Examenvragen vectoren wiskunde B vwo

13 vragen over vectoren uit 8 centrale examens van 2019 tot en met 2026.

Kort antwoord

Vectoren komt in 8 van de 18 examens wiskunde B vwo voor, met 13 vragen (5% van alle examenvragen). Het meest in 2019, tijdvak 2 (3 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.

Alle examenvragen over vectoren

Per examen de vragen over vectoren, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.

Oefen de vragen over dit onderwerp online

2026, tijdvak 2: Evenwijdige vectoren en zwaartepunt

Opgavetekst

Gegeven zijn de punten A (5 − p ,2 p) , B (2 , ) p p en C (5,5) . υυυρ υυυρ In figuur 1 zijn voor drie waarden van p de vectoren CA en CB weergegeven.

figuur 1
figuur 1

Legenda: positie 1 positie 2 positie 3 υυυρ υυυρ

Voor positie 2 zijn CA en CB evenwijdig en hebben ze een tegengestelde richting. υυυρ υυυρ Er is een vierde positie, waarvoor de vectoren CA en CB ook evenwijdig zijn. In dat geval hebben de vectoren gelijke richting.

Vraag 6 5 punten

Bereken algebraïsch de waarde van p bij deze vierde positie. Geef je eindantwoord in twee decimalen.

Bekijk het antwoord

υυυρ − p υυυρ 2 p − 5

  • CA = 2 p − 5 en CB = p − 5 (1)
  • De vectoren zijn evenwijdig als 2 p − 5 = p − 5 (1)

− p 2 p − 5

  • Dit herleiden tot een kwadratische vergelijking zoals 5 p² − 25 p + 25 = 0 (1)
  • Dit geeft p = (−)/2 5 5 (of p = 1,381... ) en p = (+)/2 5 5 (of p = 3,618... ) (1)
  • Een toelichting waaruit volgt dat voor p = 1,38 de vectoren gelijke richting hebben (1)

Vraag 6 in het hele examen

2023, tijdvak 2: Projectie op een lijn

Opgavetekst

figuur

figuur
figuur

Assenstelsel met de oorsprong O. Punt A ligt linksonder, punt B rechts boven O. Lijn l loopt schuin van linksboven naar rechtsonder en bevat de punten C en D. Stippellijnen lopen van A naar C en van B naar D; die staan loodrecht op l. Lijnstuk AB en lijnstuk CD zijn vetgedrukt.

Vraag 6 7 punten

Gegeven zijn de punten $A(-2, -2)$, $B(2, 2)$ en $C\left(1\frac{3}{5}, 8\frac{4}{5}\right)$. Lijn l is de lijn met vectorvoorstelling $\begin{pmatrix} x \\ y \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 1 \\ 9 \end{pmatrix} + t \cdot \begin{pmatrix} 3 \\ -1 \end{pmatrix}$. Het punt C is de loodrechte projectie van A op lijn l en het punt D is de loodrechte projectie van B op lijn l. Zie de figuur. Lijnstuk AB is $\sqrt{k}$ keer zo lang als lijnstuk CD. Hierin is k een geheel getal.
Bereken exact de waarde van k.

Bekijk het antwoord
  • Een vectorvoorstelling van de lijn door B en D is $\begin{pmatrix} x \\ y \end{pmatrix} = \begin{pmatrix} 2 \\ 2 \end{pmatrix} + s \cdot \begin{pmatrix} 1 \\ 3 \end{pmatrix}$ (1p)
  • Het stelsel $2 + s = 1 + 3t$ en $2 + 3s = 9 - t$ moet worden opgelost (1p)
  • Een exacte berekening waaruit volgt dat $s = 2$ (of $t = 1$) (1p)
  • Hieruit volgt $D(4, 8)$ (1p)
  • $AB^2 = (2 - (-2))^2 + (2 - (-2))^2 = 32$ (of door het gebruik van een 1-1-$\sqrt{2}$-driehoek) (1p)
  • $CD^2 = \left(1\frac{3}{5} - 4\right)^2 + \left(8\frac{4}{5} - 8\right)^2 = \frac{160}{25}$ (1p)
  • Een exacte berekening waaruit volgt dat $k = 5$ (dus lijnstuk AB is $\sqrt{5}$ keer zo lang als lijnstuk CD) (1p)

Gelijkwaardige uitwerkingen uit het CV tellen ook voor 7 punten: (a) lijn l is x + 3y = 28 en de lijn door B en D is y = 3x - 4; substitutie geeft x = 4, dus D(4, 8); daarna AB, CD en k zoals hierboven. (b) de lijn door A en C is y = 3x + 4 en de lijn door B loodrecht op AC is y = -1/3 x + 2 2/3; dat geeft B'(-2/5, 2 4/5), BB' = √(160/25), AB = √32 en k = 5. (c) BB' = CD, dus √k = AB/BB'; met de richtingsvectoren (1, 1) van AB en (3, -1) van BB' geeft cos(∠ABB') = 1/√k, en dat geeft k = 5.

Vraag 6 in het hele examen

2022, tijdvak 1: Letter op het computerbeeldscherm

Opgavetekst

Figuur 1 en figuur 2

Figuur 1 en figuur 2
Figuur 1 en figuur 2

Figuur 1: de uitvergrote letter 'a' als zwart vlak. Figuur 2: de rand van de letter als zestien krommen, met de kromme K tussen de punten A en B dikker getekend.

Figuur 3

Figuur 3
Figuur 3

De letter 'a' als lijnen, met de punten A en B op de kromme K, die dikker is getekend. Bij A en bij B zijn de raaklijnen getekend.

Figuur 4

Figuur 4
Figuur 4

Assenstelsel met oorsprong O, een x-as naar rechts en een y-as omhoog. Punt A ligt rechts van de y-as, een stuk onder de horizontale lijn door B. Door A loopt een steile raaklijn omhoog naar het punt C. De horizontale raaklijn in B loopt door C naar het punt B, rechts van C.

Figuur 5

Figuur 5
Figuur 5

Assenstelsel met oorsprong O, de x-as naar rechts en de y-as omhoog. De kromme begint in A op de y-as, loopt naar rechts omlaag, maakt een kleine lus en eindigt in B. Punt C ligt op de x-as, rechts van B. Dit is de baan van L.

Vraag 7 3 punten

Om de kromme K te kunnen construeren, worden er, behalve de drie vaste punten A, B en C, drie bewegende punten P, Q en R gebruikt. Punt P beweegt voor $0 \leq t \leq 1$ over lijnstuk AC: $\overrightarrow{OP} = \overrightarrow{OA} + t \cdot \overrightarrow{AC}$. Punt Q beweegt voor $0 \leq t \leq 1$ over lijnstuk CB: $\overrightarrow{OQ} = \overrightarrow{OC} + t \cdot \overrightarrow{CB}$. Punt R schuift op het bewegende lijnstuk PQ: $\overrightarrow{OR} = \overrightarrow{OP} + t \cdot \overrightarrow{PQ}$. Het punt R doorloopt van $t = 0$ tot $t = 1$ een kromme van A naar B; dat is de Bézierkromme van A, B en C. Er geldt voor elke waarde van t: $\overrightarrow{OR} = (1-t)^2 \cdot \overrightarrow{OA} + t^2 \cdot \overrightarrow{OB} + 2t(1-t) \cdot \overrightarrow{OC}$. In de rest van deze opgave kijken we naar een ander voorbeeld. Het gaat niet meer om de letter 'a'. De coördinaten van A, B en C zijn nu als volgt: A(0, 4), B(2, 2) en C(3, 0). Ook nu is C het snijpunt van de raaklijnen in A en B. De Bézierkromme van A, B en C is, volgens de formule voor $\overrightarrow{OR}$, te beschrijven met behulp van vectoren. Het is echter ook mogelijk deze Bézierkromme met bewegingsvergelijkingen te beschrijven. We bekijken het punt L met de volgende bewegingsvergelijkingen: $x(t) = -4t^2 + 6t$ en $y(t) = 6t^2 - 8t + 4$, met $0 \leq t \leq 1$. De baan van L is weergegeven in figuur 5. Er geldt: de baan van L is de Bézierkromme die hoort bij de punten A, B en C. Bewijs dit met behulp van de formule voor $\overrightarrow{OR}$.

Bekijk het antwoord
  • Stelt $\overrightarrow{OR} = (1-t)^2 \cdot (0, 4) + t^2 \cdot (2, 2) + 2t(1-t) \cdot (3, 0)$ op, met de coördinaten van A, B en C ingevuld. (1p)
  • Schrijft $\overrightarrow{OR} = (0,\ 4(1-t)^2) + (2t^2,\ 2t^2) + (6t(1-t),\ 0)$. (1p)
  • Komt tot $\overrightarrow{OR} = (-4t^2 + 6t,\ 6t^2 - 8t + 4)$, dus de bewegingsvergelijkingen van L. (1p)

Het tweede alternatief in het correctievoorschrift (de vectorformule, daarna $x(t) = 2t^2 + 6t(1-t)$ en $y(t) = 4(1-t)^2 + 2t^2$, en de rest van de herleiding) levert dezelfde drie punten op.

Vraag 7 in het hele examen

2022, tijdvak 2: Cirkels en lijnen

Opgavetekst

figuur 1

figuur 1
figuur 1

Twee cirkels die elkaar snijden. Cirkel cP met middelpunt O (de oorsprong) en straal 2, met punt P erop (linksboven). Cirkel cQ met middelpunt (2, 0) en straal 1, met punt Q erop (rechts). Getekend zijn de lijnstukken OP en OQ bij een waarde van t waarvoor ze loodrecht op elkaar staan. Letters: O, P, Q en x op de x-as.

Vraag 11 5 punten

Voor $0 \leq t \leq 2\pi$ beweegt een punt $P$ over een cirkelvormige baan $c_P$ met middelpunt $O(0, 0)$ volgens de bewegingsvergelijkingen $x_P(t) = 2\cos(t)$ en $y_P(t) = 2\sin(t)$. Voor $0 \leq t \leq 2\pi$ beweegt tegelijkertijd een punt $Q$ over een cirkelvormige baan $c_Q$ volgens de bewegingsvergelijkingen $x_Q(t) = 2 + \cos(t)$ en $y_Q(t) = \sin(t)$. Hoek $POQ$ is afhankelijk van $t$. In figuur 1 zijn beide cirkels $c_P$ en $c_Q$ weergegeven. Ook zijn de lijnstukken $OP$ en $OQ$ weergegeven voor een waarde van $t$ waarvoor $OP$ en $OQ$ loodrecht op elkaar staan. Bereken exact de waarden van $t$ waarvoor $OP$ en $OQ$ loodrecht op elkaar staan.

Bekijk het antwoord
  • Stelt $\overrightarrow{OP} = \begin{pmatrix} 2\cos(t) \\ 2\sin(t) \end{pmatrix}$ en $\overrightarrow{OQ} = \begin{pmatrix} 2 + \cos(t) \\ \sin(t) \end{pmatrix}$ op (1p)
  • Stelt het inproduct gelijk aan nul: $\overrightarrow{OP} \cdot \overrightarrow{OQ} = 0$, dus $2\cos(t)(2 + \cos(t)) + 2\sin(t) \cdot \sin(t) = 0$ (1p)
  • Hieruit volgt $4\cos(t) + 2\cos^2(t) + 2\sin^2(t) = 0$ (of een gelijkwaardige uitdrukking) (1p)
  • Herleidt tot $\cos(t) = -\frac{1}{2}$ (1p)
  • Geeft de oplossingen $t = \frac{2}{3}\pi$ en $t = \frac{4}{3}\pi$ (1p)

Ook goed: de tweede uitwerking via de richtingscoëfficiënten van OP en OQ (rc_OP x rc_OQ = -1), wat leidt tot sin^2(t) + 2cos(t) + cos^2(t) = 0, daarna cos(t) = -1/2 en t = 2/3 pi en t = 4/3 pi, met dezelfde 5 punten.

Vraag 11 in het hele examen

2022, tijdvak 3: Drie op een rij

Opgavetekst

Figuur

Figuur
Figuur

Rechthoek ADEH, opgedeeld in drie vierkanten. Onderaan staan de hoekpunten A, B, C en D (D rechtsonder); bovenaan H (linksboven), G, F en E (rechtsboven). Bij het lijnstuk AB staat de maat 1. Lijnstuk AF loopt van A naar F, lijnstuk HD van H naar D; de twee lijnstukken snijden elkaar in S.

Vraag 4 3 punten

Rechthoek $ADEH$ bestaat uit drie vierkanten $ABGH$, $BCFG$ en $CDEF$. Hierbij is $\overrightarrow{AB} = \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \end{pmatrix}$ en $\overrightarrow{AH} = \begin{pmatrix} 0 \\ 1 \end{pmatrix}$. Verder zijn gegeven de lijnstukken $AF$ en $HD$. $S$ is het snijpunt van $AF$ en $HD$. Zie de figuur. Er geldt: $\overrightarrow{AS} = \begin{pmatrix} \frac{6}{5} \\ \frac{3}{5} \end{pmatrix}$. Bewijs dit.

Bekijk het antwoord
  • Legt het verband vast: de driehoeken ADS en FHS zijn gelijkvormig, met AD 1½ keer zo lang als FH, dus $\overrightarrow{AS} = \frac{3}{5}\overrightarrow{AF}$ (of: stelt de vergelijkingen op van AF, $y = \frac{1}{2}x$, en van HD, $y = 1 - \frac{1}{3}x$) (1p)
  • Vindt $\overrightarrow{AS} = \frac{3}{5}\overrightarrow{AF}$ of het snijpunt S van AF en HD met $x = \frac{6}{5}$ (1p)
  • Komt tot $\overrightarrow{AS} = \begin{pmatrix} \frac{6}{5} \\ \frac{3}{5} \end{pmatrix}$ (1p)

Vraag 4 in het hele examen

Vraag 5 3 punten

Rechthoek $ADEH$ bestaat uit drie vierkanten $ABGH$, $BCFG$ en $CDEF$. Hierbij is $\overrightarrow{AB} = \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \end{pmatrix}$ en $\overrightarrow{AH} = \begin{pmatrix} 0 \\ 1 \end{pmatrix}$. Verder zijn gegeven de lijnstukken $AF$ en $HD$. $S$ is het snijpunt van $AF$ en $HD$. Zie de figuur. Er geldt: $\overrightarrow{AS} = \begin{pmatrix} \frac{6}{5} \\ \frac{3}{5} \end{pmatrix}$. Onderzoek of de vectoren $\overrightarrow{BS}$ en $\overrightarrow{HD}$ loodrecht op elkaar staan.

Bekijk het antwoord
  • Berekent $\overrightarrow{BS} = \begin{pmatrix} \frac{1}{5} \\ \frac{3}{5} \end{pmatrix}$ (of de richtingscoëfficiënt 3 van de lijn door B en S) (1p)
  • Berekent $\overrightarrow{HD} = \begin{pmatrix} 3 \\ -1 \end{pmatrix}$ (of de richtingscoëfficiënt $-\frac{1}{3}$ van de lijn door H en D) (1p)
  • Concludeert uit $\overrightarrow{BS} \cdot \overrightarrow{HD} = 0$ (of uit $3 \cdot \left(-\frac{1}{3}\right) = -1$) dat BS en HD loodrecht op elkaar staan (1p)

Ook goed (alternatief uit het correctievoorschrift): de cirkel met middelpunt C = (2, 0) door B is $(x - 2)^2 + y^2 = 1^2$; S ligt op die cirkel, want $(\frac{6}{5} - 2)^2 + (\frac{3}{5})^2 = 1^2$; met de stelling van Thales is $\angle BSD = 90^\circ$, dus BS en HD staan loodrecht op elkaar. Dit alternatief levert dezelfde 3 punten op.

Vraag 5 in het hele examen

2021, tijdvak 1: Een vierkant en vier vectoren

Opgavetekst

figuur 1

figuur 1
figuur 1

Vierkant OABC met O(0, 0), A(1, 0), B(1, 1) en C(0, 1). Vanuit C lopen drie pijlen: naar P op de x-as tussen O en A, naar A, en naar Q op de x-as rechts van A.

Vraag 8 6 punten

Gegeven is het vierkant $OABC$ met hoekpunten $O(0, 0)$, $A(1, 0)$, $B(1, 1)$ en $C(0, 1)$. Verder zijn gegeven het punt $P(p, 0)$ en het punt $Q\left(\frac{1}{p}, 0\right)$, met $0 < p < 1$. In figuur 1 zijn de vectoren $\overrightarrow{CP}$, $\overrightarrow{CA}$ en $\overrightarrow{CQ}$ voor een willekeurige waarde van $p$ weergegeven. Bewijs dat voor elke waarde van $p$ de hoek tussen de vectoren $\overrightarrow{CP}$ en $\overrightarrow{CA}$ gelijk is aan de hoek tussen de vectoren $\overrightarrow{CA}$ en $\overrightarrow{CQ}$.

Bekijk het antwoord
  • Stelt de vectoren vast: $\overrightarrow{CP} = (p, -1)$ en $\overrightarrow{CA} = (1, -1)$ (1p)
  • Stelt op: $\cos\angle PCA = \frac{\overrightarrow{CP} \cdot \overrightarrow{CA}}{|\overrightarrow{CP}|\,|\overrightarrow{CA}|}$ (1p)
  • Vereenvoudigt tot $\cos\angle PCA = \frac{p + 1}{\sqrt{2}\,\sqrt{p^2 + 1}}$ (1p)
  • Stelt $\overrightarrow{CQ} = \left(\frac{1}{p}, -1\right)$ vast en vervangt $p$ door $\frac{1}{p}$: $\cos\angle ACQ = \frac{\frac{1}{p} + 1}{\sqrt{2}\,\sqrt{\frac{1}{p^2} + 1}}$ (1p)
  • Vermenigvuldigt teller en noemer met $p$: $\cos\angle ACQ = \frac{p + 1}{\sqrt{2}\,\sqrt{p^2 + 1}}$ (1p)
  • Dit is gelijk aan $\cos\angle PCA$, dus de hoek tussen $\overrightarrow{CP}$ en $\overrightarrow{CA}$ is gelijk aan de hoek tussen $\overrightarrow{CA}$ en $\overrightarrow{CQ}$ (1p)

Vraag 8 in het hele examen

figuur 2

figuur 2
figuur 2

Vierkant OABC met P op de x-as tussen O en A en Q op de x-as rechts van A. M is het midden van lijnstuk PB, en de vector QM loopt van Q naar M. Lijnstuk PB loopt van P naar B.

Vraag 9 7 punten

Gegeven is het vierkant $OABC$ met $O(0, 0)$, $A(1, 0)$, $B(1, 1)$ en $C(0, 1)$, het punt $P(p, 0)$ en het punt $Q\left(\frac{1}{p}, 0\right)$, met $0 < p < 1$. $M$ is het midden van lijnstuk $PB$. Zie figuur 2, waarin ook lijnstuk $PB$ en vector $\overrightarrow{QM}$ zijn getekend. In figuur 2 is $p$ zo gekozen dat vector $\overrightarrow{QM}$ loodrecht staat op lijnstuk $PB$. Bereken deze waarde van $p$. Geef je eindantwoord in twee decimalen.

Bekijk het antwoord
  • Stelt de coördinaten van $M$ vast: $M\left(\frac{p + 1}{2}, \frac{1}{2}\right)$ (1p)
  • Geeft $\overrightarrow{PB} = (1 - p, 1)$ (1p)
  • Geeft $\overrightarrow{QM} = \left(\frac{p + 1}{2} - \frac{1}{p}, \frac{1}{2}\right)$ (1p)
  • Stelt de voorwaarde $\overrightarrow{PB} \cdot \overrightarrow{QM} = 0$ op (1p)
  • Komt tot de vergelijking $(1 - p)\left(\frac{p + 1}{2} - \frac{1}{p}\right) + \frac{1}{2} = 0$, die moet worden opgelost (1p)
  • Beschrijft hoe deze vergelijking kan worden opgelost (1p)
  • Geeft $p \approx 0{,}54$ (want $0 < p < 1$) (1p)

Opmerking uit het correctievoorschrift: bij het derde antwoordalternatief mogen voor het eerste antwoordelement uitsluitend 0 of 2 scorepunten worden toegekend. Eindantwoord: p ≈ 0,54.

Vraag 9 in het hele examen

2021, tijdvak 2: Vectoren spiegelen

Opgavetekst

Figuur 1

Figuur 1
Figuur 1

Assenstelsel met een verticale lijn x = 3. Vector AB van A(1, 1) naar B(2, 3). Vector CD van C(5, 1) naar D(4, 3), het spiegelbeeld van AB in de lijn x = 3.

Vraag 4 4 punten

Wanneer een vector in een lijn wordt gespiegeld, wordt zowel het beginpunt als het eindpunt van de vector in die lijn gespiegeld. Het resultaat is een nieuwe vector die het gespiegelde beginpunt en het gespiegelde eindpunt verbindt. In figuur 1 is een voorbeeld weergegeven. Daarin wordt vector $\overrightarrow{AB}$, met A(1, 1) en B(2, 3), gespiegeld in de lijn met vergelijking x = 3. Het spiegelbeeld is dan vector $\overrightarrow{CD}$, met C(5, 1) en D(4, 3). Gegeven is punt F(7, 2) en vector $\overrightarrow{OF}$. Vector $\overrightarrow{OF}$ wordt in de x-as gespiegeld. Het spiegelbeeld is vector $\overrightarrow{OG}$. Voor één bepaalde combinatie van p en q geldt $p\cdot\overrightarrow{OF}+q\cdot\overrightarrow{OG}=\begin{pmatrix}7\\-3\end{pmatrix}$. Bereken exact deze waarden van p en q.

Bekijk het antwoord
  • Bepaalt $\overrightarrow{OG}=\begin{pmatrix}7\\-2\end{pmatrix}$ (1p)
  • Stelt $p\cdot\overrightarrow{OF}+q\cdot\overrightarrow{OG}=\begin{pmatrix}7p+7q\\2p-2q\end{pmatrix}$ op (1p)
  • Beschrijft hoe het stelsel $7p+7q=7$ en $2p-2q=-3$ exact kan worden opgelost (1p)
  • Geeft $p=-\frac{1}{4}$ en $q=\frac{5}{4}$ (1p)

Vraag 4 in het hele examen

Figuur 2

Figuur 2
Figuur 2

Lijn k gaat door de oorsprong O en heeft richting (3, 4). Punt F(7, 2) ligt rechts van de y-as, met vector OF van O naar F.

Vraag 5 5 punten

Gegeven is punt F(7, 2) en vector $\overrightarrow{OF}$. Ook is gegeven de lijn k met vectorvoorstelling $\begin{pmatrix}x\\y\end{pmatrix}=t\cdot\begin{pmatrix}3\\4\end{pmatrix}$. Zie figuur 2. Vector $\overrightarrow{OF}$ wordt gespiegeld in lijn k. Onderzoek met algebraïsche berekeningen of het spiegelbeeld van $\overrightarrow{OF}$ links of rechts van de y-as ligt.

Bekijk het antwoord
  • Stelt als S de loodrechte projectie van F op k is een vectorvoorstelling op van de lijn door F en S: $\begin{pmatrix}x\\y\end{pmatrix}=\begin{pmatrix}7\\2\end{pmatrix}+s\cdot\begin{pmatrix}4\\-3\end{pmatrix}$ (1p)
  • Stelt op dat S op k ligt en op de lijn door F en S: $\begin{pmatrix}7\\2\end{pmatrix}+s\cdot\begin{pmatrix}4\\-3\end{pmatrix}=t\cdot\begin{pmatrix}3\\4\end{pmatrix}$ (1p)
  • Lost het stelsel op: $s=-\frac{22}{25}$ en $t=\frac{29}{25}$ (1p)
  • Vindt $x_S=3\frac{12}{25}$ (dus $\frac{87}{25}$) (1p)
  • Concludeert dat $x_S$ minder is dan de helft van $x_F=7$, dus het spiegelbeeld ligt links van de y-as (1p)

De methode uit het correctievoorschrift (de loodlijn uit F op k) geeft $x_S=3\frac{12}{25}$ (87/25) en het spiegelbeeld $x=-\frac{1}{25}$, dus links van de y-as. Ook de methode via de vergelijking van k ($y=\frac{4}{3}x$) en de loodlijn door F ($y=-\frac{3}{4}(x-7)+2$), of via $x_{F'}=2x_S-x_F$, telt voor dezelfde punten.

Vraag 5 in het hele examen

2019, tijdvak 2: Bewegend punt

Opgavetekst

figuur 1

figuur 1
figuur 1

Baan van het bewegende punt P in een assenstelsel met een x-as en een y-as (oorsprong O). De baan bestaat uit twee lussen. P ligt op de x-as links van de y-as; dat punt is met een stip aangegeven.

figuur 2

figuur 2
figuur 2

Dezelfde baan als in figuur 1. Het punt waar P op tijdstip t = 0 en op tijdstip t = π is, is met een stip aangegeven. Bij dat punt staan twee snelheidsvectoren met een pijl: de snelheidsvector op tijdstip t = 0 en de snelheidsvector op tijdstip t = π.

Vraag 3 6 punten

De beweging van een punt $P$ wordt beschreven door $x(t) = \cos(2t) - \sin(2t)$ en $y(t) = \sin(2t) - \sin(t)$, met $0 \le t \le 2\pi$. Op de tijdstippen $t = 0$ en $t = \pi$ bevindt $P$ zich in hetzelfde punt. Dit punt is met een stip aangegeven in figuur 2. Ook zijn de snelheidsvector van $P$ op tijdstip $t = 0$ en de snelheidsvector van $P$ op tijdstip $t = \pi$ aangegeven. Bereken algebraïsch de hoek in graden tussen deze twee snelheidsvectoren. Geef je eindantwoord in één decimaal.

Bekijk het antwoord
  • Stelt de afgeleide van $\sin(2t)$ vast: $2\cos(2t)$ (1p)
  • Stelt de afgeleide van $\cos(2t)$ vast: $-2\sin(2t)$ (1p)
  • Stelt $x'(t) = -2\sin(2t) - 2\cos(2t)$ en $y'(t) = 2\cos(2t) - \cos(t)$ op en berekent $x'(0) = -2$, $y'(0) = 1$, $x'(\pi) = -2$ en $y'(\pi) = 3$ (1p)
  • Stelt $\cos(\varphi)$ op als het scalair product van de twee snelheidsvectoren gedeeld door het product van hun lengtes, waarbij $\varphi$ de gevraagde hoek is (1p)
  • Komt uit op $\cos(\varphi) = \frac{7}{\sqrt{65}}$ (1p)
  • Geeft $\varphi \approx 29{,}7$ (°) (1p)

Eindantwoord: 29,7°. Werkt de leerling met $\frac{dy}{dx}$ en de richtingshoeken van de raaklijnen (-26,56° en -56,30°), dan telt dat als de tweede route en is het eindantwoord ook 29,7°.

Vraag 3 in het hele examen

2019, tijdvak 2: Wind aan zee

Opgavetekst

uitwerkbijlage

uitwerkbijlage
uitwerkbijlage

Deel van een kust op de uitwerkbijlage. De kustlijn loopt schuin door het beeld; links ervan is zee (grijs), rechts is land. Het punt O ligt op de kustlijn. Vanuit O is de vector wz getekend, loodrecht op de kustlijn richting het land. Linksboven staat een kompas met N, W, O en Z.

Vraag 11 4 punten

Wind heeft een richting en een snelheid. Daarom kan wind als een vector worden weergegeven. In de figuren bij deze opgave wordt een wind met een snelheid van 1 m/s weergegeven als een vector van 1 cm. Op een warme zomerdag worden aan de kust de windrichting en de windsnelheid door twee processen bepaald: de luchtstroming van een gebied met hoge luchtdruk naar een gebied met lage luchtdruk, dit is wind $\vec{w}_d$; de luchtstroming die ontstaat doordat de temperatuur boven zee anders is dan boven land, dit is wind $\vec{w}_z$. We gaan er in deze opgave van uit dat deze wind loodrecht op de kustlijn staat en richting het land waait. De resulterende wind $\vec{w}_r$ is de wind zoals die wordt ervaren door iemand die zich aan de kust in punt $O$ bevindt. Er geldt: $\vec{w}_r = \vec{w}_z + \vec{w}_d$. Op de uitwerkbijlage is een deel van een kust getekend. Er geldt: de wind $\vec{w}_z$ waait met een snelheid van 4 m/s landinwaarts; de wind $\vec{w}_d$ waait met een snelheid van 6 m/s; de resulterende wind $\vec{w}_r$ waait evenwijdig met de kustlijn. Op basis van deze drie gegevens zijn er twee mogelijkheden voor $\vec{w}_d$. Teken op de uitwerkbijlage deze twee vectoren $\vec{w}_d$. Neem daarbij punt $O$ als beginpunt van $\vec{w}_d$. Licht je aanpak toe.

Bekijk het antwoord
  • Tekent een cirkel met straal 6 cm met als middelpunt het eindpunt van $\vec{w}_z$ (of bogen daarvan die de kustlijn snijden) (2p)
  • Geeft de twee snijpunten van de cirkel met de kustlijn aan (de mogelijke eindpunten van $\vec{w}_r$) of tekent de twee mogelijke vectoren $\vec{w}_r$ (1p)
  • Tekent $\vec{w}_r - \vec{w}_z$ voor beide situaties; dit zijn de gevraagde vectoren $\vec{w}_d$ (1p)

Twee situaties. Vanuit O is wz 4 cm lang, loodrecht op de kustlijn, richting het land. Een cirkel met straal 6 cm rond het eindpunt van wz snijdt de kustlijn in twee punten. Vanuit O naar die punten is de vector wr getekend; die is evenwijdig aan de kustlijn en ongeveer 4,4 cm lang (√20 cm). Bij elke situatie is de vector wd vanuit O getekend als wd = wr - wz, met lengte 6 cm, en eindigt die in het zeegebied links van de kustlijn.

Een tekening telt alleen als de twee situaties zijn getekend. Bij het eerste onderdeel telt de cirkel met straal 6 cm rond het eindpunt van wz (2 punten) en bij het tweede het snijpunt met de kustlijn (of de twee mogelijke vectoren wr). Zijn slechts een van de twee situaties getekend, dan maximaal 3 punten.

Vraag 11 in het hele examen

figuur 2

figuur 2
figuur 2

Kaart van de kust in een assenstelsel met de lijn noord-zuid en de lijn oost-west, met oorsprong O. De kustlijn door O maakt een hoek van 30° met het noorden. De stippellijn door O maakt een hoek van 45° met het noorden. Links van de kustlijn is zee (grijs), rechts is land. Vanuit O zijn de vectoren wz (naar het land, loodrecht op de kustlijn), wd (langs de stippellijn richting zuidwest) en wr getekend.

Vraag 12 5 punten

Op een plek langs de Nederlandse kust (in figuur 2 het punt $O$) maakt de kustlijn een hoek van 30° met het noorden. Op zekere dag waait de wind $\vec{w}_d$ met een snelheid van 5 m/s in zuidwestelijke richting. De wind $\vec{w}_z$ heeft een snelheid van 3 m/s en staat loodrecht op de kustlijn. Er geldt: $\vec{w}_r = \vec{w}_z + \vec{w}_d$. In figuur 2 zijn de lijn noord-zuid en de lijn oost-west de assen van het assenstelsel. De lijn door $O$ waar vector $\vec{w}_d$ op ligt, is gestippeld getekend; die maakt dus een hoek van 45° met het noorden. Figuur 2 staat ook op de uitwerkbijlage. Bereken algebraïsch de snelheid in m/s van de resulterende wind. Geef je eindantwoord in één decimaal. Je kunt bij deze vraag de uitwerkbijlage gebruiken.

Bekijk het antwoord
  • Stelt vast dat $\vec{w}_z$ met de oost-westlijn ook een hoek van 30° maakt, omdat $\vec{w}_z$ loodrecht op de kustlijn staat (1p)
  • Stelt $\vec{w}_z = \begin{pmatrix} 3\cos(30°) \\ -3\sin(30°) \end{pmatrix} \approx \begin{pmatrix} 2{,}59 \\ -1{,}5 \end{pmatrix}$ op (1p)
  • Stelt $\vec{w}_d = \begin{pmatrix} -5\cos(45°) \\ -5\sin(45°) \end{pmatrix} \approx \begin{pmatrix} -3{,}53 \\ -3{,}53 \end{pmatrix}$ op (1p)
  • Telt de vectoren op en geeft $\vec{w}_r \approx \begin{pmatrix} -0{,}93 \\ -5{,}03 \end{pmatrix}$ (1p)
  • Berekent $|\vec{w}_r| = \sqrt{(-0{,}93)^2 + (-5{,}03)^2} \approx 5{,}1$ (1p)

Eindantwoord: 5,1 m/s (één decimaal). Alternatief uit het correctievoorschrift via de driehoek van wz, wd en wr: 1 punt voor het aangrijpen van wd in het eindpunt van wz, 2 punten voor de hoek van 75° tussen de zijden 3 en 5, 1 punt voor de cosinusregel en 1 punt voor $|\vec{w}_r| \approx 5{,}1$. Bij het tweede onderdeel van dit alternatief mag bij een niet volledig juist antwoord 1 punt worden toegekend.

Vraag 12 in het hele examen

Hoe vaak vectoren in het examen komt

Vragen over vectoren per centraal examen wiskunde B vwo. Elke vraag is eenmalig door een AI-model bij een onderwerp ingedeeld; per vraag kan dat afwijken.
ExamenVragenAantalAandeel
2026, tijdvak 2617%
2023, tijdvak 2617%
2022, tijdvak 1716%
2022, tijdvak 21117%
2022, tijdvak 34-5213%
2021, tijdvak 18-9217%
2021, tijdvak 24-5213%
2019, tijdvak 23, 11-12318%

In 8 van de 18 ingedeelde examens wiskunde B vwo staat een vraag over vectoren, samen 13 vragen (5% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2019, tijdvak 2: 3 vragen. In de examens van 2024 tot en met 2026 ging 1% van de vragen over vectoren, daarvoor 6%. Het onderwerp krijgt de laatste jaren minder ruimte.

Oefenen met vectoren

Maak de 15 nieuwste examenvragen over vectoren online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2023, 2022, 2021 en 2019). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.

Oefen de vragen over vectoren

Andere onderwerpen wiskunde B vwo

Nakijken als docent

  1. Kies het examen in de vragenbank

    In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen wiskunde B vwo onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.

  2. Laat de klas het examen maken

    Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.

  3. Geef de resultaten vrij

    Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.

ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.

Hoe ToetsChecker wiskunde B per vraagtype nakijkt, lees je op wiskunde B toetsen nakijken met AI.

Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op wiskunde oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak komt vectoren voor in het eindexamen wiskunde B vwo?

In de 18 ingedeelde examens van 2018 tot en met 2026 gaan 13 vragen over vectoren, 5% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 8 van die examens.

In welk examen wiskunde B vwo stonden de meeste vragen over vectoren?

In het examen van 2019, tijdvak 2, met 3 vragen: 3, 11-12.

Hoe oefen ik examenvragen over vectoren?

Op deze pagina staan alle vragen over vectoren met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.