Eindexamen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3: vragen en antwoorden
Alle vragen met het antwoord uit het correctievoorschrift. Opgaven: Tekst 1, Tekst 2, Tekst 3, Algemeen, Tekst 4.
Het centraal examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3 telt 19 vragen. De meeste vragen gaan over tekstbegrip (8), stijlfiguren (4) en vertalen (2). De opgaven en het correctievoorschrift staan op examenblad.nl. Met ToetsChecker maakt een klas het examen op papier en doet het AI-model per vraag een nakijkvoorstel met feedback, dat de docent controleert en vrijgeeft.
Vragen en antwoorden
Hieronder staan de opgaven en vragen van het examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3. Onder elke vraag klap je het antwoord uit het correctievoorschrift open. Probeer de vraag eerst zelf, of maak het examen online en laat het nakijken.
Tekst 1
Tekst 1 Hera en Zeus bespreken het lot van Troje.
[30] Τὴν δὲ μέγ᾿ ὀχθήσας προσέφη νεφεληγερέτα Ζεύς·
[31] “Δαιμονίη, τί νύ σε Πρίαμος Πριάμοιό τε παῖδες
[32] τόσσα κακὰ ῥέζουσιν, ὅ τ᾿ ἀσπερχὲς μενεαίνεις
[33] Ἰλίου ἐξαλαπάξαι ἐϋκτίμενον πτολίεθρον;
[34] Εἰ δὲ σύ γ᾿ εἰσελθοῦσα πύλας καὶ τείχεα μακρὰ
[35] ὠμὸν βεβρώθοις Πρίαμον Πριάμοιό τε παῖδας
[36] ἄλλους τε Τρῶας, τότε κεν χόλον ἐξακέσαιο.
[37] Ἔρξον ὅπως ἐθέλεις· μὴ τοῦτό γε νεῖκος ὀπίσσω
[38] σοὶ καὶ ἐμοὶ μέγ᾿ ἔρισμα μετ᾿ ἀμφοτέροισι γένηται.
[39] Ἄλλο δέ τοι ἐρέω, σὺ δ᾿ ἐνὶ φρεσὶ βάλλεο σῇσιν·
[40] ὁππότε κεν καὶ ἐγὼ μεμαὼς πόλιν ἐξαλαπάξαι
[41] τὴν ἐθέλω ὅθι τοι φίλοι ἀνέρες ἐγγεγάασι,
[42] μή τι διατρίβειν τὸν ἐμὸν χόλον, ἀλλά μ᾿ ἐᾶσαι·
[43] καὶ γὰρ ἐγὼ σοὶ δῶκα ἑκὼν ἀέκοντί γε θυμῷ·
[44] αἳ γὰρ ὑπ᾿ ἠελίῳ τε καὶ οὐρανῷ ἀστερόεντι
[45] ναιετάουσι πόληες ἐπιχθονίων ἀνθρώπων,
[46] τάων μοι περὶ κῆρι τιέσκετο Ἴλιος ἱρὴ
[47] καὶ Πρίαμος καὶ λαὸς ἐϋμμελίω Πριάμοιο.
[48] Οὐ γάρ μοί ποτε βωμὸς ἐδεύετο δαιτὸς ἐΐσης,
[49] λοιβῆς τε κνίσης τε· τὸ γὰρ λάχομεν γέρας ἡμεῖς.”
[50] Τὸν δ᾿ ἠμείβετ᾿ ἔπειτα βοῶπις πότνια Ἥρη·
[51] “Ἤτοι ἐμοὶ τρεῖς μὲν πολὺ φίλταταί εἰσι πόληες,
[52] Ἄργός τε Σπάρτη τε καὶ εὐρυάγυια Μυκήνη·
[53] τὰς διαπέρσαι, ὅτ᾿ ἄν τοι ἀπέχθωνται περὶ κῆρι·
[54] τάων οὔ τοι ἐγὼ πρόσθ᾿ ἵσταμαι οὐδὲ μεγαίρω.
[55] Εἴ περ γὰρ φθονέω τε καὶ οὐκ εἰῶ διαπέρσαι,
[56] οὐκ ἀνύω φθονέουσ᾿, ἐπεὶ ἦ πολὺ φέρτερός ἐσσι.
[57] Ἀλλὰ χρὴ καὶ ἐμὸν θέμεναι πόνον οὐκ ἀτέλεστον·
[58] καὶ γὰρ ἐγὼ θεός εἰμι, γένος δέ μοι ἔνθεν ὅθεν σοί,
[59] καί με πρεσβυτάτην τέκετο Κρόνος ἀγκυλομήτης,
[60] ἀμφότερον, γενεῇ τε καὶ οὕνεκα σὴ παράκοιτις
[61] κέκλημαι, σὺ δὲ πᾶσι μετ᾿ ἀθανάτοισιν ἀνάσσεις.
[62] Ἀλλ᾿ ἤτοι μὲν ταῦθ᾿ ὑποείξομεν ἀλλήλοισι,
[63] σοὶ μὲν ἐγώ, σὺ δ᾿ ἐμοί· ἐπὶ δ᾿ ἕψονται θεοὶ ἄλλοι
[64] ἀθάνατοι· σὺ δὲ θᾶσσον Ἀθηναίῃ ἐπιτεῖλαι
[65] ἐλθεῖν ἐς Τρώων καὶ Ἀχαιῶν φύλοπιν αἰνήν,
[66] πειρᾶν δ᾿ ὥς κε Τρῶες ὑπερκύδαντας Ἀχαιοὺς
[67] ἄρξωσι πρότεροι ὑπὲρ ὅρκια δηλήσασθαι.”
[68] Ὣς ἔφατ᾿, οὐδ᾿ ἀπίθησε πατὴρ ἀνδρῶν τε θεῶν τε·
[69] αὐτίκ᾿ Ἀθηναίην ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·
[70] “Αἶψα μάλ᾿ ἐς στρατὸν ἐλθὲ μετὰ Τρῶας καὶ Ἀχαιούς,
[71] πειρᾶν δ᾿ ὥς κε Τρῶες ὑπερκύδαντας Ἀχαιοὺς
[72] ἄρξωσι πρότεροι ὑπὲρ ὅρκια δηλήσασθαι.”
[73] Ὣς εἰπὼν ὄτρυνε πάρος μεμαυῖαν Ἀθήνην,
[74] βῆ δὲ κατ᾿ Οὐλύμποιο καρήνων ἀΐξασα.
Aantekeningen
regel 32: ἀσπερχές hevig
βεβρώθω eten (regel 35)
regel 36: ἐξακέομαι + accusativus genezen van
ἔρξα aoristus van ἔρδω doen (regel 37)
regel 38: ἔρισμα twistpunt
regel 47: ἐϋμμελίης met sterke lans
regel 54: μεγαίρω misgunnen
regel 57: ἀτέλεστος vergeefs
regel 59: ἀγκυλομήτης sluw
regel 66 en 71: ὑπερκύδας zeer roemrijk
Homerus, Ilias 4.30-74
Vraag 1 3 punten
Regel 30 νεφεληγερέτα: het gebruik van bijvoeglijke naamwoorden als νεφεληγερέτα is kenmerkend voor het epos.
a. Noteer de gebruikelijke benaming voor een dergelijk bijvoeglijk naamwoord.
b. Citeer twee van dergelijke Griekse bijvoeglijke naamwoorden uit de regels 40-47 (ὁππότε t/m Πριάμοιο).
Bekijk het antwoord
- Noemt de benaming: epitheton ornans (1p)
- Citeert twee van de volgende Griekse bijvoeglijke naamwoorden uit de regels 40-47: ἀστερόεντι (regel 44), ἐπιχθονίων (regel 45), ἱρὴ (regel 46), ἐϋμμελίω (regel 47). Per juist antwoord 1 punt. (2p)
Vraag 2 2 punten
Regel 31 Δαιμονίη, τί νύ σε Πρίαμος Πριάμοιό τε παῖδες en regel 35 ὠμὸν βεβρώθοις Πρίαμον Πριάμοιό τε παῖδας.
a. Noteer de gebruikelijke benaming voor versdelen die identiek of bijna identiek zijn.
b. Beschrijf in eigen woorden de verklaring voor het herhaaldelijk gebruik van identieke of bijna identieke versdelen in de orale poëzie. Baseer je antwoord op de achtergronden bij de teksten die je voor dit examen gelezen hebt.
Bekijk het antwoord
- Noemt de benaming: formule(s) (1p)
- Verklaart dat de (bijna) identieke versdelen de zanger of dichter (ἀοιδός) in staat stelden (zingend) te improviseren, omdat de Ilias het resultaat is van een lange orale traditie (of woorden van overeenkomstige strekking). Niet goed: alleen dat de versdelen de zanger in staat stelden de tekst beter te onthouden. (1p)
Vraag 3 2 punten
Regel 37 τοῦτό γε νεῖκος: De oorzaak van dit conflict is, dat Zeus van Troje houdt en dat Hera Troje haat.
a. Noteer in eigen woorden de reden die Zeus zelf noemt voor zijn liefde voor Troje. Baseer je antwoord op het vervolg (t/m regel 49 ἡμεῖς).
b. Noteer de reden waarom Hera Troje haat. Baseer je antwoord op de achtergronden bij de teksten die je voor dit examen gelezen hebt.
Bekijk het antwoord
- Noemt dat Zeus altijd offers heeft gekregen (van de Trojanen) of altijd is geëerd (door de Trojanen) (1p)
- Noemt dat (de Trojaan) Paris Hera niet heeft gekozen als mooiste godin, het Parisoordeel (of woorden van overeenkomstige strekking) (1p)
Vraag 4 1 punt
Regel 43 δῶκα: Dit heeft Zeus gedaan in het voorafgaande (vanaf regel 34 Εἰ).
Citeer uit het voorafgaande (vanaf regel 34 Εἰ) het desbetreffende Griekse tekstelement.
Bekijk het antwoord
- Citeert Ἔρξον ὅπως ἐθέλεις (regel 37) (1p)
Vraag 5 2 punten
Regel 57 Ἀλλὰ t/m ἀτέλεστον. Deze regel wordt door J. van Gelder als volgt vertaald: Toch mag de moeite die ik mij geef niet zonder gevolg blijven. In de vertaling is de grammaticale structuur van het Grieks niet geheel overgenomen.
a. Leg dit uit met betrekking tot πόνον. Ga in je antwoord in op zowel het Grieks als de vertaling.
b. Noteer de naam van het stilistisch middel dat in het Grieks is gebruikt en dat ook in de vertaling is toegepast.
Bekijk het antwoord
- Legt uit dat πόνον in het Grieks lijdend voorwerp is en in de vertaling onderwerp (‘moeite’ is onderwerp), of woorden van overeenkomstige strekking. Niet fout rekenen: ‘In het Grieks is πόνον accusativus; het is vertaald als (of het) nominativus (is).’ (1p)
- Noemt litotes (1p)
Vraag 6 2 punten
Regel 70-72 Αἶψα t/m δηλήσασθαι. In het werk Politeia van de Griekse filosoof Plato betoogt Socrates: Verhalen waarin goden tovenaars zijn die zelf een andere gedaante kunnen aannemen en in woord en daad tegen mensen liegen om hen om de tuin te leiden, mogen onze kinderen in de opvoeding niet te horen krijgen. In het vervolg van tekst 1 (niet in dit examen afgedrukt) gaat Athene precies datgene doen wat Socrates afkeurt, en tegen het eind van de Ilias vertoont Athene nogmaals dit gedrag.
Beschrijf in eigen woorden voor elk van beide gevallen wie er door Athene misleid wordt en beschrijf voor elk van beide gevallen wat zij met die misleiding wil bereiken.
Bekijk het antwoord
- Athene misleidt Pandarus (een Trojaan, door zich voor te doen als een Trojaan) en wil bereiken dat hij (met een pijlschot of met een aanval op Menelaus) het verdrag of de wapenstilstand schendt. Beide onderdelen moeten juist zijn. (1p)
- Athene misleidt Hector (door zich voor te doen als zijn broer Deïphobus) en wil bereiken dat hij met Achilles gaat strijden, niet langer voor Achilles vlucht of (door Achilles) gedood wordt. Beide onderdelen moeten juist zijn. (1p)
Vraag 7 2 punten
Regel 74 βῆ δὲ κατ᾿ Οὐλύμποιο καρήνων ἀΐξασα.
a. Schrijf regel 74 over en scandeer deze regel.
b. Leg uit op basis van het metrum, waarom in deze regel de vorm Οὐλύμποιο is gebruikt in plaats van Ὀλύμποιο.
Bekijk het antwoord
- Scandeert de regel als: ˉ ˘ ˘ | ˉ ˉ | ˉ ˘ ˘ | ˉ ˉ | ˉ ˉ | ˉ ˉ (1p)
- Legt uit dat de eerste lettergreep van dit woord op deze plaats in de regel lang moet zijn (Οὐ- is lang, terwijl de eerste lettergreep van Ὀλύμποιο kort is), of woorden van overeenkomstige strekking (1p)
Tekst 2
Tekst 2 Achilles’ paarden na de dood van Patroclus.
[434] Stokstijf bleven ze staan als een standbeeld dat op de grafterp
[435] staat van een dode, van een man of een vrouw, even roerloos
[436] stonden ze voor de stralend mooie strijdkar, de hoofden
[437] diep naar de aarde gebogen. Van hun oogleden gleden
[438] steeds hete tranen op de grond neer terwijl ze rouwden
[439] om het gemis van hun wagenmenner; hun welige manen,
[440] neerglijdend onder het juk langs de zijkussens, raakten bezoedeld.
[441] Kronoszoon Zeus kreeg erbarmen toen hij de paarden zag huilen,
[442] en hij schudde zijn hoofd terwijl hij zacht bij zichzelf zei:
[443] ‘Ach, arme dieren, waarom gaven wij jullie, die eeuwig
[444] jong en onsterfelijk zijn, aan Peleus, een sterfelijke koning,
[445] om ongelukkig te zijn bij diep ongelukkige mensen?
[446] Want er bestaat nu eenmaal niets ongelukkigers dan de
[447] mens van alles wat er op aarde ademt en rondkruipt.
[448] Maar ik sta onder geen beding toe dat op jullie of jullie
[449] kostbare wagen door Hektor Priamoszoon wordt gereden.
[450] Is het nog niet genoeg dat hij schitteren kan met de rusting?’
Homerus, Ilias 17.434-450. Vertaling: Imme Dros, Homeros Ilias, Amsterdam 2015.
Vraag 8 1 punt
Regel 434-437 Stokstijf t/m gebogen. De primaire functie van deze vergelijking is illustratie van het roerloos stilstaan van de paarden.
Beschrijf in eigen woorden een van de secundaire functies van deze vergelijking. Baseer je antwoord op de inhoud van deze vergelijking.
Bekijk het antwoord
- Noemt een secundaire functie, bijvoorbeeld: opwekking van medelijden of verdriet, een sombere sfeer; (terug)verwijzing naar de dood van Patroclus; (vooruit)verwijzing naar de begrafenis van Patroclus (door het noemen van een standbeeld op een grafterp van een dode in deze vergelijking) (1p)
Vraag 9 2 punten
De beschrijving door Kavafis wijkt in enkele opzichten af van de beschrijving in tekst 2. Kavafis schrijft in zijn gedicht De paarden van Achilles:
Toen zij zagen dat Patroklos gedood was,
hij, zo dapper, zo krachtig en zo jong,
begonnen de paarden van Achilles te wenen;
hun onsterfelijke natuur kwam in opstand
tegen het werk van de dood dat zij aanschouwden.
Zij schudden met hun hoofden, wuifden met de lange manen,
stampten op de aarde met hun hoeven en treurden
om Patroklos.
In dit gedicht noemt Kavafis enkele elementen van het verhaal die niet in tegenspraak zijn met iets wat Homerus in tekst 2 vertelt, maar die door Homerus in tekst 2 niet expliciet genoemd worden, bijvoorbeeld de naam van Patroclus en het feit dat hij gedood is.
a. Met welk element in tekst 2 vormt de beschrijving door Kavafis een tegenstelling? Ga in je antwoord in op zowel tekst 2 als de beschrijving door Kavafis.
b. Beschrijf in eigen woorden een ander element van het verhaal dat door Kavafis genoemd wordt en dat door Homerus in tekst 2 niet expliciet genoemd wordt, maar dat ook niet in tegenspraak is met iets wat Homerus in tekst 2 vertelt.
Bekijk het antwoord
- Noemt de tegenstelling: in tekst 2 staan de paarden stokstijf; in de beschrijving door Kavafis bewegen ze juist heftig. Beide onderdelen moeten juist zijn. (1p)
- Noemt de dapperheid, kracht of jeugdigheid van Patroclus (of woorden van overeenkomstige strekking). Niet fout rekenen: het feit dat de paarden van Achilles zijn, of dat de onsterfelijke natuur van de paarden in opstand komt. (1p)
Tekst 3
Tekst 3 Rouwklachten om Hector.
[747] Τῇσιν δ᾿ αὖθ᾿ Ἑκάβη ἁδινοῦ ἐξῆρχε γόοιο·
[748] “Ἕκτορ, ἐμῷ θυμῷ πάντων πολὺ φίλτατε παίδων,
[749] ἦ μέν μοι ζωός περ ἐὼν φίλος ἦσθα θεοῖσιν·
[750] οἱ δ᾿ ἄρα σεῦ κήδοντο καὶ ἐν θανάτοιό περ αἴσῃ.
[751] Ἄλλους μὲν γὰρ παῖδας ἐμοὺς πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεὺς
[752] πέρνασχ᾿, ὅν τιν᾿ ἕλεσκε, πέρην ἁλὸς ἀτρυγέτοιο,
[753] ἐς Σάμον ἔς τ᾿ Ἴμβρον καὶ Λῆμνον ἀμιχθαλόεσσαν·
[754] σεῦ δ᾿ ἐπεὶ ἐξέλετο ψυχὴν ταναήκεϊ χαλκῷ,
[755] πολλὰ ῥυστάζεσκεν ἑοῦ περὶ σῆμ᾿ ἑτάροιο,
[756] Πατρόκλου, τὸν ἔπεφνες· ἀνέστησεν δέ μιν οὐδ᾿ ὧς.
[757] Νῦν δέ μοι ἑρσήεις καὶ πρόσφατος ἐν μεγάροισι
[758] κεῖσαι, τῷ ἴκελος ὅν τ᾿ ἀργυρότοξος Ἀπόλλων
[759] οἷς ἀγανοῖσι βέλεσσιν ἐποιχόμενος κατέπεφνεν.”
[760] Ὣς ἔφατο κλαίουσα, γόον δ᾿ ἀλίαστον ὄρινε.
[761] Τῇσι δ᾿ ἔπειθ᾿ Ἑλένη τριτάτη ἐξῆρχε γόοιο·
[762] “Ἕκτορ, ἐμῷ θυμῷ δαέρων πολὺ φίλτατε πάντων,
[763] ἦ μέν μοι πόσις ἐστὶν Ἀλέξανδρος θεοειδής,
[764] ὅς μ᾿ ἄγαγε Τροίηνδ᾿· ὡς πρὶν ὤφελλον ὀλέσθαι.
[765] Ἤδη γὰρ νῦν μοι τόδ᾿ ἐεικοστὸν ἔτος ἐστὶν
[766] ἐξ οὗ κεῖθεν ἔβην καὶ ἐμῆς ἀπελήλυθα πάτρης·
[767] ἀλλ᾿ οὔ πω σεῦ ἄκουσα κακὸν ἔπος οὐδ᾿ ἀσύφηλον·
[768] ἀλλ᾿ εἴ τίς με καὶ ἄλλος ἐνὶ μεγάροισιν ἐνίπτοι
[769] δαέρων ἢ γαλόων ἢ εἰνατέρων εὐπέπλων,
[770] ἢ ἑκυρή – ἑκυρὸς δὲ πατὴρ ὣς ἤπιος αἰεί –,
[771] ἀλλὰ σὺ τὸν ἐπέεσσι παραιφάμενος κατέρυκες,
[772] σῇ τ᾿ ἀγανοφροσύνῃ καὶ σοῖς ἀγανοῖς ἐπέεσσι.
[773] Τῶ σέ θ᾿ ἅμα κλαίω καὶ ἔμ᾿ ἄμμορον ἀχνυμένη κῆρ·
[774] οὐ γάρ τίς μοι ἔτ᾿ ἄλλος ἐνὶ Τροίῃ εὐρείῃ
[775] ἤπιος οὐδὲ φίλος, πάντες δέ με πεφρίκασιν.”
[776] Ὣς ἔφατο κλαίουσ᾿, ἐπὶ δ᾿ ἔστενε δῆμος ἀπείρων.
[777] De oude Priamos sprak tot zijn volk:
[778] ‘Trojanen, voer nu hout aan naar de stad
en vrees van de Achaiërs hinderlaag
[779] noch list. Want toen ik van de zwarte schepen
[780] terug mocht keren, heeft Achilles mij
verzekerd dat de strijd niet werd hervat
[781] voordat de twaalfde dageraad verrees.’
Aantekeningen
ἀμιχθαλόεσσα rokend (regel 753)
regel 755: ῥυστάζω heen en weer sleuren
regel 757: ἑρσήεις fris
πρόσφατος fris
regel 760: ἀλίαστος hevig
regel 762: ὁ δαήρ zwager (broer van echtgenoot)
regel 767: ἀσύφηλος krenkend
regel 769: ὁ δαήρ zwager (broer van echtgenoot)
ἡ γαλόως schoonzuster (zus van echtgenoot)
αἱ εἰνάτερες schoonzusters (echtgenotes van broers)
εὔπεπλος met mooi gewaad
regel 770: ἡ ἑκυρή schoonmoeder
ὁ ἑκυρός schoonvader
regel 771: παραιφάμενος toesprekend
regel 772: ἡ ἀγανοφροσύνη vriendelijkheid
regel 773: τῶ daarom
ἄμμορος ongelukkig
ἐπιστένω jammeren (regel 776)
Homerus, Ilias 24.747-781. Vertaling van de regels 777-781: P. Lateur, Homeros, Ilias, Wrok in Troje, Amsterdam 2010.
Vraag 10 3 punten
Regel 748-750 Ἕκτορ t/m αἴσῃ.
a. Citeer uit deze regels het Griekse tekstelement dat een tegenstelling vormt met ζωός περ ἐὼν (regel 749).
b. Noteer een gegeven waarop Hecabe’s opmerking in regel 749 (ἦ μέν t/m θεοῖσιν) gebaseerd kan zijn. Baseer je antwoord op de teksten die je voor dit examen gelezen hebt.
c. Beschrijf in eigen woorden het gegeven waarop Hecabe haar opmerking in regel 750 (οἱ t/m αἴσῃ) baseert. Baseer je antwoord op het vervolg (t/m regel 759 κατέπεφνεν).
Bekijk het antwoord
- Citeert (καὶ) ἐν θανάτοιό περ αἴσῃ (regel 750) (1p)
- Noemt een gegeven waarop Hecabe’s opmerking gebaseerd kan zijn, bijvoorbeeld: Hector was (tot het tweegevecht met Achilles) erg succesvol in de strijd; Hector was een belangrijke prins; Hector leefde in een welvarende stad; Hector had (een echtgenote en) een zoon. (1p)
- Noemt dat Hectors lichaam ongeschonden is gebleven (of woorden van overeenkomstige strekking). Niet fout rekenen: Hectors lichaam is thuisgebracht. (1p)
Vraag 11 2 punten
Regel 751-756 Ἄλλους t/m ὧς. De werkwoordsvormen ἐξέλετο (regel 754), ῥυστάζεσκεν (regel 755) en ἔπεφνες (regel 756) verwijzen naar verschillende momenten in het verhaal.
a. Noteer deze drie werkwoordsvormen in chronologische volgorde, van eerder naar later.
De handeling die beschreven wordt met het werkwoord ῥυστάζεσκεν wordt door Hecabe aangemerkt als zinloos.
b. Citeer uit de regels 751-756 (Ἄλλους t/m ὧς) het Griekse tekstelement waarmee Hecabe dit duidelijk maakt.
Bekijk het antwoord
- Noemt de chronologische volgorde: ἔπεφνες, ἐξέλετο, ῥυστάζεσκεν (1p)
- Citeert ἀνέστησεν δέ μιν οὐδ᾿ ὧς (regel 756) (1p)
Vraag 12 3 punten
Regel 749-759 ἦ μέν t/m κατέπεφνεν. Deze passage kan inhoudelijk ingedeeld worden in vier onderdelen.
Noteer voor elk van deze vier onderdelen het nummer van de regel waarmee het begint en noteer bij elk onderdeel een kort kopje dat de inhoud samenvat. Gebruik bij voorkeur in totaal niet meer dan 30 woorden.
Bekijk het antwoord
- Noemt vier onderdelen, elk met het juiste regelnummer en een kopje dat de inhoud samenvat. Juiste deelantwoorden: (regel 749) Hector is beschermd door of geliefd bij de goden; (regel 751) Hecabe’s andere zoons zijn verkocht, door Achilles verslagen, of het lot van Hecabe’s andere zoons; (regel 754) Hector is gedood of door Achilles verslagen, of het lot van Hector; (regel 757) Hector ligt er ongeschonden bij, lijkt op iemand die een zachte dood is gestorven, ligt in het paleis, of de huidige toestand van Hector. (3p)
Puntentabel: vier juiste deelantwoorden geven 3 punten; drie juist geeft 2 punten; twee juist geeft 1 punt; minder dan twee geeft 0 punten. Een deelantwoord telt alleen mee wanneer beide onderdelen (regelnummer en kopje) juist zijn. Niet fout rekenen wanneer in het eerste deelantwoord geen regelnummer is genoteerd. Woorden van overeenkomstige strekking zijn goed.
Vraag 13 2 punten
Regel 761 Ἑλένη τριτάτη.
a. Noteer de namen van de eerste twee personen en noteer van elk van beiden de familierelatie die zij met Hector hadden. Baseer je antwoord op de teksten die je voor dit examen gelezen hebt.
b. Leg uit dat het begrijpelijk is dat ook Helena een klaagrede houdt. Baseer je antwoord op de inhoud van Helena’s rede.
Bekijk het antwoord
- Noemt Andromache (Hectors echtgenote) en Hecabe (Hectors moeder) met hun familierelatie tot Hector. Alle vier onderdelen moeten juist zijn. (1p)
- Legt uit dat Helena op Hector het meest van al haar zwagers gesteld was, zeer op Hector gesteld was, altijd door Hector in bescherming genomen was of een schoonzus van Hector was (of woorden van overeenkomstige strekking). (1p)
Bij a niet fout rekenen wanneer niet of niet correct is aangegeven wie als eerste en wie als tweede geweeklaagd heeft. Bij b niet fout rekenen wanneer geantwoord is: Helena voelde zich schuldig (aan Hectors dood).
Vraag 14 2 punten
Regel 766 ἐξ οὗ t/m πάτρης: ἐξ οὗ κεῖθεν ἔβην καὶ ἐμῆς ἀπελήλυθα πάτρης.
Beschrijf de aspectswaarde van elk van beide werkwoordsvormen in deze regel. Ga in je antwoord in op de betekenis van beide werkwoordsvormen.
Bekijk het antwoord
- Beschrijft het aspect van ἔβην (aoristus) als een afgesloten handeling: Helena, of ze, is vertrokken. (1p)
- Beschrijft het aspect van ἀπελήλυθα (perfectum) als een toestand in het heden als resultaat van de handeling: Helena, of ze, is weg(gegaan), in den vreemde, weg van huis. Beide onderdelen van dit deelantwoord moeten juist zijn. (1p)
Vraag 15 2 punten
Regel 768-772 ἀλλ᾿ εἴ t/m ἐπέεσσι. In boek 3 van de Ilias zegt Priamus tegen Helena: Jij hebt voor mij niet de schuld: ’t zijn de goden geweest die mij deze tranen verwekkende strijd met het volk der Achaiërs bezorgden.
a. Citeer uit de regels 768-772 (ἀλλ᾿ εἴ t/m ἐπέεσσι) het Griekse woord waaruit blijkt dat Helena aan dergelijke opmerkingen van Priamus terugdenkt.
b. Verdedig de stelling dat de toevoeging ἢ ἑκυρή (regel 770) in dit gezelschap niet tactvol is.
Bekijk het antwoord
- Citeert ἤπιος (regel 770) (1p)
- Verdedigt dat het niet tactvol is van Helena om in aanwezigheid van Hecabe te zeggen dat Hecabe, of haar schoonmoeder, in tegenstelling tot Priamus wel eens tegen haar uitvoer; Hecabe, Helena’s schoonmoeder, staat er zelf bij (of woorden van overeenkomstige strekking). (1p)
Vraag 16 1 punt
Regel 778: ‘Trojanen, voer nu hout aan naar de stad’, zegt de oude Priamos tot zijn volk.
Beschrijf het verband tussen deze woorden en de slotscène van de Ilias.
Bekijk het antwoord
- Noemt dat het hout gebruikt wordt om het lichaam van Hector te verbranden (en dat is de slotscène van de Ilias). (1p)
Afbeelding 1

Zwart-witfoto van een geometrische schildering op aardewerk, een rouwscène. Links en rechts staan rijen geometrisch getekende, staande figuren. In het midden staat een horizontaal tafereel met daarboven een vlak met ruitpatroon.
Vraag 17 3 punten
Afbeelding 1: de schildering op afbeelding 1 is gemaakt in de achtste eeuw voor Christus en stelt een rouwscène voor.
a. Komt deze datering overeen met de tijd waarin het verhaal van de Ilias zich afspeelt of met de tijd waarin Homerus vermoedelijk leefde? Verklaar je keuze door in te gaan op beide alternatieven. Baseer je antwoord op de achtergronden bij de teksten die je voor dit examen gelezen hebt.
b. Welk van de volgende drie citaten uit tekst 3 past het best als beschrijving van de situatie op afbeelding 1? Leg uit waarom het door jou gekozen citaat het best past en leg voor elk van beide andere citaten uit waarom het niet goed past.
- 1. γόον δ᾿ ἀλίαστον ὄρινε (regel 760)
- 2. Ἑλένη τριτάτη ἐξῆρχε γόοιο (regel 761)
- 3. ἐπὶ δ᾿ ἔστενε δῆμος ἀπείρων (regel 776)
Bekijk het antwoord
- Kiest de datering van Homerus: Homerus leefde (vermoedelijk) in dezelfde eeuw als waarin de schildering werd gemaakt; het verhaal van de Ilias speelt een aantal eeuwen eerder. Beide alternatieven moeten worden behandeld. (1p)
- Kiest citaat 3 als best passend: daarin staat dat het (hele) volk jammerde, en op de afbeelding zijn vele jammerende mensen te zien. Beide onderdelen moeten juist zijn. (1p)
- Legt uit waarom citaat 1 en citaat 2 minder goed passen: in citaat 1 staat (alleen) dat iemand of Hecabe anderen tot weeklagen aanzet; in citaat 2 staat (alleen) dat Helena weeklaagde of begon te weeklagen. Beide onderdelen moeten juist zijn. (1p)
Algemeen
Vraag 18 2 punten
Over een boek van C. Alexander, De oorlog die Achilles het leven kostte, schrijft een recensent: Voor C. Alexander is Homerus een historische figuur, die de ‘epische traditie’ heeft omgevormd tot een gedicht met een duidelijke boodschap: dat de oorlog een zinloze catastrofe is met een vernietigende uitwerking op ieder die erbij betrokken is.
a. Beschrijf een kenmerk van de inhoud van de Ilias waarop de opvatting gebaseerd kan zijn dat de Ilias een gedicht is met “de boodschap dat de oorlog een zinloze catastrofe is”.
b. Leg uit dat de opvatting “dat de oorlog een zinloze catastrofe is” strijdig is met het homerische heldenideaal.
Bekijk het antwoord
- Noemt een kenmerk: in de Ilias wordt (ook) verlies in de strijd, verdriet om het verlies van dierbaren, de ellende van oorlog of de ellende van de slachtoffers (uitgebreid) beschreven. Niet fout rekenen als alleen een concreet voorbeeld van een van deze vormen van ellende is beschreven. (1p)
- Legt uit dat in de oorlogvoering of op het slagveld een (homerische) held zijn waarde, ἀρετή, bewijst en roem, τιμή, verwerft, en dat oorlog daarom niet zinloos is (of woorden van overeenkomstige strekking). (1p)
Tekst 4
Tekst 4
Nestor is even gaan kijken bij de gevechten bij de wal om het Griekse scheepskamp, waar de Grieken grote verliezen lijden. Daarna is hij naar de andere Griekse aanvoerders teruggegaan die nog in het kamp zijn.
In het begin van de onderstaande tekst richt Agamemnon het woord tot Nestor.
[41] Τὸν καὶ φωνήσας προσέφη κρείων Ἀγαμέμνων·
[42] “Ὦ Νέστορ Νηληϊάδη, μέγα κῦδος Ἀχαιῶν,
[43] τίπτε λιπὼν πόλεμον φθισήνορα δεῦρ᾿ ἀφικάνεις;
[44] Δείδω μὴ δή μοι τελέσῃ ἔπος ὄβριμος Ἕκτωρ,
[45] ὥς ποτ᾿ ἐπηπείλησεν ἐνὶ Τρώεσσ᾿ ἀγορεύων
[46] μὴ πρὶν πὰρ νηῶν προτὶ Ἴλιον ἀπονέεσθαι,
[47] πρὶν πυρὶ νῆας ἐνιπρῆσαι, κτεῖναι δὲ καὶ αὐτούς.
[48] Κεῖνος τὼς ἀγόρευε· τὰ δὴ νῦν πάντα τελεῖται.
[49] Ὢ πόποι, ἦ ῥα καὶ ἄλλοι ἐϋκνήμιδες Ἀχαιοὶ
[50] ἐν θυμῷ βάλλονται ἐμοὶ χόλον, ὥς περ Ἀχιλλεὺς,
[51] οὐδ᾿ ἐθέλουσι μάχεσθαι ἐπὶ πρύμνῃσι νέεσσι.”
[52] Τὸν δ᾿ ἠμείβετ᾿ ἔπειτα Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ·
[53] “Ἦ δὴ ταῦτά γ᾿ ἑτοῖμα τετεύχαται, οὐδέ κεν ἄλλως
[54] Ζεὺς ὑψιβρεμέτης αὐτὸς παρατεκτήναιτο.
[55] Τεῖχος μὲν γὰρ δὴ κατερήριπεν, ᾧ ἐπέπιθμεν
[56] ἄρρηκτον νηῶν τε καὶ αὐτῶν εἶλαρ ἔσεσθαι·
[57] οἱ δ᾿ ἐπὶ νηυσὶ θοῇσι μάχην ἀλίαστον ἔχουσι
[58] νωλεμές·
hoe scherp je ook kijkt, je kunt zelf niet weten
[59] waarvandaan ons vluchtende volk opeen wordt gedreven, −
[60] zo, in verwarring, wordt het gedood en stijgt het geschreeuw op.”
Aantekeningen
regel 41: Τὸν verbinden met προσέφη. Met Τὸν wordt Nestor bedoeld.
καὶ onvertaald laten.
regel 42: Νηληϊάδης zoon van Neleus
regel 43: φθισήνωρ mannendodend
regel 44: μοι onvertaald laten.
regel 45: ὥς = ὡς
ἐπαπειλέω dreigend beloven
οἱ Τρῶες Trojanen
regel 46: μὴ πρίν + infinitivus om niet te …
πὰρ = παρὰ
νηῶν genitivus meervoud van νηῦς
regel 47: αὐτούς hiermee worden de Grieken bedoeld.
regel 48: τὼς op die manier
regel 49: ἦ ῥα werkelijk
regel 50: ἐν θυμῷ βάλλομαι χόλον + dativus kwaad zijn op
ὥς περ = ὥσπερ
regel 51: ἡ πρύμνη νηῦς schip
regel 52: Γερήνιος uit Gerenon (stad in Griekenland)
regel 53: Ἦ t/m τετεύχαται dat is nu werkelijk allemaal gebeurd
regel 53-54: ἄλλως παρατεκταίνομαι veranderen
ἄλλως παρατεκτήναιτο vul aan: ταῦτα
regel 54: ὑψιβρεμέτης met onweer dreunend
regel 55: κατερήριπεν perfectum van κατερείπω
κατερείπω instorten
ᾧ ἐπέπιθμεν + infinitivus waarvan wij geloofden dat hij …
regel 56: ἄρρηκτον verbinden met εἶλαρ (regel 56).
νηῶν genitivus meervoud van νηῦς
αὐτῶν vul aan: ἡμῶν
τὸ εἶλαρ bescherming
regel 57: οἱ hiermee worden de Trojanen bedoeld.
ἀλίαστος hevig
Homerus, Ilias 14.41-60
Vraag 19 37 punten
Bestudeer de inleiding en de aantekeningen bij tekst 4. Vertaal de regels 41 t/m 58 in het Nederlands.
Bekijk het antwoord
- Kolon 19 (regel 41), Τὸν καὶ … προσέφη κρείων Ἀγαμέμνων·: (De) vorst Agamemnon zei tegen hem / sprak hem toe. Niet fout rekenen: En (de) vorst Agamemnon zei tegen hem / sprak hem toe. Niet fout rekenen: Τὸν = Nestor. (2p)
- Kolon 20 (regel 41), φωνήσας: nadat hij was begonnen te spreken / na zijn stem verheven te hebben. Niet fout rekenen: terwijl hij sprak; nadat hij hem ontboden had; als hoofdzin nevenschikkend naast kolon 19 vertaald. (1p)
- Kolon 21 (regel 42), Ὦ Νέστορ Νηληϊάδη, μέγα κῦδος Ἀχαιῶν,: (O,) Nestor, zoon van Neleus, (jij) bent de (grote) roem, trots of zegen van of voor de Achaeërs of Grieken. Het model toont 1 punt bij μέγα κῦδος Ἀχαιῶν (jij bent de of een grote roem, trots of zegen van of voor de Achaeërs of Grieken); het tweede punt hangt aan de aanspreking Ὦ Νέστορ Νηληϊάδη. (2p)
- Kolon 22 (regel 43), τίπτε … δεῦρ᾿ ἀφικάνεις;: waarom toch kom jij hier aan, hierheen, ben jij hier aangekomen of hierheen gekomen. Niet fout rekenen: τίπτε = waarom (dan). (1p)
- Kolon 23 (regel 43), λιπὼν πόλεμον φθισήνορα: nadat je de mannendodende strijd of oorlog verlaten hebt. Niet fout rekenen: als hoofdzin nevenschikkend naast kolon 22 vertaald. (1p)
- Kolon 24 (regel 44), Δείδω μὴ: Ik ben bang, dat. (1p)
- Kolon 25 (regel 44), δή μοι τελέσῃ ἔπος ὄβριμος Ἕκτωρ,: (inderdaad) (de) machtige of sterke Hector zijn, het, de of een woord of woorden, belofte verwezenlijkt, vervult of ten uitvoer brengt. Puntenverdeling volgens het model: μοι = aan of voor mij (1); ὄβριμος niet verbonden met Ἕκτωρ (1); ἔπος als hexameter of lied (0); de passieve weergave van (de) machtige Hector verwezenlijkt, vervuld of ten uitvoer gebracht wordt of worden (0). Niet fout rekenen: τελέσῃ vertaald met onvoltooid tegenwoordige of toekomende tijd; ἔπος als bericht of verhaal. (2p)
- Kolon 26 (regel 45), ὥς ποτ᾿ ἐπηπείλησεν: zoals of omdat hij ooit dreigend beloofde. Niet fout rekenen: ὥς = toen. (1p)
- Kolon 27 (regel 45), ἐνὶ Τρώεσσ᾿ ἀγορεύων: toen of terwijl hij (in de vergadering) onder, bij of te midden van de Trojanen sprak of zei. Puntenverdeling volgens het model: ἐνὶ Τρώεσσ᾿ = tot, tegen of aan de Trojanen, of in Troje (1); ἀγορεύων = omdat hij (in de vergadering) sprak of zei (1); ἀγορεύων = hoewel of indien hij sprak (0). Niet fout rekenen wanneer ἐνὶ Τρώεσσ᾿ verbonden is met kolon 26. (2p)
- Kolon 28 (regel 46), μὴ πρὶν … ἀπονέεσθαι: (om) niet (eerder) terug te keren of weg te gaan. (1p)
- Kolon 29 (regel 46), πὰρ νηῶν προτὶ Ἴλιον: van(af) de schepen of het scheepskamp naar Troje. Puntenverdeling volgens het model: πὰρ met een andere betekenis dan van(af) of een synoniem daarvan (0); προτὶ = bij (1). (2p)
- Kolon 30 (regel 47), πρὶν πυρὶ νῆας ἐνιπρῆσαι,: alvorens of voor de schepen of het scheepskamp (met vuur) in brand gestoken of met vuur aangestoken te hebben, of voordat hij de schepen of het scheepskamp (met vuur) in brand gestoken of met vuur aangestoken zou of had hebben. Niet fout rekenen: μὴ πρὶν (kolon 28) … πρὶν = niet eerder … dan dat; ἐνιπρῆσαι = in brand te steken of hij in brand zou steken; als onderwerp van ἐνιπρῆσαι ‘ze’ of ‘zij’ (de Trojanen). (2p)
- Kolon 31 (regel 47), κτεῖναι δὲ καὶ αὐτούς.: en ook henzelf gedood te hebben, zou hebben of had. Niet fout rekenen: αὐτούς = hen; te doden of zou(den) doden. Een grammaticale constructie die niet aansluit bij die van kolon 30 krijgt 0 punten. (2p)
- Kolon 32 (regel 48), Κεῖνος τὼς ἀγόρευε·: Hij of die sprak op die manier (in de vergadering). Τὼς = als volgt krijgt 0 punten. (1p)
- Kolon 33 (regel 48), τὰ δὴ νῦν πάντα τελεῖται.: dat wordt nu (dus, natuurlijk of dan) allemaal verwezenlijkt of gebeurt nu (dus, natuurlijk of dan) allemaal, of dat zal nu (dus, natuurlijk of dan) allemaal verwezenlijkt worden of gebeuren. Niet fout rekenen: wat nu (dus, natuurlijk of dan) allemaal verwezenlijkt wordt of gebeurt. (2p)
- Kolon 34 (regel 49-50), Ὢ πόποι, ἦ ῥα καὶ ἄλλοι ἐϋκνήμιδες Ἀχαιοὶ ἐν θυμῷ βάλλονται ἐμοὶ χόλον,: (O,) helaas, ook de andere Achaeërs of Grieken met goede scheenplaten zijn werkelijk kwaad op mij. (2p)
- Kolon 35 (regel 50), ὥς περ Ἀχιλλεὺς,: (net) (zo)als Achilles. (1p)
- Kolon 36 (regel 51), οὐδ᾿ ἐθέλουσι μάχεσθαι ἐπὶ πρύμνῃσι νέεσσι.”: en (ze) willen niet (meer) vechten of (ze) weigeren te vechten bij de of hun schepen. Puntenverdeling volgens het model: οὐδ᾿ = maar niet (1); ἐπὶ = op (1). Niet fout rekenen: οὐδ᾿ = (en) zelfs of ook niet. (2p)
- Kolon 37 (regel 52), Τὸν δ᾿ ἠμείβετ᾿ ἔπειτα Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ·: (En de) wagenstrijder Nestor uit Gerenon, of Nestor, (de) wagenstrijder uit Gerenon, antwoordde hem daarna. ἔπειτα = nadat krijgt 0 punten. De woorden Ἦ δὴ ταῦτά γ᾿ ἑτοῖμα τετεύχαται zijn in de opgave al voorvertaald met ‘Dat is nu werkelijk allemaal gebeurd’. (2p)
- Kolon 38 (regel 53-54), οὐδέ κεν ἄλλως Ζεὺς ὑψιβρεμέτης αὐτὸς παρατεκτήναιτο.: (en) ook of zelfs de met onweer dreunende Zeus zelf zou dat of die dingen niet kunnen veranderen. Niet fout rekenen: κεν ἄλλως παρατεκτήναιτο = zou of kan veranderen. (2p)
- Kolon 39 (regel 55), Τεῖχος μὲν γὰρ δὴ κατερήριπεν,: want de wal of het (versterkings)fort is (dus werkelijk) ingestort. (1p)
- Kolon 40 (regel 55-56), ᾧ ἐπέπιθμεν ἄρρηκτον νηῶν τε καὶ αὐτῶν εἶλαρ ἔσεσθαι·: waarvan wij geloofden dat hij of het een of de onverwoestbare bescherming zou zijn van of voor de schepen en van of voor onszelf. Puntenverdeling volgens het model: ἄρρηκτον εἶλαρ, dat de bescherming onverwoestbaar zou zijn (1); ἔσεσθαι = dat hij of het is of was (1); αὐτῶν = van of voor hen(zelf) (0). Niet fout rekenen: ἄρρηκτον εἶλαρ als bescherming onverwoestbaar. (2p)
- Kolon 41 (regel 57-58), οἱ δ᾿ ἐπὶ νηυσὶ θοῇσι μάχην ἀλίαστον ἔχουσι νωλεμές·: (en of maar) voortdurend houden zij of die een hevige strijd (vol), of hebben of voeren zij een hevige strijd bij de snelle schepen. Niet fout rekenen: οἱ = de Trojanen. (2p)
Vakspecifiek bij de vertaling: een kolon krijgt 0 punten bij een ernstige fout, die niet gecompenseerd wordt door de juiste weergave van de rest van het kolon. Een genegeerde aantekening die tot een onjuiste weergave van het tekstelement leidt, kost één of meer punten, afhankelijk van de zwaarte van de fout en het maximum van het kolon. Een Grieks woord dat niet is vertaald en niet van essentieel belang is voor de betekenis van het kolon, kost één punt, tenzij het model anders aangeeft.
Bron: College voor Toetsen en Examens, centraal examen vwo Griekse taal en cultuur 2022, tijdvak 3. Figuren en de exacte opmaak staan in het originele examen.
Onderwerpen in dit examen
| Onderwerp | Vragen | Aantal |
|---|---|---|
| Tekstbegrip | 4, 6, 9-10, 12-13, 15-16 | 8 |
| Stijlfiguren | 1-2, 7-8 | 4 |
| Vertalen | 5, 19 | 2 |
| Werkwoordsvormen | 11, 14 | 2 |
| Cultuur en geschiedenis | 17-18 | 2 |
| Mythologie | 3 | 1 |
Vergeleken met andere jaren
Vergeleken met de andere 17 examens Griekse taal en cultuur vwo sinds 2018: dit examen vroeg meer over stijlfiguren (21% van de vragen, gemiddeld 8%). Minder over lezen (0% van de vragen, gemiddeld 9%).
Opgaven en correctievoorschrift
De documenten staan op examenblad.nl, de officiële site van het College voor Toetsen en Examens. ToetsChecker haalt ze daar op als je het examen in de vragenbank kiest.
Oefenen als leerling
Een oud examen maken is de beste voorbereiding, maar zonder nakijken weet je niet waar je punten verliest. Met ToetsChecker maak je het examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3 hier online, het hele examen of één opgave. Het AI-model kijkt het na volgens het officiële correctievoorschrift, en je docent keurt het resultaat goed. Daarna krijg je per vraag je punten en feedback in je mail.
Nakijken als docent
Start gratis vanaf deze pagina
Maak een gratis account vanaf deze pagina, dan staat het examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3 meteen voor je klaar als correctiemodel, met alle vragen en het correctievoorschrift. Dat kost geen credits.
Laat de klas het examen maken
Op papier, zoals het echte examen: je scant de stapel in één keer of mailt de scan naar je scanadres. Of online, als digitale toetsafname met toezicht; de opgavetekst staat dan als bron bij elke vraag. Afbeeldingen uit het examen gaan niet mee, die staan in de PDF van de opgaven.
Geef de resultaten vrij
Het AI-model kijkt elk examen na volgens het correctievoorschrift en schrijft feedback per vraag. Bij een oefenexamen geef je alles in één keer vrij; bij een toets die meetelt loop je het voorstel eerst na. De leerling ziet het resultaat pas na jouw vrijgave.
ToetsChecker is geen examensite: je kijkt er ook je eigen SO's, proefwerken, praktische opdrachten en verslagen mee na, handgeschreven of digitaal, met jouw correctiemodel en feedback per vraag. Een gratis account heeft alle functies en 200 credits per maand, genoeg om ongeveer 100 toetsen te laten nakijken. Maak een gratis account of lees eerst hoe het nakijken werkt.
Andere examens Griekse taal en cultuur vwo
- 2026, tijdvak 1
- 2026, tijdvak 2
- 2025, tijdvak 1
- 2025, tijdvak 2
- 2024, tijdvak 1
- 2024, tijdvak 2
- 2023, tijdvak 1
- 2023, tijdvak 2
- 2022, tijdvak 1
- 2022, tijdvak 2
- 2021, tijdvak 1
- 2021, tijdvak 2
- 2021, tijdvak 3
- 2019, tijdvak 1
- 2019, tijdvak 2
- 2018, tijdvak 1
- 2018, tijdvak 2
Alle oefentoetsen en eindexamens van dit vak staan op Grieks oefenen. Wat je op je centraal examen nodig hebt om te slagen, reken je uit met de slaag-zakcalculator.
Veelgestelde vragen
Hoeveel vragen heeft het eindexamen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3?
Het centraal examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3 telt 19 vragen. De meeste vragen gaan over tekstbegrip (8), stijlfiguren (4) en vertalen (2).
Wat zijn de antwoorden van het examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3?
Op deze pagina staat bij elke vraag het antwoord uit het officiële correctievoorschrift van het College voor Toetsen en Examens, met de punten per onderdeel. Bij meerkeuzevragen staat de juiste letter erbij.
Waar vind ik het correctievoorschrift van Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3?
Het correctievoorschrift staat op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens (https://www.examenblad.nl/2022/vwo/documenten/cse-3/vw-1111-a-22-3-c).
Hoe oefen ik met het examen Griekse taal en cultuur vwo 2022, tijdvak 3 en krijg ik feedback?
Maak het examen online op deze pagina, helemaal of één opgave. Je vult je naam, je e-mailadres en dat van je docent in, zonder account. Het AI-model kijkt het na volgens het correctievoorschrift, je docent keurt het resultaat goed en je krijgt per vraag je punten en feedback in je mail.