Examenvragen globalisering aardrijkskunde vmbo-gl/tl
17 vragen over globalisering uit 10 centrale examens van 2019 tot en met 2026.
Globalisering komt in 10 van de 18 examens aardrijkskunde vmbo-gl/tl voor, met 17 vragen (2% van alle examenvragen). Het meest in 2024, tijdvak 1 (5 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.
Alle examenvragen over globalisering
Per examen de vragen over globalisering, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.
Oefen de vragen over dit onderwerp online
2026, tijdvak 1: Water
In Nederland zijn er verschillende manieren om goederen te transporteren.
Vraag 18 1 punt
Geef een reden waarom vervoer over de weg minder betrouwbaar is dan vervoer over water.
Bekijk het antwoord
Een juiste reden is dat vrachtwagens last kunnen hebben van verkeerscongestie/files.
2026, tijdvak 2: Bevolking en ruimte
bron 40
Havengebieden in Shanghai

Bekijk bron 40. De havengebieden van Shanghai liggen aan de rand van de stad. De havengebieden aan de monding van de rivier de Chang Jiang hebben een voordeel ten opzichte van havengebieden aan de kust.
Vraag 46 1 punt
Noem dit voordeel.
Bekijk het antwoord
De havengebieden aan de monding van de Chang Jiang hebben een betere bereikbaarheid met het achterland.
2025, tijdvak 1: Bevolking en ruimte
bron 35: Guangzhou, megastad in de Parelrivierdelta
Guangzhou is een megastad in de Parelrivierdelta. In 1984 werd een van de eerste speciale economische zones van China geopend in de buurt van Guangzhou. Sindsdien is de stad fors uitgebreid en is het inwonertal toegenomen. Het landschap in en rondom Guangzhou veranderde sterk van uiterlijk. Bovendien was er steeds vaker wateroverlast en daalde de biodiversiteit. Het Guangzhou Ecological Belt Master Plan heeft als doel natuur en biodiversiteit in Guangzhou te herstellen/verbeteren. In Guangzhou worden bijvoorbeeld natuurlijke rivieroevers aangelegd en komen onbewoonde eilanden voor vogels.
Vraag 44 1 punt
Bekijk en lees bron 35.
In Guangzhou werd een van de eerste speciale economische zones geopend. Daar konden buitenlandse bedrijven zich vestigen om goederen te produceren voor het buitenland.
Geef een kenmerk van de ligging van Guangzhou waarom juist daar een speciale economische zone geopend werd.
Impressie van het Guangzhou Ecological Belt Master Plan (bron 35). Bekijk in Opgaven, pagina 34
Bekijk het antwoord
Juiste kenmerken zijn (een van de volgende):
- Guangzhou ligt aan een bevaarbare rivier / staat in verbinding met zee.
- Guangzhou ligt in de buurt van Hongkong.
- Guangzhou ligt in de buurt van grote internationale havens.
2024, tijdvak 1: Bevolking en ruimte
Vraag 42 2 punten
Bekijk bron 36.
De industriële regio's die met de nummers 1, 2 en 3 worden aangegeven in bron 36 hebben zich met hulp van de overheid ontwikkeld.
Geef twee kenmerken van de ligging waarom de overheid juist voor deze regio's heeft gekozen.
Kaart van China met de industriegebieden 1, 2 en 3, aardgasvelden, aardoliewinning, steenkoolmijnen en vervoersverbindingen. Bekijk in Opgaven, pagina 32
Bekijk het antwoord
Voorbeelden van juiste kenmerken zijn:
- De gebieden liggen aan zee.
- De gebieden liggen aan een rivier / riviermonding.
- De gebieden liggen in vlak gebied.
- De gebieden liggen nabij stedelijke gebieden.
- De gebieden liggen nabij de vindplaats van grondstoffen.
bron 37
Foxconn
Foxconn is een fabrikant van computeronderdelen, die ook de iPhone produceert voor Apple. In 2020 had Foxconn wereldwijd 969.696 werknemers, waarvan 839.753 in China.
bron 38
Parelrivierdelta, China
Vraag 43 1 punt
Lees en bekijk bron 37 en bekijk bron 38.
De eerste fabriek van Foxconn werd in 1988 gevestigd in de stad Shenzhen. De nabijheid van Hongkong was voor Foxconn een belangrijke reden om voor Shenzhen te kiezen.
Geef een reden waarom de nabijheid van Hongkong belangrijk was voor Foxconn.
Kaart van de Parelrivierdelta in China met onder andere Shenzhen, Hongkong, Zhuhai en Macau. Bekijk in Opgaven, pagina 34
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juiste reden is dat Hongkong een internationale haven / hoofdkantoren / zakelijke dienstverlening heeft.
bron 39
Tekst met keuzemogelijkheden
Voor bedrijven als Foxconn waren de Speciale Economische Zones (SEZ) in China erg aantrekkelijk om zich er te vestigen. Een van de gunstige vestigingsplaatsfactoren van de SEZ's was de ... 1 ... (goede bereikbaarheid / aanwezigheid van hoogopgeleid personeel). Het personeel kwam voornamelijk uit ... 2 ... (Midden-China / West-China) in het binnenland. De lonen die de bedrijven betaalden, waren ... 3 ... (hoger / lager) dan de lonen in het binnenland van China.
Vraag 44 2 punten
Lees en bekijk bron 37 en lees bron 39.
In bron 39 staat achter de cijfers 1, 2 en 3 een keuzemogelijkheid.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 over op het antwoordblad en zet de juiste keuze erachter.
Bekijk het antwoord
1 = goede bereikbaarheid
2 = Midden-China
3 = hoger
bron 40
Foxconn-fabrieken in China
Legenda: Foxconn-fabriek geopend tussen 2000 en 2005; Foxconn-fabriek geopend tussen 2011 en 2015
Vraag 45 1 punt
Bekijk bron 40.
Sinds 2011 kiest Foxconn voor andere locaties om fabrieken te vestigen.
Wat is juist?
| Chinese overheid | locatie nieuwe fabrieken | |
|---|---|---|
| A | investeert in infrastructuur | vooral in de Parelrivierdelta |
| B | stelt strenge milieuregels voor kustgebieden op | vooral in de Parelrivierdelta |
| C | investeert in infrastructuur | vooral in provincies in het binnenland |
| D | stelt strenge milieuregels voor provincies in het binnenland op | vooral in provincies in het binnenland |
Kaart van China met de Foxconn-fabrieken die geopend zijn tussen 2000 en 2005 en tussen 2011 en 2015. Bekijk in Opgaven, pagina 36
Bekijk het antwoord
Antwoord: C
C
Vraag 47 2 punten
Bekijk bron 40.
Door de verschuiving van de nieuwe Foxconn-fabrieken is de economische ongelijkheid in China veranderd.
Geef aan waarom de economische ongelijkheid tussen inwoners van steden door een nieuwe Foxconn-fabriek toeneemt.
Geef aan waarom de economische ongelijkheid tussen kustprovincies en provincies in het binnenland door nieuwe Foxconn-fabrieken kleiner is geworden.
Kaart van China met de Foxconn-fabrieken die geopend zijn tussen 2000 en 2005 en tussen 2011 en 2015. Bekijk in Opgaven, pagina 36
Bekijk het antwoord
Uit het antwoord over de economische ongelijkheid tussen inwoners van steden moet blijken dat voor stedelingen die voor Foxconn gingen werken, het inkomen erg gestegen is en voor andere stedelingen niet.
Uit het antwoord over de economische ongelijkheid tussen de (kust)provincies moet blijken dat provincies in het binnenland een groeiende werkgelegenheid / welvaart hebben gehad, (daardoor is de economische ongelijkheid met kustprovincies kleiner geworden).
2023, tijdvak 1: Bevolking en ruimte
Bron 39 Buitenlandse investeringen en speciale economische zones

Kaart van China met de speciale economische zones en de open steden, kuststeden, rivierhavens en grensplaatsen. Legenda: speciale economische zone (onbeperkte buitenlandse investeringen mogelijk); open kuststad (beperkte buitenlandse investeringen, alleen in industrie en research); open rivierhaven; open grensplaats; overige open stad. Schaal 0 - 500 - 1000 km.
Vraag 45 1 punt
Bekijk bron 39.
Door de gunstige ligging van de speciale economische zones en de open kuststeden zijn deze plekken erg aantrekkelijk voor buitenlandse bedrijven.
Geef een voordeel voor buitenlandse bedrijven om zich te vestigen in speciale economische zones en open kuststeden.
Bekijk het antwoord
- Noemt een juist voordeel, bijvoorbeeld: gunstige ligging ten opzichte van grote scheepvaartroutes, of aanwezigheid van een grote beroepsbevolking. (1p)
2022, tijdvak 1: Bevolking en ruimte
Opgavetekst
Bron 31 Bevolkingsontwikkeling in Nederland, 1999-2019

Grafiek van de bevolkingsontwikkeling in Nederland van 1999 tot en met 2019. Zie de afbeelding.
Vraag 41 1 punt
Kledingfabrieken vestigden zich lange tijd aan de kust van China. Tegenwoordig zie je steeds meer kledingfabrieken in het binnenland. De kosten, bijvoorbeeld van de lonen en de grond, zijn in het binnenland namelijk veel lager dan aan de kust.
Geef nog een reden waarom de Chinese overheid wil dat meer kledingfabrieken van de kust naar het binnenland verhuizen.
Bekijk het antwoord
- Noemt een juiste reden, bijvoorbeeld: de Chinese overheid wil de bevolkingsdruk aan de kust verminderen, of: de Chinese overheid wil de binnenlandse welvaartsverschillen verkleinen. (1p)
2022, tijdvak 2: Water
Opgavetekst
Bron 14 Tekst met keuzemogelijkheden
Al het water op aarde maakt onderdeel uit van de waterkringloop. De motor achter deze kringloop is … 1 … (de zon / het warme zeewater). Het meeste water op aarde bevindt zich in de … 2 … (meren, rivieren en moerassen / oceanen). Het grootste deel van al het zoet water op aarde is … 3 … (aanwezig in oppervlaktewater / opgeslagen als sneeuw en ijs).
Bronvermelding: Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling, 2021.
Bron 18 Zeeschip in de zeehaven van Rotterdam

Foto van een zeeschip met containers dat aanlegt in de zeehaven van Rotterdam. Een grote blauwe containerkraan staat boven het schip. Op de achtergrond staan industriële gebouwen.
Bron 19 Binnenvaartschip op de Nieuwe Maas bij Rotterdam

Foto van een binnenvaartschip met containers aan dek, op de Nieuwe Maas bij Rotterdam. Op de achtergrond is een witte brug te zien.
Vraag 20 1 punt
Bekijk bron 18 en bron 19.
In de Rotterdamse haven worden containers overgezet tussen het zeeschip van bron 18 en het binnenvaartschip van bron 19. Het binnenvaartschip vervoert de containers verder landinwaarts.
→ Geef aan waarom het gebruik van binnenvaartschepen noodzakelijk is.
Bekijk het antwoord
- Uit het antwoord moet blijken dat de rivieren te ondiep / te smal zijn voor een groot containerschip / zeeschip. (1p)
Vraag 21 1 punt
De Waal is een belangrijke transportader voor het vervoer van goederen tussen de Rotterdamse haven en het Ruhrgebied.
→ Geef een voordeel van het goederentransport over de rivier ten opzichte van het goederentransport over de weg.
Bekijk het antwoord
- Noemt een juist voordeel, bijvoorbeeld: een binnenvaartschip heeft minder kans op files; een binnenvaartschip kan meer containers in een keer meenemen; per vervoerde container is er minder luchtvervuiling; vervoer per binnenvaartschip is goedkoper dan over de weg. (1p)
2021, tijdvak 1: Water
Opgavetekst
Bron 17 Rivierkleilandschap bij Herwijnen

Topografische kaart van het rivierkleilandschap bij Herwijnen, met de Waal, dijken, bebouwing en de kribben. Legenda: grasland, bouwland, boomgaard, boomkwekerij, zand, krib, hoogte in meters, dijk hoger dan 2,5 meter. Schaal 0, 600 en 1200 m.
Bron 22 Europees goederenvervoer, 2013 (x 1 miljoen ton)

Liggend staafdiagram per land, met het vervoer per spoor, binnenvaart en weg, en per vervoer het deel nationaal (groen) en internationaal (blauw).
| Land en vervoerswijze | Nationaal | Internationaal |
|---|---|---|
| Frankrijk, spoorvervoer | 60 | 29 |
| Frankrijk, binnenvaart | 32 | 37 |
| Frankrijk, wegvervoer | 1.954 | 43 |
| Nederland, spoorvervoer | 3 | 36 |
| Nederland, binnenvaart | 104 | 252 |
| Nederland, wegvervoer | 470 | 104 |
Vraag 23 1 punt
Bekijk bron 22. Naar aanleiding van bron 22 worden twee uitspraken gedaan.
Uitspraak 1: binnen Nederland wordt het grootste deel van het aantal ton te vervoeren goederen per binnenvaartschip vervoerd.
Uitspraak 2: binnen Nederland wordt in verhouding een groter deel van het aantal ton te vervoeren goederen per binnenschip vervoerd dan in Frankrijk.
Neem de cijfers 1 en 2 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
Bekijk het antwoord
- Zet bij de uitspraken 1 en 2 juist of onjuist: 1 = onjuist, 2 = juist. (1p)
Het scorepunt alleen toekennen bij twee juiste antwoorden.
2021, tijdvak 1: Bevolking en ruimte
Opgavetekst
Bron 30 Bevolkingsontwikkeling van Nederland eerste helft 2019
In de eerste zes maanden van 2019 werden in Nederland 82.000 kinderen geboren, terwijl er 77.000 mensen zijn gestorven.
Door buitenlandse migratie nam de bevolking toe. 72.000 mensen verlieten Nederland en er kwamen 113.000 mensen bij. Migratie zorgde voor een toename van 41.000 mensen.
In de eerste zes maanden van 2019 kwamen 21.000 Europese migranten naar Nederland. In de eerste zes maanden van 2018 waren dat er nog 14.000. De migranten uit Polen vormden zowel in 2018 als in 2019 de grootste groep binnen de Europese migranten.
Bron 43 Suzhou Industrial Park (SIP) bestaat 25 jaar
In 1994 werd het industriegebied ‘Suzhou Industrial Park’ (SIP) in het Jinji Lake-gebied in het oosten van Suzhou gebouwd. De Chinese regering besloot dat het een industriepark moest zijn onder leiding van de hightechindustrie, met moderne industrieën. Daarnaast werden in het SIP opleidingscentra geopend, gericht op de hightechindustrie.
In december 1994 werd Samsung Electronics Semiconductor in het park geopend en dit bedrijf werd daarmee de eerste buitenlandse onderneming in het SIP.
Daarna werden meer onderzoekscentra en ontwikkelingscentra opgezet door andere buitenlandse ondernemingen.
Vraag 45 1 punt
Lees bron 43. De meeste bedrijven streven naar winst. Geef vanuit het streven naar winst een economische reden waarom het voor buitenlandse ondernemingen interessant is om een vestiging te hebben in een industriegebied zoals het SIP.
Bekijk het antwoord
- Voorbeelden van een juiste reden zijn: China is een grote afzetmarkt. / Er is in China veel kennis aanwezig. / De ontwikkeling van kennis in de hightechindustrie in China gaat snel. / Er zijn veel hoogopgeleide arbeiders die werken voor een relatief laag loon. / Vestiging in China levert vaak belastingvoordelen op. / De Chinese regering zorgt vaak voor de inrichting van de industrieterreinen / voor de aanleg van de infrastructuur. (1p)
2021, tijdvak 2: Bevolking en ruimte
Opgavetekst
bevolkingsgrafiek 1 Bron 28: Twee bevolkingsgrafieken van Nederland

Bevolkingspiramide met leeftijdsgroepen van 0-4 tot 100+ jaar. Links de mannen, rechts de vrouwen, in aantallen x 1000 (as 150 tot 0 tot 150).
bevolkingsgrafiek 2 Bron 28: Twee bevolkingsgrafieken van Nederland

Bevolkingspiramide met leeftijdsgroepen van 0-4 tot 100+ jaar. Links de mannen, rechts de vrouwen, in aantallen x 1000 (as 150 tot 0 tot 150).
Vraag 44 2 punten
In 2015 stonden zes Chinese havens in de top tien van grootste havens ter wereld. De groei van de havens heeft geleid tot toename van de arbeidsmigratie in China. Noem twee ruimtelijke gevolgen van deze arbeidsmigratie.
Bekijk het antwoord
- Noemt twee juiste ruimtelijke gevolgen. Voorbeelden van juiste ruimtelijke gevolgen zijn: explosieve groei van steden; leegloop van het platteland; tekort aan betaalbare woningen; smog/luchtvervuiling; tekort aan infrastructuur. (2p)
Per juist antwoord 1 punt.
2019, tijdvak 2: Bevolking en ruimte
Opgavetekst
Bron 32 Demografisch transitiemodel

Schema van het demografisch transitiemodel in vijf fasen. Horizontale as: tijd, met fase 1 tot en met fase 5. Verticale as: geboorte en sterfte per duizend per jaar, van 0 tot 40. Volle lijn: geboortecijfer. Gestreepte lijn: sterftecijfer. Stippellijn: totale bevolking.
In fase 1 zijn het geboortecijfer en het sterftecijfer hoog en ongeveer gelijk. In fase 2 daalt het sterftecijfer sterk. In fase 3 daalt het geboortecijfer. In fase 4 zijn geboorte- en sterftecijfer laag. In fase 5 ligt het geboortecijfer onder het sterftecijfer en neemt de totale bevolking af.
Bron 45 Shanghai en omgeving

Kaart van Shanghai en omgeving met de Chang Jiang (rivier) bovenaan, het eiland Chongming en de Oost-Chinese Zee rechtsonder. Met symbolen zijn de containerhaven (een anker in een cirkel), de internationale luchthaven, spoorwegen, autowegen en een kanaal aangegeven.
Vraag 42 1 punt
Bekijk bron 45.
De containerhaven van Shanghai ligt op een gunstige plek.
Geef, naast de ligging aan de kust, een aanwijzing uit de kaart waaruit blijkt dat de ligging van de containerhaven gunstig is.
Bekijk het antwoord
- Noemt een van de volgende aanwijzingen: ligging aan de Chang Jiang (waardoor het achterland goed bereikbaar is) / verbinding met het achterland via wegen. (1p)
Bron 46 Grootste containerhavens ter wereld, 2012
| Haven | Aantal containers (in miljoen teu*) | Procentuele groei ten opzicht van 2011 (in %) |
|---|---|---|
| 1 Shanghai | 32,5 | +2,5 |
| 2 Singapore | 31,6 | +5,9 |
| 3 Hongkong | 23,1 | -5,2 |
| 4 Shenzhen | 22,9 | +1,6 |
| 5 Busan | 17,0 | +5,5 |
| 6 Ningbo | 15,7 | +4,5 |
| 7 Guangzhou | 14,7 | +2,2 |
| 8 Qingdao | 14,6 | +10,6 |
| 9 Dubai | 13,3 | +2,3 |
| 10 Tianjin | 12,3 | +6,2 |
| 11 Rotterdam | 11,9 | 0,0 |
*teu = standaardcontainer (Twenty foot Equivalent Unit)
Vraag 43 1 punt
Bekijk bron 46.
Er staan veel Chinese containerhavens in de top tien van grootste containerhavens.
Welke beroepssector in China zorgt voor de grootste groei van de containerhavens?
Bekijk het antwoord
Antwoord: B
Hoe vaak globalisering in het examen komt
| Examen | Vragen | Aantal | Aandeel |
|---|---|---|---|
| 2026, tijdvak 1 | 18 | 1 | 2% |
| 2026, tijdvak 2 | 46 | 1 | 2% |
| 2025, tijdvak 1 | 44 | 1 | 2% |
| 2024, tijdvak 1 | 42-45, 47 | 5 | 11% |
| 2023, tijdvak 1 | 45 | 1 | 2% |
| 2022, tijdvak 1 | 41 | 1 | 2% |
| 2022, tijdvak 2 | 20-21 | 2 | 5% |
| 2021, tijdvak 1 | 23, 45 | 2 | 4% |
| 2021, tijdvak 2 | 44 | 1 | 2% |
| 2019, tijdvak 2 | 42-43 | 2 | 4% |
In 10 van de 18 ingedeelde examens aardrijkskunde vmbo-gl/tl staat een vraag over globalisering, samen 17 vragen (2% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2024, tijdvak 1: 5 vragen. In de examens van 2024 tot en met 2026 ging 3% van de vragen over globalisering, daarvoor 2%. Dat aandeel is dus stabiel.
Oefenen met globalisering
Maak de 15 nieuwste examenvragen over globalisering online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2023, 2022, 2021 en 2019). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.
Oefen de vragen over globalisering
Andere onderwerpen aardrijkskunde vmbo-gl/tl
- Weer en klimaat
- Water en rivieren
- Bevolking en migratie
- Verstedelijking
- Nederland: wonen en water
- Landbouw en voedsel
- Energie en grondstoffen
Globalisering op andere niveaus
- Examenvragen globalisering aardrijkskunde havo
- Examenvragen globalisering aardrijkskunde vwo
- Examenvragen globalisering aardrijkskunde havo Cariben
- Examenvragen globalisering aardrijkskunde vwo Cariben
Nakijken als docent
Kies het examen in de vragenbank
In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen aardrijkskunde vmbo-gl/tl onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.
Laat de klas het examen maken
Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.
Geef de resultaten vrij
Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.
ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.
Hoe ToetsChecker aardrijkskunde per vraagtype nakijkt, lees je op aardrijkskunde toetsen nakijken met AI.
Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op aardrijkskunde oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak komt globalisering voor in het eindexamen aardrijkskunde vmbo-gl/tl?
In de 18 ingedeelde examens van 2018 tot en met 2026 gaan 17 vragen over globalisering, 2% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 10 van die examens.
In welk examen aardrijkskunde vmbo-gl/tl stonden de meeste vragen over globalisering?
In het examen van 2024, tijdvak 1, met 5 vragen: 42-45, 47.
Hoe oefen ik examenvragen over globalisering?
Op deze pagina staan alle vragen over globalisering met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.