Examenvragen tijd van televisie en computer geschiedenis vwo
26 vragen over tijd van televisie en computer uit 13 centrale examens van 2019 tot en met 2026.
Tijd van televisie en computer komt in 13 van de 18 examens geschiedenis vwo voor, met 26 vragen (6% van alle examenvragen). Het meest in 2023, tijdvak 1 (5 vragen). Je oefent de vragen online en het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift.
Alle examenvragen over tijd van televisie en computer
Per examen de vragen over tijd van televisie en computer, nieuwste eerst, met de tekst van de opgave erbij. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open.
Oefen de vragen over dit onderwerp online
2026, tijdvak 1: Moderne tijd
Gebruik bron 10.
Twee gegevens:
- 1 De foto is genomen door een fotograaf van de Nederlandse Dienst voor Legercontacten en wordt door de Nederlandse media verspreid.
- 2 De Dienst voor Legercontacten geeft aan haar fotografen de instructie: "Bedenk steeds dat gij voorlichter zijt, dat het dus mede van U afhangt welke indruk het Nederlandse volk en het buitenland heeft van ons leger in Indonesië."
Vraag 20 3 punten
Licht beide gegevens toe door:
- aan te geven welke boodschap over de arrestatie de Nederlandse media willen verspreiden, waarna je je antwoord ondersteunt met een verwijzing naar de foto, en
- te beredeneren dat de instructie van de Dienst voor Legercontacten (gegeven 2) de betrouwbaarheid beïnvloedt van het beeld dat de foto's geven van de situatie in Indonesië.
Foto van de arrestatie van Soekarno in 1948 door het Korps Speciale Troepen. Bekijk in Bijlage, pagina 8
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
- De foto moet de boodschap verspreiden dat de arrestatie zonder geweld verliep / dat het Nederlandse leger Soekarno goed behandelde,
- waardoor ze deze foto kiezen waarop (een van de volgende): Soekarno lacht/er ontspannen uitziet. geen soldaten/wapens/boeien te zien zijn.
- Door de instructie geven de foto's een minder betrouwbaar beeld van de situatie in Indonesië / gaan de fotografen censuur toepassen, omdat de fotografen begrijpen dat ze niet mogen laten zien dat het Nederlandse leger hard optreedt / dat ze een gunstig beeld moeten laten zien van het Nederlandse leger (en dus alleen gunstige zaken fotograferen).
Opmerking
Alleen als het antwoord bij de eerste deelvraag een juiste boodschap bevat, wordt 1 scorepunt toegekend aan een daarbij passende verwijzing naar de foto.
Gebruik bron 13.
Haitzinger geeft kritiek weer op het beleid van Kohl na de Duitse hereniging in 1990.
Vraag 25 3 punten
Geef aan:
- welk probleem volgens Haitzinger de integratie van de voormalige DDR bemoeilijkt, en
- welke kritiek Haitzinger weergeeft op het beleid van Kohl, waarna je je antwoord ondersteunt met een verwijzing naar de bron.
Cartoon van Horst Haitzinger uit 1995 over de Duitse eenwording, met als bijschrift 'nog een paar injecties met eigen bloed en je ziet de naad nauwelijks meer'. Bekijk in Bijlage, pagina 10
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
- Volgens Haitzinger wordt de integratie van de voormalige DDR bemoeilijkt door economische ongelijkheid / de armoede van de DDR, (door af te beelden dat de DDR dunner is dan de BRD/bloed nodig heeft van de BRD).
- De visie die Haitzinger weergeeft is dat het beleid van Kohl niet leidt tot een gelijkwaardige hereniging van Oost- en West-Duitsland / West-Duitsland verzwakt,
- door af te beelden (een van de volgende): dat (eigen) belastinggeld uit West-Duitsland wordt gebruikt om Oost-Duitsland te versterken. dat het bloed dat Oost-Duitsland moet versterken uit hetzelfde lichaam komt. dat er een zichtbaar litteken overblijft op Duitsland.
Opmerking
Alleen als het antwoord bij de tweede deelvraag een juist voorbeeld van kritiek van Haitzinger bevat, wordt 1 scorepunt toegekend aan een daarbij passende verwijzing naar de bron.
2026, tijdvak 2: Moderne tijd
Opgavetekst
bron 7
In 1830 schrijft de Oostenrijkse minister Klemens von Metternich aan de Oostenrijkse ambassadeur in Den Haag:
Het is bovendien te hopen dat het verlichte deel van de Belgische natie, rekening houdend met de voor- en nadelen van een scheiding, zelf de [Nederlandse] regering zal helpen bij haar pogingen om de afscheiding zo min mogelijk schadelijk te maken voor de soevereiniteit. En om deze te beperken tot regelingen met betrekking tot het interne bestuur, de vrijheid van eredienst¹⁾ en misschien tot een nauwkeurigere verdeling van de nationale vertegenwoordiging. Het is te verwachten dat elke concessie die buiten deze zaken om wordt gedaan, de vijandigheid tussen de verschillende volken van het koninkrijk niet zal wegnemen, maar juist zal leiden tot een totale scheiding – een gebeurtenis waar Frankrijk met ongeduld naar uitkijkt.
noot 1 Von Metternich bedoelt vrijheid van godsdienst.
Gebruik bron 7.
Von Metternich streeft continuïteit en verandering na ten opzichte van de uitgangspunten van het Congres van Wenen.
Franz Hofer (bron 11) werd na de oorlog veroordeeld voor zijn rol tijdens de oorlog. Een West-Duits gerechtshof verkortte vervolgens zijn straf in de jaren 1950 sterk. Hofer woonde na zijn vrijlating met vrouw en kinderen tot in de jaren 1970 in de BRD en pakte succesvol zijn oude beroep van handelsondernemer weer op.
Vraag 19 1 punt
Geef aan welk standpunt de Baader-Meinhof Gruppe kon onderbouwen met de levensloop van Franz Hofer als voorbeeld.
Bekijk het antwoord
Kern van een juist antwoord is:
De Baader-Meinhoff Gruppe kon met de levensloop van Franz Hofer (wiens straf werd verkort / die een succesvol leven kon opbouwen in de BRD) zijn standpunt onderbouwen dat de denazificatie in West-Duitsland (te) beperkt was.
Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.
bron 13
Porseleinen beeld, gemaakt in China in 1967:

Toelichting:
De achterste figuren zijn Rode gardisten.
Op het bord van de man staat 'weg met de kapitalistische gebruikers'. Op het bord van de vrouw staat 'reactionaire academische autoriteit'.
Gebruik bron 13.
Dit beeld is gemaakt door een Chinese porseleinfabriek die sinds de keizertijd beelden produceert van boeddha's en Chinese godheden. In de jaren 1960 stopt de fabriek met het maken van godenbeelden en begint met de productie van beelden zoals bron 13.
Vraag 22 3 punten
Licht deze verandering in productie toe door:
- aan te geven welke twee kenmerken van de Culturele Revolutie je kunt illustreren met deze verandering in productie, en
- met een verwijzing naar de bron aan te geven waardoor de Culturele Revolutie de Chinese samenleving ontwrichtte.
Bekijk het antwoord
Voorbeeld van een juist antwoord is:
- Met het stoppen van de productie van beelden van boeddha’s/godheden kun je het kenmerk illustreren dat de Culturele Revolutie anti-traditioneel/antireligieus is. (1)
- Met het produceren van beelden van academici die worden aangevallen/vernederd door Rode gardisten kun je het anti-intellectuele karakter van de Culturele Revolutie illustreren. (1)
- Uit de afbeelding blijkt dat de Rode gardisten mensen vernederen/bestraffen, wat zorgt voor ontwrichting van de samenleving omdat het angst veroorzaakt onder de bevolking / omdat het onderwijs/de wetenschappelijke ontwikkeling in China ontregeld raakt. (1)
2025, tijdvak 2: Moderne tijd
Bron 9

Toelichting:
Op de borden staan leuzen als 'Duizenden alleenstaande vrouwen hebben een baan nodig', 'Ontsla gehuwde vrouwen – neem alleenstaande vrouwen aan die het nodig hebben', 'Zouden we een baan krijgen als we gehuwd waren!', 'Duizenden gehuwde vrouwen bij de E.R.A. (door de overheid gesubsidieerde banen)'.
Vraag 19 3 punten
Gebruik bron 9.
Stel: je selecteert deze foto voor een fotoboek over de Amerikaanse geschiedenis in de jaren 1930.
Licht je selectie toe door:
− met een verwijzing naar de foto uit te leggen waardoor je deze foto minder bruikbaar vindt voor een hoofdstuk over de toenemende emancipatie van vrouwen, en
− voor een kenmerkend aspect uit die tijd aan te tonen dat je die kunt illustreren met deze foto.
Let op: je moet na het opschrijven van een kenmerkend aspect een uitleg geven.
Bekijk het antwoord
- Legt met een verwijzing naar de foto uit dat de foto minder bruikbaar is voor emancipatie van vrouwen, omdat uit de leuzen blijkt dat alleenstaande vrouwen willen dat gehuwde vrouwen ontslagen worden, of dat ongehuwde vrouwen het zo zwaar hebben op de arbeidsmarkt dat ze oproepen tot ontslag van gehuwde vrouwen, wat niet past bij het verkrijgen van gelijke rechten voor alle vrouwen. (2p)
- Toont met een kenmerkend aspect aan dat de foto past bij 'de crisis van het wereldkapitalisme', omdat de crisis de hoge werkloosheid veroorzaakt en leidt tot de New Deal, waartoe de E.R.A. behoort. (1p)
Als het antwoord op de tweede deelvraag alleen een juist kenmerkend aspect bevat zonder uitleg, wordt geen scorepunt toegekend.
Vraag 26 2 punten
In 2000 maakte het Amerikaanse parlement het mogelijk dat China lid werd van de Wereldhandelsorganisatie (WTO). De Amerikaanse president zei: “Vandaag heeft het Huis van Afgevaardigden [deel van het parlement] een historische stap gezet (…) het zal nieuwe handelsdeuren openen voor Amerika en nieuwe hoop op verandering in China.”
Licht deze uitspraak toe door:
− de politieke verandering te noemen die de Verenigde Staten wilden bevorderen in China, en
− aan te geven hoe het lidmaatschap van de WTO deze verandering moest bevorderen.
Bekijk het antwoord
- Noemt als politieke verandering die de Verenigde Staten wilden bevorderen dat China ideeën over democratie zou overnemen, of dat de situatie rondom de mensenrechten in China zou verbeteren. (1p)
- Geeft aan dat China via de WTO in contact zou komen met westerse democratische ideeën of invloeden, of dat China zich zou openstellen voor samenwerking met niet-communistische landen. (1p)
2024, tijdvak 1: Moderne tijd
Opgavetekst
Bron 8 Mannen, vrouwen en kinderen verkocht
In 1832 verschijnt in de Amerikaanse krant The Liberator een artikel met de titel "Mannen, vrouwen en kinderen verkocht":
Moeders - Vrouwen - Zusters - Ontwaakt! Wie van jullie is bereid de plek in te nemen van die Afrikaanse moeders? Kijk toe hoe haar baby van haar moederlijke boezem wordt gerukt en wordt weggedragen door schurken! Nooit zult u dit nog een keer willen zien! Echtgenoten die weg worden gerukt van hun jammerende partners, nu al gepijnigd door bloederige striemen! Geliefden die voor eeuwig van elkaar gescheiden worden en ver, ver weg zullen blijven! Harten bloeden terwijl ze stil moeten blijven! Maar ik wijs dit af. Ik richt mij tot uw harten, zusters!
https://www.digitalcommonwealth.org/book_viewer/commonwealth:8k71pg74f
Vraag 25 2 punten
Een geschiedenis: In 1978 besloten boeren uit het Chinese dorp Xiaogang in de provincie Anhui om land dat gemeenschappelijk werd verbouwd op te delen en elk een eigen deel te bebouwen. De landbouwopbrengsten in Xiaogang stegen daarna spectaculair. In 1979 verdedigde de partijsecretaris van de provincie Anhui de boeren openlijk tegen maoïstische kritiek. Geef aan: welke maoïstische kritiek kon worden gegeven op het initiatief van de boeren uit Xiaogang, en welke koerswijziging, die kort daarvoor werd ingevoerd in China, door de partijsecretaris van Anhui werd gesteund.
Bekijk het antwoord
- Noemt een maoïstische kritiek: de boeren nastreefden particuliere inkomsten of kapitalistische invloeden, of braken met de herverdeling van land zoals Mao die na 1949 had ingevoerd (1p)
- Noemt de koerswijziging die de partijsecretaris steunde: de Vier Moderniseringen van Deng Xiaoping, in dit geval die van de landbouw (1p)
Alleen dat het initiatief tegen het communisme ingaat, levert geen punt op voor de maoïstische kritiek, omdat dat niet ingaat op de inhoud van die kritiek.
Bron 14
In de tweede helft van de twintigste eeuw verschijnt in het tijdschrift Moeder-Vrouwenpost; practisch tijdschrift voor de vrouw in het gezin een artikel over scooters. Een fragment hieruit:
De scooter heeft de vrouw geheel op het niveau van de man gebracht. Zij kwam nu ook in de wereld van de machine, die tot voor kort alleen aan hem behoorde. Het moesten scooters zijn, die de mannen dit eigen terrein kwijt deden raken; machines, waarbij de dames hun vrouwelijkheid allerminst hebben verloren. (…) Het vehikel wordt even hard vertroeteld als zij zorg besteden aan hun eigen make-up.
Moeder, praktisch tijdschrift voor de vrouw in het gezin, nr 5, 1961, geraadpleegd via Delpher 21-02-2023
Vraag 26 3 punten
Gebruik bron 14. Je besluit dit artikel te gebruiken voor een onderzoek naar sociaal-culturele veranderingsprocessen in Nederland in de tweede helft van de twintigste eeuw. Licht je besluit toe door aan te geven: welk sociaal-cultureel veranderingsproces je met dit fragment kunt onderzoeken, en met een verwijzing naar de bron dat dit artikel ook gebruikt kan worden om het traditionele rollenpatroon te onderzoeken.
Bekijk het antwoord
- Noemt een sociaal-cultureel veranderingsproces dat met het fragment onderzocht kan worden, zoals de verandering van de positie van vrouwen, de toenemende mobiliteit, zelfstandigheid of zelfbewustheid van vrouwen (1p)
- Geeft aan dat het artikel uitgaat van het traditionele beeld dat vrouwen en mannen elk hun eigen terrein hebben, en dat werken met machines niet geschikt is voor vrouwen (1p)
- Verwijst naar de bron met een juist voorbeeld van het traditionele rollenpatroon: de auteur beschrijft dat vrouwen 'vrouwelijk' moeten blijven, dat vrouwen bezig zijn met make-up, of dat scooterbezit passend is omdat het de vrouwelijkheid niet aantast (1p)
Alleen de toenemende welvaart noemen levert geen punt op bij het eerste onderdeel, omdat dat geen sociaal-cultureel veranderingsproces is. Het derde onderdeel telt alleen als het een juist voorbeeld van het traditionele rollenpatroon bevat.
2024, tijdvak 2: Moderne tijd
Opgavetekst
Bron 7
De Britse Lady Burghersh schrijft in 1814 in een brief aan haar moeder over een theaterbezoek in Dijon:
Ze voerden Richard Leeuwenhart1) uit en elk gedeelte dat in de verste verte van toepassing was op de huidige situatie werd door het publiek opgepakt en ze schreeuwden Leve Koning Lodewijk XVIII! Leve de Bourbons2)! (…) Tussen de actes ging het gordijn omhoog om een plakkaat te onthullen met Leve de bondgenoten3)! onder een fleur-de-lys4) en één van de acteurs kwam op en zong een onvergetelijke vertolking van het prachtige romantische lied O Richard, o mijn koning. Ik kan je het effect gewoonweg niet beschrijven van het begin van O Lodewijk, o mijn koning of het luidruchtige enthousiasme waarmee het werd ontvangen, iedereen stond op en wuifde met witte zakdoeken. Het ging door met O Lodewijk, o mijn koning. Het hele universum deelt mijn interesse in u.
noot 1 opera over de Engelse koning Richard
noot 2 familienaam van het Franse koningshuis
noot 3 de landen die in een coalitie vechten tegen Napoleon, waaronder Groot-Brittannië, Rusland en Pruisen
noot 4 de Franse lelie, de bloem in het familiewapen van de Bourbons
https://archive.org/details/lettersladyburg01westgoog/page/n257/mode/2up, aldaar pag. 218-219
Vraag 24 3 punten
Drie besluiten die Mao bekendmaakte in augustus 1966:
1 Rode Gardisten mochten vrij reizen met het openbaar vervoer.
2 Scholen en universiteiten werden gesloten.
3 Mao ging openbare audiënties houden voor zoveel mogelijk Rode Gardisten.
Met deze besluiten wilde Mao de Culturele Revolutie tot een succes maken.
Geef per besluit telkens een verschillende reden waardoor dit besluit de Culturele Revolutie ondersteunde.
Bekijk het antwoord
- Bij besluit 1: doordat Rode Gardisten vrij mochten reizen, konden de ideeën van de Culturele Revolutie snel worden verspreid, of konden zij naar het platteland gaan om de boeren over te halen. (1p)
- Bij besluit 2: door de sluiting werd uitgedragen dat naar school of universiteit gaan onwenselijk was, en kregen de voormalige studenten meer tijd het land in te trekken om het gedachtegoed van Mao te verspreiden. (1p)
- Bij besluit 3: door zoveel mogelijk Rode Gardisten zelf te spreken, zorgde Mao ervoor dat hij als spil werd gezien, en bevorderde hij een cultus rondom zijn persoon. (1p)
Als in het antwoord dezelfde reden tweemaal wordt gebruikt, wordt alleen aan het eerste gebruik 1 punt toegekend.
Vraag 26 2 punten
In 1979 verspreidde de Chinese mensenrechtenbeweging in de buurt van de Amerikaanse ambassade in Peking posters, waarin de Amerikaanse president gevraagd werd om aandacht te schenken aan de mensenrechten in China.
Deng Xiaoping besloot deze posters te laten weghalen.
Geef een buitenlands politieke reden en een binnenlands politieke reden voor het besluit van Deng Xiaoping.
Bekijk het antwoord
- Geeft een buitenlands politieke reden: de samenwerking met de Verenigde Staten kon onder druk komen te staan als de Amerikaanse president zou ingaan op de oproep, of de internationale reputatie van China kon verslechteren. (1p)
- Geeft een binnenlands politieke reden: de oproep om iets aan de mensenrechten te doen kon zorgen voor onrust onder het Chinese volk, of voor kritiek op de communistische partij en het leiderschap van Deng. (1p)
2023, tijdvak 1: Moderne tijd
Bron 8

In 1899 publiceert Tse Tsan-tai deze prent met de titel De situatie in het Verre Oosten:
Toelichting: Op de kaart van China zijn dieren afgebeeld die symbool staan voor verschillende landen, namelijk (van boven naar beneden) de Russische beer, de Britse buldog, de Franse kikker en rechtsonder de Amerikaanse adelaar.
Vraag 15 3 punten
Tse Tsan-tai is een Chinese uitgever die zich in Hongkong vestigt. Met deze prent geeft hij kritiek weer op de Chinese regering.
Toon dit aan door: met de bron uit te leggen welke kritiek op de regering Tse weergeeft, en zonder bron te verklaren waardoor Tse deze prent kan publiceren in Hongkong.
Bekijk het antwoord
- Legt met de bron uit dat Tse met de dieren die buitenlandse mogendheden voorstellen kritiek geeft dat de Chinese regering machteloos is tegenover de imperialistische buitenlandse mogendheden, of dat de keizer te weinig doet aan de invloed van buitenlandse mogendheden (2p)
- Verklaart zonder bron waardoor Tse de prent in Hongkong kan publiceren: de keizer heeft daar door de ongelijke verdragen, doordat Hongkong een Britse kroonkolonie is, geen zeggenschap, zodat kritiek op de Qing-dynastie niet wordt gecensureerd (1p)
Bron 11

In 1946 maakt de Nederlandse marinier Hugo Wilmar deze foto in Nederlands-Indië (Indonesië):
Toelichting: De mannen zijn Nederlandse mariniers. Op de achtergrond is een brandende kampong, een Indonesisch dorp, te zien.
Vraag 18 3 punten
Twee gegevens: 1 De Nederlandse legervoorlichtingsdienst keurt deze foto af voor publicatie. 2 Hugo Wilmar schrijft in 1946 aan zijn ouders: "Wat de publicatie [van zijn foto's] betreft: deze wordt zoveel mogelijk geblokkeerd en tegengegaan. Schandelijk! Het Nederlandse Volk leeft daarom in de stellige overtuiging dat we hier rustig in ons mooie Indië zitten en toch maar boffen."
Je gebruikt deze foto voor een onderzoek naar de dekolonisatieoorlog in Indonesië. Licht je keuze toe door: een verklaring te geven voor het besluit van de Nederlandse legervoorlichtingsdienst deze foto voor publicatie af te keuren (gegeven 1), en uit te leggen dat je de foto bruikbaar vindt voor je onderzoek, waarbij je je antwoord ondersteunt met gegeven 2.
Bekijk het antwoord
- Geeft een verklaring voor de afkeuring (gegeven 1): de foto kan de mening geven dat het Nederlandse leger te hard ingrijpt of dat er een oorlog wordt gevoerd, of de foto kan het thuisfront verontrusten, waardoor de steun voor het Nederlandse ingrijpen zou kunnen wegvallen (1p)
- Vindt de foto bruikbaar omdat hij een juist beeld geeft van de dekolonisatieoorlog en ondersteunt dat met gegeven 2: Hugo Wilmar vindt dat door het tegenhouden van de publicatie ten onrechte het beeld ontstaat dat het rustig is in Nederlands-Indië / Indonesië, terwijl dit niet het geval is, of dat de foto een beeld geeft dat Nederlanders zouden moeten zien (2p)
Bron 12

In 1965 verschijnt deze prent van Fritz Behrendt in het Algemeen Handelsblad met de titel Binnenkort ook op tv reclamespots door: Paulus de Moskou-bouter:
Toelichting:
Boven de microfoon staat NRU / NTS (Nederlandse Radio Unie / Nederlandse Televisie Stichting).
Op de boomstronk zit Paul de Groot, voorzitter van de Communistische Partij Nederland.
De titel van het boek is Sprookjes van de Marx-Brothers; op het boek staan Stalin en Mao Zedong afgebeeld.
Vanaf 1955 wordt op de radio dagelijks voor kinderen het hoorspel Paulus de Boskabouter uitgezonden.
Vraag 20 2 punten
In september 1965 geeft de Nederlandse regering voor het eerst toestemming aan de Communistische Partij Nederland (CPN) voor zendtijd op radio en televisie.
Geef aan welke visie Behrendt op deze toestemming weergeeft, waarbij je je antwoord ondersteunt met een verwijzing naar de bron.
Bekijk het antwoord
- Noemt de visie van Behrendt: door de toestemming krijgt de CPN de mogelijkheid om onwaarheden of sprookjes te verspreiden, en de Nederlandse bevolking te indoctrineren met communistische boodschappen (1p)
- Ondersteunt dit met een passende verwijzing naar de bron: de CPN-voorzitter Paul de Groot wordt Paulus de Moskou-bouter genoemd, of de CPN laat voorlezen uit het sprookjesboek van de 'Marx-Brothers' met Stalin en Mao (1p)
Alleen als in het antwoord een juiste visie van Behrendt wordt genoemd, wordt 1 punt toegekend aan een passende verwijzing naar de bron.
Bron 13
In augustus 1966 wordt een poster met 'honderd aandachtspunten' opgeplakt bij de Nr. 26 Middenschool in Peking. Enkele van de aandachtspunten zijn:
− Wij bevelen jullie onmiddellijk om je bluejeans weg te werpen, je vettig haar te scheren, je flitsende schoenen uit te trekken.
− Het houden van vissen, katten en honden en vergelijkbare bourgeoisgewoonten mogen niet langer bestaan onder het Chinese volk.
− Het dragen van feodale versierselen als armbanden, oorringen enz. is verboden.
− De school krijgt als nieuwe naam 'De Maoïstische school'.
Ruddy Doom, Treurlied op de Gele Rivier: conflict en ontwikkeling in China, Gent 2004, pag. 79
Vraag 22 4 punten
Deze aandachtspunten passen bij de Culturele Revolutie. Noem twee kenmerken van de Culturele Revolutie waarbij deze aandachtspunten passen, waarbij je je antwoord telkens ondersteunt met een verwijzing naar een ander aandachtspunt.
Let op: je mag een aandachtspunt maar één keer gebruiken.
Bekijk het antwoord
- Noemt een eerste kenmerk van de Culturele Revolutie en ondersteunt dat met een passend aandachtspunt uit de bron (2p)
- Noemt een tweede kenmerk van de Culturele Revolutie, met een ander passend aandachtspunt uit de bron dan bij het eerste kenmerk (2p)
Passende combinaties van een kenmerk en een aandachtspunt: het loslaten van oude cultuur of het anti-traditionele karakter met geen huisdieren houden of geen feodale sieraden dragen; het creëren van een persoonscultus rond Mao met de school die naar Mao is vernoemd; het xenofobe karakter met het aanpassen van westerse kleding of haarstijl. Telkens 1 punt voor het kenmerk en 1 punt voor het passende aandachtspunt. Alleen een juist kenmerk telt. Een aandachtspunt telt maar één keer.
Vraag 24 3 punten
In 1997 zei Jiang Zemin: "Het is belangrijk om de verhouding tussen ontwikkeling aan de ene kant en stabiliteit aan de andere kant zo goed mogelijk te beheersen, en zo een stabiele politieke en sociale samenleving te behouden. Zonder stabiliteit kan niets bereikt worden."
Licht deze uitspraak toe door: de ontwikkeling te noemen waarop Zemin in zijn beleid in China de nadruk legde, en uit te leggen welke politieke continuïteit in China Zemin met deze uitspraak wilde onderbouwen.
Bekijk het antwoord
- Noemt de ontwikkeling waarop Zemin de nadruk legde: de economische ontwikkeling, of de invoering van een economisch stelsel met kapitalistische elementen (1p)
- Legt uit dat Zemin het behouden van de machtspositie van de communistische partij onderbouwde en democratisering weigerde, omdat te veel ontwikkelingen of het invoeren van meer politieke vrijheid de politieke stabiliteit in gevaar zouden brengen (2p)
2023, tijdvak 2: Moderne tijd
Bron 13

Tijdens een bezoek van Gorbatsjov aan China verschijnt in de Volkskrant van 17 mei 1989 deze prent van Opland:
Afbeelding: spotprent. Op de achtergrond de Hal van het Volk, met de tekst „Leve kameraad Gorbatsjov”. Links een man met een bord „Alleen ingang voor journalisten” en het bord „Hal van het Volk”. Rechts Deng Xiaoping, die in een tekstballon zegt: „Michail…, wat heb je ons in Lenins naam op de hals gehaald?!” Op de achtergrond de woorden „Democratie”, „Hervormingen” en „Glasnost”.
Toelichting:
Op de achtergrond staat de Hal van het Volk, een staatsgebouw aan de rand van het Plein van de Hemelse Vrede in Peking.
Op de hal staat „Leve kameraad Gorbatsjov” geschreven.
De man links is Michael Gorbatsjov, de man rechts is Deng Xiaoping.
Vraag 25 2 punten
Gebruik bron 13.
Opland geeft in zijn prent een visie weer op de studentenopstand in China.
Leg uit welke visie Opland op deze gebeurtenis weergeeft, waarbij je je antwoord ondersteunt met een verwijzing naar de bron.
Bekijk het antwoord
- Geeft de visie weer: Opland ziet de glasnost of de hervorming van Gorbatsjov als oorzaak van de studentenprotesten op het Plein van de Hemelse Vrede. (1p)
- Verwijst naar de prent: Deng Xiaoping vraagt Gorbatsjov wat hij de communisten op de hals heeft gehaald, of de studenten roepen om glasnost, hervormingen of democratie, of op de hal staat 'Leve kameraad Gorbatsjov'. (1p)
Alleen als de visie in de prent juist wordt weergegeven, wordt 1 punt toegekend aan een verwijzing naar een onderdeel van de bron.
2022, tijdvak 1: Moderne tijd
Bron 12

Chinese poster uit 1967 met de titel 'Verdrijf de oude wereld, bouw een nieuwe wereld':
Toelichting:
Onder de voet van de man liggen vooraan een beeldje van Confucius en een kruisbeeld.
Vraag 24 2 punten
Gebruik bron 12.
Een van de effecten van de Culturele Revolutie is het ontstaan van een persoonscultus rondom Mao.
Leg uit dat de boodschap van deze poster hieraan bijdraagt.
Bekijk het antwoord
- Legt uit dat de poster, door af te beelden dat het beeldje van Confucius/het kruisbeeld worden kapotgeslagen, de boodschap overbrengt dat oude religies/tradities moeten worden vernietigd, waardoor de mensen zich gaan richten op / er ruimte komt voor de aanbidding van Mao (in plaats van Confucius of Christus). (2p)
Alleen als in het antwoord wordt verwezen naar het verdrijven van de oude religies of tradities, worden punten toegekend.
Bron 13
In 1978 zegt G. Huizinga, de algemeen voorzitter van de commissie voor de staatsexamens, over vrouwen die via de zogenaamde 'moedermavo's' alsnog een middelbare schooldiploma willen halen:
De leukste reden om te gaan leren is de reden van de snel groeiende groep huisvrouwen: zij doen het als hobby. De tijd die zij door het afnemende kindertal en de vele moderne huishoudelijke apparaten over hebben, kunnen ze niet beter besteden. Door te studeren, verzekeren ze zich later van een gevulder leven als de kinderen de deur uit zijn. Ze kunnen door dat diploma misschien aan de slag. (…) het zijn vaak de beste leerlingen. Die huismoeders komen soms met prachtige resultaten uit de bus.
Vraag 25 4 punten
Gebruik bron 13.
Een conclusie:
Uit deze bron blijkt dat de emancipatie van vrouwen een proces is.
Ondersteun deze conclusie door, telkens met een andere verwijzing naar de bron, uit te leggen welke continuïteit en welke verandering in de positie van de vrouw vanaf de jaren 1950 plaatsvinden.
Bekijk het antwoord
- Legt uit dat Huizinga nog steeds uitgaat van de traditionele rol van de vrouw als huisvrouw/moeder die thuisblijft om voor de kinderen te zorgen: een continuïteit in de positie van de vrouw. (1p)
- Verwijst naar de bron met de opmerking van Huizinga dat (een van de volgende): voor vrouwen onderwijs/studeren een hobby is / vrouwen door huishoudelijke apparaten meer tijd hebben gekregen / vrouwen aan het werk kunnen nadat de kinderen de deur uit zijn. (1p)
- Legt uit dat er vanaf de jaren 1950 sprake is van kansen voor vrouwen op ontwikkeling / werk buitenshuis / waardering voor de intellectuele inspanningen van vrouwen: een verandering in de positie van de vrouw. (1p)
- Verwijst naar de bron met de opmerking van Huizinga dat (een van de volgende): vrouwen vervolgonderwijs volgen / vrouwen met het diploma aan het werk kunnen / vrouwen goede studieresultaten behalen. (1p)
Een verwijzing naar de bron telt alleen mee bij een juist voorbeeld van continuïteit (eerste deelvraag) of van verandering (tweede deelvraag). Dezelfde verwijzing die twee keer wordt gebruikt, telt alleen bij het eerste gebruik.
Vraag 26 2 punten
In 2002 vond een interview plaats met Inge Viett, een voormalig lid van de Rote Armee Fraktion, een groep die voortkwam uit de Baader-Meinhoff Gruppe. Twee uitspraken uit het interview waren:
1 Over haar jeugd op het West-Duitse platteland in de jaren 1950 zei Viett: "De mensen groetten elkaar nog met 'Heil Hitler'. Over de Tweede Wereldoorlog werd noch thuis, noch op school gesproken."
2 Over de toestemming die ze van de regering van de DDR kreeg om zich in de jaren 1980 in Oost-Duitsland te vestigen zei Viett: "Er was een basisovereenkomst: we hadden een gemeenschappelijke vijand."
Toon voor elk van beide uitspraken van Viett aan dat deze paste bij een motief voor het verzet dat de Baader-Meinhof Gruppe pleegde.
Bekijk het antwoord
- Toont aan dat uitspraak 1 past bij een motief voor het verzet: de groep pleegde aanslagen als reactie op de beperkt gebleven denazificatie in de BRD (Viett zegt dat in het land waar ze zich tegen afzet nog 'Heil Hitler' werd gezegd). (1p)
- Toont aan dat uitspraak 2 past bij een motief voor het verzet: de groep beweerde te strijden vanuit een marxistische ideologie / voor een socialistische heilstaat (Viett zegt dat ze zich in de DDR wilde vestigen omdat die de kapitalistische BRD ook als vijand zag). (1p)
2022, tijdvak 2: Moderne tijd
bron 10

Toelichting: De mannen zijn gevangenen uit een nabijgelegen concentratiekamp. Zij werken aan de fabricage van gevechtsvliegtuigen die Messerschmitt aan de Duitse regering levert.
Zwart-wit foto van een fabriekshal met een stalen dakconstructie; mannen in gestreepte kleding werken aan werkbanken en machines.
Vraag 21 3 punten
Messerschmitt maakt na de Tweede Wereldoorlog een succesvolle doorstart in de BRD en specialiseert zich in de productie van betaalbare auto's en naaimachines. Aanvankelijk wordt hier positief op gereageerd, maar de doorstart van bedrijven als Messerschmitt draagt in de jaren 1970 bij aan de opkomst van links terrorisme in West-Duitsland.
Verklaar beide reacties door:
- zonder bron aan te geven bij welke economische ontwikkeling in de BRD in de jaren na 1945 de doorstart past, en
- met bron te beredeneren waardoor de doorstart van bedrijven als Messerschmitt bijdraagt aan de opkomst van links terrorisme in de jaren 1970.
Bekijk het antwoord
- De succesvolle doorstart en de productie van goedkope auto's en naaimachines passen bij het wirtschaftswunder, de economische ontwikkeling waarin de schade van de Tweede Wereldoorlog zo snel mogelijk wordt tegengegaan. (1p)
- De doorstart van een bedrijf als Messerschmitt, dat tijdens de Tweede Wereldoorlog gevangenen uit concentratiekampen heeft ingezet of vliegtuigen heeft geproduceerd voor de nationaalsocialisten, leidt tot de kritiek dat de denazificatie beperkt is gebleven of niet is geslaagd, wat bijdraagt aan de opkomst van links terrorisme in de jaren 1970. (2p)
Alleen als het antwoord op de tweede deelvraag een combinatie is van een juiste verwijzing naar de bron met een juiste uitleg over de kritiek op de beperkte denazificatie, worden scorepunten toegekend.
2022, tijdvak 3: Moderne tijd
Bron 11
Op 21 oktober 1953 plaatst de Nederlandse communistische krant De Waarheid een bericht over de nieuwe regering van de BRD:
Tot de nieuwe ministers behoren onder anderen Theodor Oberländer, voormalig SA-Sturmführer1), Waldemar Kraft, voor de oorlog grootgrondbezitter in Polen en in 1939 SS-Hauptsturmführer1), Gerard Schröder, de vertrouwde advocaat van het staalconcern Vereinigte Stahlwerke, en de bankier Preusker, die Duitsland vertegenwoordigt in de Kolen- en Staalgemeenschap. (…) Gisteren heeft Adenauer in een rede voor de Bondsdag het program van zijn nieuwe regering uiteengezet. Hij verklaarde onder meer dat West-Duitsland zal aandringen op de snelle vrijlating van alle oorlogsmisdadigers die 'onschuldig gevangen worden gehouden in het buitenland'.
noot 1 officiersfunctie bij de SA en SS, nationaalsocialistische paramilitaire organisaties van de regering tijdens de jaren 1930 en 1940
De waarheid, 21 okt 1953, geraadpleegd via Delpher.nl
Vraag 20 2 punten
Gebruik bron 11. Het artikel van De Waarheid past bij een communistisch vijandbeeld van de BRD. Leg uit welke boodschap over de BRD de schrijver van het artikel wil overbrengen, waarbij je je antwoord ondersteunt met een verwijzing naar de bron.
Bekijk het antwoord
- Geeft aan dat de schrijver wil overbrengen dat de denazificatie in de BRD is mislukt, of dat de kapitalistische BRD geen afstand neemt van het naziverleden (1p)
- Verwijst naar de bron door te schrijven dat er voormalige nationaalsocialistische officieren in de regering van de BRD zitten, of dat de regering van de BRD (voormalige) nazi's of oorlogsmisdadigers 'onschuldig gevangen' noemt (1p)
Alleen als in het antwoord het uitblijven van denazificatie (of een juiste omschrijving hiervan) wordt genoemd, wordt 1 scorepunt toegekend aan een passende verwijzing naar de bron.
Bron 12

Prent met twee panelen naast elkaar, links 1947 en rechts 1957. Labels in de prent: GB, BE, LUX en ITALIA.
Toelichting:
Prent links (1947):
Duitsland (de westelijke zones) staat links met de rug naar de andere landen. In het midden achter staan Groot-Brittannië, Frankrijk en Scandinavië. Op de voorgrond staan België, Nederland, Luxemburg en Italië.
Prent rechts (1957):
West-Duitsland zit op het bankje met België, Nederland en Luxemburg op schoot. Achter de bank staan Groot-Brittannië, Frankrijk, Scandinavië en Italië.
Vraag 21 3 punten
Gebruik bron 12. In deze prent geeft Behrendt een mening weer over gevolgen van het Wirtschaftswunder. Toon dit aan door:
- aan te geven welk economisch gevolg van het Wirtschaftswunder Behrendt weergeeft, en
- uit te leggen welke mening Behrendt weergeeft over de politieke verandering die hierdoor plaatsvindt in Europa, waarbij je je antwoord ondersteunt met een verwijzing naar het linker deel en naar het rechter deel van de bron.
Bekijk het antwoord
- Geeft aan dat Behrendt het economische gevolg weergeeft dat Duitsland van een arm of onbelangrijk land verandert in een economische reus of welvarend land (1p)
- Legt uit dat Behrendt weergeeft dat West-Duitsland hierdoor politiek een hoofdrol krijgt, een machtig land is geworden, of dat landen als Frankrijk en Engeland niet langer de hoofdrol spelen (1p)
- Verwijst naar beide delen van de bron door af te beelden dat (een van de volgende): Duitsland in 1947 in de hoek staat, of een klein kind is en in 1957 in het midden op de bank zit, of landen als Nederland en België op schoot heeft, of veel groter is geworden; of dat Frankrijk of Groot-Brittannië in 1947 tevreden zijn, in het midden staan, en in 1957 ongelukkig kijken, achteraan staan of dunner zijn geworden (1p)
Alleen als bij de tweede deelvraag een juiste mening van Behrendt wordt weergegeven, wordt 1 scorepunt toegekend aan een passende verwijzing naar beide delen van de bron.
Bron 14
In 1968 wordt Ulrike Meinhof door de televisiezender Sender Freies Berlin geïnterviewd. Ze zegt:
Ik vind [protest op] de straat in geen enkel opzicht een geschikt middel om iemands mening bekend te maken. Maar als je geen andere keus hebt, als je geen toegang hebt tot televisiezendtijd en minstens één of twee keer per week één of twee uur lang precies zeggen kan wat je te zeggen hebt … Als je niet beschikt over de miljoenenoplage van kranten en weekbladen … Als je dan openlijk een discussie wilt houden en je stuit op samenscholingsverboden en als je wilt demonstreren tegen demonstratieverboden, en alhoewel het wel om [de mening op] de straat gaat, (…) dan ben ik inderdaad van mening dat het buitengewoon democratisch is dat er mensen zijn die ondanks al deze verboden de enige mogelijkheid die hun overblijft, namelijk die van [protest op] de straat, gebruiken.
https://www.youtube.com/watch?v=lK7o-Rso-us
Vraag 24 3 punten
Gebruik bron 14. Ulrike Meinhof is in de jaren 1970 een actief lid van de Baader-Meinhof Gruppe. In dit interview zijn haar motieven hiervoor al zichtbaar.
Ondersteun dit door:
- aan te tonen dat de kritiek van Meinhof op de regering van de BRD aansluit bij de ideologie van de Baader-Meinhof Gruppe, en
- uit te leggen welke onderbouwing Meinhof geeft voor de latere werkwijze van de Baader-Meinhof Gruppe.
Bekijk het antwoord
- Toont aan dat de kritiek van Meinhof, dat arbeiders of het gewone volk geen inspraak of kans hebben om hun mening te verkondigen, past bij de kritiek van de Baader-Meinhof Gruppe op de falende democratie of op de macht van de kapitalistische elite in de BRD (1p)
- Legt uit dat Meinhof beweert dat protesten op straat niet geschikt zijn om de mening van het volk te laten horen, waarmee ze vooruitloopt op het plegen van (terroristische) aanslagen of op het plegen van geweld om de maatschappij blijvend te veranderen, wat de Baader-Meinhof Gruppe in de jaren 1970 als werkwijze gebruikt (2p)
2021, tijdvak 1: Moderne tijd
Bron 13
Chris van Esterik herinnert zich hoe hij in de jaren 1960 op het schoolfeest van zijn gymnasium in Tiel voor het eerst popmuziek draait met zijn eigen bandrecorder:
Ik gloeide van trots en geestdrift. (...) Ik kon op die avond het hele klassieke bolwerk bestoken met ritmes en klanken die niet uit het geleerde hoofd kwamen maar uit de onderbuik. Opeens, terwijl de muziek door beukte, werd de massa doodstil en hield op met dansen. Onaangekondigd stond daar in de deuropening de rector. Hij zei niets, stak zijn kin nog eens extra vooruit, zijn ogen schoten vuur. (...) Binnen de muren van zijn eigen klassieke rijk waren de laatste dagen van Rome aangebroken. De Vandalen hadden de eerste verdedigingslinie van het grondgebied al veroverd. Ik zette mijn bandrecorder uit. Overdonderd en gedwee pakten we ons boeltje op. Zonder een woord van discussie was het feest onmiddellijk afgelopen. Als een ware Romeinse veldheer had hij bij zijn eerste confrontatie met de jaren zestig een klinkende overwinning behaald.
Vraag 25 2 punten
Gebruik bron 13.
Een conclusie: Met deze bron kun je aantonen dat het ontstaan van sociaal-culturele veranderingen in de tweede helft van de twintigste eeuw een proces is.
Leg deze conclusie uit door de sociaal-culturele verandering te noemen die naar voren komt in de bron en daarna aan te tonen dat je kunt spreken van een proces.
Bekijk het antwoord
- Noemt de sociaal-culturele verandering: het draaien van popmuziek / het houden van een schoolfeest zonder toezicht past bij het ontstaan van jeugdcultuur (1p)
- Toont aan dat je kunt spreken van een proces: het gedweeë einde van het feest / het ontzag voor de rector laat zien dat het zich durven verzetten tegen de autoriteiten door de jeugd nog in ontwikkeling is (1p)
2021, tijdvak 2: Moderne tijd
Opgavetekst
Bron 9
Philipp Jacob Siebenpfeiffer, een van de organisatoren van een meerdaags politiek festival in de Beierse plaats Hambach in 1832, houdt daar een toespraak waarin hij zegt:
En hij zal komen die dag, de dag van de zuiverste overwinningsroes, waarop Duitsers uit de Alpen, van de Rijn, de Donau en de Elbe elkaar als broeders zullen omarmen, waarop de tolpalen, de slagbomen en alle andere formele tekenen van de scheiding, de hindernissen en de onderdrukking verdwijnen. (…) Waarop vrij verkeer over vrije straten getuigt van het vrijkomen van onze nationale krachten en energie; waarop de vorsten hun bonte hermelijnen mantels die de pretentie uitstralen dat zij plaatsbekleder zijn van God, omruilen voor mannelijke toga's van Duitse waardigheid. En de ambtenaar en de soldaat zich niet meer tooien met het bediendenjasje van de heren en meesters, maar met de tekenen van hun verbondenheid met het volk. (...) Als de vorsten hun troon daarboven in de wolken niet verlaten om gewone burgers te worden, dan zal het Duitse volk zelf, op een moment van groots enthousiasme, het werk voltooien, waarvoor hun ziekelijke verwaandheid en egoïsme terugdeinzen.
https://politische-bildung-rlp.de/fileadmin/files/downloads/Broschuere_Hambach_1832.pdf
Vraag 17 4 punten
In 1878 werden in Nederland twee volkspetities gehouden, die in totaal door bijna 500.000 burgers werden ondertekend. In de petities werd koning Willem III opgeroepen om een nieuwe onderwijswet niet te ondertekenen.
Twee passages uit een van deze petities:
1 Sire, zal dat goed voor Uw land en volk zijn, als men in Nederland geen 'School met den Bijbel' [school met christelijk uitgangspunt] meer voor zijn kinderen zal kunnen hebben? Wij vragen dit uit liefde voor het volk Gods.
2 Met het oog op die goddeloze figuren die oproepen tot opstand, die onophoudelijk tegen de rijken schreeuwen om de armen nog ontevredener te maken, vragen wij U, Majesteit, teken deze wet nooit. Nooit Sire, nooit!
Leg uit, telkens met een verwijzing naar een passage:
- door welke politiek-maatschappelijke stroming het initiatief voor deze petitie werd genomen en
- tegen de opkomst van welke politieke stroming de petitie zich in deze passages vooral richtte.
Bekijk het antwoord
- Noemt dat het initiatief werd genomen door de confessionelen, met een verwijzing naar passage 1: de petitie richt zich op het behoud van de 'School met den Bijbel', dus op christelijk onderwijs. (2p)
- Noemt dat de petitie zich in deze passages vooral richtte tegen de opkomst van de socialisten of sociaaldemocraten, met een verwijzing naar passage 2: de petitie keert zich tegen figuren die oproepen tot opstand, tegen de rijken schreeuwen en de armen ontevreden maken. (2p)
2019, tijdvak 1: Moderne tijd
Opgavetekst
bron 8
In 1896 publiceert de Franse schrijfster Hubertine Auclert een artikel over de Franse kolonie Algerije:
In plaats van onderwijs voor Arabische meisjes in Algerije aan te moedigen heeft het Franse bestuur de scholen die al voor de verovering [in 1830] waren gesticht gesloten. En het liet toe dat conservatieve moslimmannen de scholen die na de verovering werden gesticht weer sloten, zodat de hoofdstad van Algerije 35 jaar geen enkele school had voor meisjes. Toen de rector van de Academie van Algiers, meneer Charles Jeanmaire, rond 1890 toch een klas begon voor jonge Arabische meisjes, bleken die meisjes zo intelligent dat het Franse bestuur gealarmeerd raakte. Het bestuur zei dat deze jonge meisjes na het behalen van hun diploma niet langer thuis in afzondering zouden willen leven.
http://chnm.gmu.edu/wwh/p/180.html
Vraag 24 2 punten
In 1964 maakte regisseur Kees Brusse de tv-documentaire Mensen van morgen, met daarin gesprekken over het leven met jongeren rond de twintig jaar, waaronder een ongehuwde moeder, een homoseksueel en een prostituee. Leg uit dat de keuze voor de geïnterviewden in de documentaire een maatschappelijk keerpunt markeerde in Nederland.
Bekijk het antwoord
- Legt uit dat in de documentaire mensen werden geïnterviewd uit groepen die tot dan toe moeizaam werden geaccepteerd binnen de heersende normen in Nederland, waardoor aandacht, begrip of acceptatie ontstond voor deze groepen (2p)
Hoe vaak tijd van televisie en computer in het examen komt
| Examen | Vragen | Aantal | Aandeel |
|---|---|---|---|
| 2026, tijdvak 1 | 20, 25 | 2 | 8% |
| 2026, tijdvak 2 | 19, 22 | 2 | 8% |
| 2025, tijdvak 2 | 19, 26 | 2 | 7% |
| 2024, tijdvak 1 | 25-26 | 2 | 8% |
| 2024, tijdvak 2 | 24, 26 | 2 | 7% |
| 2023, tijdvak 1 | 15, 18, 20, 22, 24 | 5 | 20% |
| 2023, tijdvak 2 | 25 | 1 | 4% |
| 2022, tijdvak 1 | 24-26 | 3 | 12% |
| 2022, tijdvak 2 | 21 | 1 | 4% |
| 2022, tijdvak 3 | 20-21, 24 | 3 | 12% |
| 2021, tijdvak 1 | 25 | 1 | 4% |
| 2021, tijdvak 2 | 17 | 1 | 5% |
| 2019, tijdvak 1 | 24 | 1 | 4% |
In 13 van de 18 ingedeelde examens geschiedenis vwo staat een vraag over tijd van televisie en computer, samen 26 vragen (6% van alle examenvragen). De meeste stonden in 2023, tijdvak 1: 5 vragen. In de examens van 2024 tot en met 2026 ging 6% van de vragen over tijd van televisie en computer, daarvoor 6%. Dat aandeel is dus stabiel.
Oefenen met tijd van televisie en computer
Maak de 15 nieuwste examenvragen over tijd van televisie en computer online, zonder account, of kies de vragen uit één jaar (2025, 2024, 2023, 2022, 2021 en 2019). Het AI-model kijkt ze na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.
Oefen de vragen over tijd van televisie en computer
Andere onderwerpen geschiedenis vwo
- Historische vaardigheden
- Tijd van wereldoorlogen
- Koude Oorlog
- Tijd van burgers en stoommachines
- Tijd van ontdekkers en hervormers
- Tijd van Grieken en Romeinen
- Tijd van pruiken en revoluties
- Tijd van regenten en vorsten
- Tijd van steden en staten
- Tijd van monniken en ridders
Tijd van televisie en computer op andere niveaus
Nakijken als docent
Kies het examen in de vragenbank
In de vragenbank van ToetsChecker staat elk examen geschiedenis vwo onder Eindexamens. Je neemt de examenvragen over in een eigen toets, alles of een selectie, of je leest het examen met het correctievoorschrift in als correctiemodel.
Laat de klas het examen maken
Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.
Geef de resultaten vrij
Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.
ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.
Hoe ToetsChecker geschiedenis per vraagtype nakijkt, lees je op geschiedenis toetsen nakijken met AI.
Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op geschiedenis oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak komt tijd van televisie en computer voor in het eindexamen geschiedenis vwo?
In de 18 ingedeelde examens van 2018 tot en met 2026 gaan 26 vragen over tijd van televisie en computer, 6% van alle examenvragen. Het onderwerp staat in 13 van die examens.
In welk examen geschiedenis vwo stonden de meeste vragen over tijd van televisie en computer?
In het examen van 2023, tijdvak 1, met 5 vragen: 15, 18, 20, 22, 24.
Hoe oefen ik examenvragen over tijd van televisie en computer?
Op deze pagina staan alle vragen over tijd van televisie en computer met het antwoord. Je maakt ook de 15 nieuwste vragen online, of die van één jaar, zonder account: het AI-model kijkt ze na, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag feedback.