdvak 21-3318%
2021, tijdvak 35, 928%

In 14 van de 14 ingedeelde examens bedrijfseconomie havo staat een vraag over personeel en organisatie, samen 49 vragen (15% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2025, tijdvak 2: 8 vragen. In de examens van 2024 tot en met 2026 ging 19% van de vragen over personeel en organisatie, daarvoor 12%. Het onderwerp krijgt de laatste jaren meer ruimte.

Oefenen met personeel en organisatie

Maak de 15 nieuwste examenvragen over personeel en organisatie online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2026, 2025, 2024, 2023, 2022 en 2021). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.

Oefen de vragen over personeel en organisatie

Andere onderwerpen bedrijfseconomie havo

Personeel en organisatie op andere niveaus

Nakijken als docent

  1. Kies het examen in de vragenbank

    In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen bedrijfseconomie havo onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.

  2. Laat de klas het examen maken

    Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.

  3. Geef de resultaten vrij

    Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.

ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.

Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op bedrijfseconomie oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak komt personeel en organisatie voor in het eindexamen bedrijfseconomie havo?

In de 14 ingedeelde examens van 2021 tot en met 2026 gaan 49 vragen over personeel en organisatie, 15% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 14 van die examens.

In welk examen bedrijfseconomie havo stonden de meeste vragen over personeel en organisatie?

In het examen van 2025, tijdvak 2, met 8 vragen: 5-7, 13, 22-23, 28-29.

Hoe oefen ik examenvragen over personeel en organisatie?

Op deze pagina staan alle vragen over personeel en organisatie met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.